Trung tuần tháng 3-2016, chúng tôi về thôn Vạn Định, xã Mỹ Lộc để tìm hiểu thông tin việc rừng, đất rừng thuộc khu vực đầu nguồn hồ Vạn Định đang bị nhiều người dân chặt phá, lấn chiếm, xâm hại nghiêm trọng. Từ tuyến Quốc lộ 1A, men dọc theo tuyến đường liên thôn dẫn về hồ Vạn Định, chỉ bằng mắt thường chúng tôi đã thấy hàng chục khoảnh rừng tự nhiên nằm xung quanh khu vực lòng hồ bị đốn hạ công khai, táo tợn.

Tiếp tục vào sâu khu vực đầu nguồn hồ Vạn Định - khu vực phía Tây - chúng tôi thấy nhiều vạt rừng rộng hàng ngàn mét vuông đã bị đốn hạ không thương tiếc. Đi sang khu vực phía Tây Bắc và Tây Nam lòng hồ, chúng tôi tiếp tục chứng kiến thêm hàng ngàn mét vuông rừng tự nhiên khác cũng bị người dân chặt phá trắng, đến nay, số diện tích này được dọn thực bì, trồng keo lai. Thời điểm bắt đầu việc chặt phá rừng phòng hộ đã diễn ra khá lâu bởi nay cây trồng đã lên xanh.

Nhiều khoảnh rừng tự nhiên với chức năng phòng hộ thuộc khu vực lòng hồ Vạn Định bị chặt phá trơ trọi.

Ông N.H.C, cán bộ quản lý hồ Vạn Định cho biết: “Tình trạng người dân chặt, đốn rừng và lấn chiếm đất lâm nghiệp xuất hiện từ đầu tháng 11-2015 đến nay. Mỗi ngày có khoảng 20 - 30 người ở thôn Vạn Định mang theo dụng cụ vào rừng chặt phá, khai thác củi để bán và đốt thực bì để trồng rừng kinh tế một cách công khai. Tôi thấy cả vùng rừng tự nhiên rộng lớn trở nên tan hoang, trơ trụi mà đắng lòng. Chính quyền địa phương biết chuyện, nhưng họ ngó lơ để mặc ai nấy phá thôi”.

Theo tìm hiểu, hàng trăm ha rừng phòng hộ đầu nguồn Vạn Định là nơi giữ nguồn nước, cung cấp nước sinh hoạt, nước tưới cho hàng ngàn hộ dân ở địa phương và khoảng 100 ha đất nông nghiệp. Nếu tình trạng phá rừng không được ngăn chặn kịp thời thì chẳng bao lâu nữa các cánh rừng xanh nơi đây chỉ còn lại những mảng đồi trọc, trơ trụi đá.

Để rõ hơn vấn đề này, chúng tôi tìm gặp Chủ tịch UBND xã Mỹ Lộc - ông Phan Văn Nhanh. Tuy nhiên, khi trao đổi với PV về vụ việc này, ông Nhanh tỏ vẻ khó chịu. Ông Nhanh nói: “Chủ tịch thì đâu phải chuyện gì cũng ôm. Bây giờ, sổ sách, số liệu liên quan về chuyện này cán bộ chuyên môn nắm… Với lại, diện tích rừng bị phá luôn biến động, nên thời điểm khác tôi trả lời, anh (PV) thông cảm (!?)”.

Để xác thực nguồn tin trên, chúng tôi tiếp tục gặp ông Lê Văn Phi, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm huyện Phù M. Ông Phi cho biết: “Chuyện người dân thôn Vạn Định đổ xô chặt phá rừng phòng hộ, lấn chiếm đất lâm nghiệp trong khu vực lòng hồ Vạn Định là có thật. Qua kiểm tra, đo đạc, chúng tôi xác định bước đầu có 18ha rừng phòng hộ bị chặt phá và đất lâm nghiệp thuộc Tiểu khu 131 đã bị lấn chiếm trái phép. Trong đó, có 11,25ha rừng phòng hộ trạng thái IIA do Ban quản lý rừng phòng hộ huyện Phù Mỹ và 6,75ha đất lâm nghiệp do UBND xã Mỹ Lộc quản lý”.

Ông Phi còn chỉ rõ: “Ban quản lý rừng phòng hộ huyện Phù Mỹ và UBND xã Mỹ Lộc chưa theo dõi, quản lý chặt chẽ diện tích rừng và đất lâm nghiệp được ngành chức năng phân cấp quản lý. Hơn nữa, khi phát hiện tình trạng người dân vào rừng chặt phá, trồng rừng kinh tế, 2 đơn vị này lại phản ứng quá chậm; thậm chí, không có động thái ngăn chặn, khiến cho tình hình phá rừng thêm diễn biến phức tạp”.

Đề cập về hướng xử lý, ông Hà Ngọc Tân, Phó Chủ tịch UBND huyện Phù Mỹ, nhấn mạnh: “Huyện đã chỉ đạo Ban quản lý rừng phòng hộ huyện và UBND xã Mỹ Lộc khẩn trương lập kế hoạch, lên phương án nhổ bỏ toàn bộ cây trồng (chủ yếu là cây keo lai) trồng trái phép trên diện tích đất lấn chiếm. Đồng thời, tiến hành xác minh, điều tra, làm rõ các đối tượng tham gia phá rừng để xử lý theo quy định của pháp luật. Thời điểm 30-3-2016 là hạn chót để giải quyết dứt điểm vấn đề này”.

Có thể thấy, để xảy ra thực trạng người dân đổ xô phá rừng phòng hộ hồ Vạn Định có phần buông lỏng quản lý từ Ban quản lý rừng phòng hộ huyện Phù Mỹ và UBND xã Mỹ Lộc. Đáng trách hơn, chuyện người dân địa phương ào ạt vào rừng chặt phá rừng tự nhiên, công khai lấn chiếm đất, song Chủ tịch UBND xã Mỹ Lộc lại chối bỏ trách nhiệm, chưa có ý kiến chỉ đạo sâu sát để huy động lực lượng ngăn chặn, xử lý là không chấp nhận được. Mong rằng, UBND Phù Mỹ sớm có biện pháp chỉ đạo xử lý dứt điểm vấn đề này; đồng thời, quy trách nhiệm cụ thể đối với các cá nhân thiếu trách nhiệm để xảy ra vụ phá rừng trên.

Hoàng Nguyên