Trả lời HĐXX, bị cáo Nguyễn Ngọc Tuấn (SN 1958, cựu Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng) khai, bị cáo biết Phan Văn Anh Vũ (tức Vũ “nhôm”), lúc thực hiện nhiệm vụ trong thời gian từ 2010-2012. Qua dư luận và quá trình làm việc, bị cáo thấy Vũ được giao một số tài sản là nhà, đất công thì bị cáo nhận thấy Vũ được lãnh đạo thành phố quan tâm. Tại khu đất 3,77ha tại Dự án khu du lịch biển Non Nước, bị cáo Tuấn khai đã ký quyết định giao 2ha cho doanh nghiệp của Vũ theo ý kiến của cố Bí thư Thành uỷ Đà Nẵng Nguyễn Bá Thanh. 

Bị cáo Trần Văn Minh, cựu Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng

“Trước đó, khi thực hiện chỉ đạo của ông Bí thư Thành ủy Đà Nẵng để kiểm tra thực tế một số dự án nhiều ha, sau khi nhiều đơn vị có ý kiến, ông Bí thư có ý kiến giao 2ha đất trong tổng diện tích 3,77ha có đất giao thông, cây xanh, bãi biển... đất hỗn hợp cả công và tư. Với 2ha, ông Bí thư Thành uỷ Đà Nẵng có ý kiến giữ nguyên giá như quyết định của Chủ tịch UBND thành phố Văn Hữu Chiến đã ký trước đó”, bị cáo Tuấn trình bày. 

Cáo trạng xác định, trong thời gian làm Giám đốc Sở Xây dựng, Chủ tịch Hội đồng bán đấu giá nhà và chuyển quyền sử dụng đất công sản thành phố Đà Nẵng (năm 2008) Nguyễn Ngọc Tuấn đã có hành vi đồng phạm với cựu Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Trần Văn Minh, cựu Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Văn Hữu Chiến trong việc ký các văn bản liên quan đến việc chuyển nhượng tại 5 nhà, đất công sản, trong đó tạo điều kiện cho Phan Văn Anh Vũ được nhận chuyển nhượng 3/5 nhà, đất công sản, gây thiệt hại cho ngân sách Nhà nước tại thời điểm Cơ quan CSĐT Bộ Công an phát hiện khởi tố điều tra là hơn 604 tỷ đồng.

 Tại thời điểm là Phó Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng (năm 2012) Nguyễn Ngọc Tuấn đã thực hiện hành vi trái pháp luật giúp sức cho Trần Văn Minh giao quyền sử dụng đất cho Phan Văn Anh Vũ “Dự án Khu du lịch biển Non Nước” diện tích 3,77 ha và “Dự án Vệt du lịch ven biển đường Trường Sa” diện tích 15.577 m2, tạo điều kiện cho Phan Văn Anh Vũ được nhận quyền sử dụng đất không đúng quy định của pháp luật, gây thiệt hại cho ngân sách Nhà nước tại thời điểm Cơ quan CSĐT Bộ Công an phát hiện khởi tố điều tra là hơn 1.740 tỷ đồng. 

Bị cáo Văn Hữu Chiến, cựu Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng

Hành vi của bị cáo Nguyễn Ngọc Tuấn phạm vào tội vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí (Điều 219 BLHS năm 2015) và tội vi phạm các quy định về quản lý đất đai Điều 229 BLHS năm 2015). 

Sau phần trả lời thẩm vấn của bị cáo Nguyễn Ngọc Tuấn, bị cáo Văn Hữu Chiến (SN 1954, cựu Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, giai đoạn từ năm 2011-2014) được HĐXX yêu cầu lên bục khai báo. Trả lời HĐXX về trách nhiệm cá nhân trong việc ký chuyển nhượng 22 nhà đất, dự án bất động sản cho các công ty của Phan Văn Anh Vũ (tức Vũ “nhôm”), bị cáo Chiến cho biết, khi còn là Phó Chủ tịch UBND thành phố, việc giao đất cho Vũ được thực hiện theo chỉ đạo của 2 Chủ tịch UBND thành phố tiền nhiệm, trong đó có bị cáo Trần Văn Minh.

 “Quyết định giao đất do Chủ tịch UBND thành phố ban hành dựa trên chủ trương chung của Thường vụ Thành ủy. Suốt thời gian dài, thành phố Đà Nẵng áp dụng quy định giảm 10% tiền sử dụng đất cho một số tổ chức, cá nhân nhưng khi thấy việc này không đúng, bị cáo đã hủy bỏ”, bị cáo Chiến khai. 

Bị cáo Chiến cho rằng, mình ký các 22 quyết định chuyển nhượng nhà, đất không chịu sức ép của ai và không được hưởng lợi gì từ việc này. Khi là Phó Chủ tịch UBND thành phố, bị cáo ký 20 hồ sơ theo phân công của Chủ tịch UBND thành phố là Trần Văn Minh. 

Bị cáo Nguyễn Ngọc Tuấn, cựu Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng

Cáo trạng xác định, trong thời gian giữ chức vụ Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng (giai đoạn 2006-2011), thực hiện chỉ đạo của Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Trần Văn Minh, bị cáo Chiến đã ký ban hành các Quyết định cho phép chuyển nhượng và phê duyệt giá chuyển nhượng các nhà, đất công sản và dự án bất động sản trái quy định của pháp luật, là đồng phạm giúp sức cho Trần Văn Minh thực hiện hành vi phạm tội. 

Cụ thể, tại  Dự án 29 ha thuộc Khu đô thị Quốc tế Đa Phước, bị cáo Chiến ký Quyết định số 5870 ngày 12-7-2011 về việc thu hồi, giao cho Công ty cổ phần Xây dựng 79 của Phan Văn Anh Vũ diện tích 29 ha không qua đấu giá quyền sử dụng đất. 

Tại Dự án Công viên An Đồn, bị cáo Chiến ký Công văn số 338 ngày 18-1-2011 cho phép Công ty cổ phần Xây dựng Bắc Nam 79 của Phan Văn Anh Vũ được nhận quyền sử dụng đất và giảm 10% tiền sử dụng gây thiệt hại cho ngân sách Nhà nước tại thời điểm Cơ quan CSĐT Bộ Công an phát hiện khởi tố điều tra là hơn 11.386 tỷ đồng. 

Ngoài ra, bị cáo Chiến còn có hành vi ký các văn bản đồng ý với chủ trương của Trần Văn Minh để chỉ đạo cấp dưới hoàn thành các thủ tục cho phép chuyển nhượng và phê duyệt giá đối với 22 nhà, đất công sản không đúng quy trình, trái pháp luật tạo điều kiện cho Phan Văn Anh Vũ được mua 15/22 nhà, đất công sản. Trong đó giai đoạn bị cáo Chiến là Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng liên quan trực tiếp đến 19 nhà, đất công sản; trong giai đoạn là Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng (giai đoạn 2011 đến 2014) liên quan đến 2 nhà, đất công sản. 

Bị cáo Chiến  cùng với Trần Văn Minh và các đồng phạm khác gây thiệt hại cho ngân sách nhà nước tại thời điểm Cơ quan CSĐT Bộ Công an phát hiện khởi tố điều tra là hơn 2.422 tỷ đồng. Hành vi của bị cáo Chiến phạm vào tội vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí (Điều 219 BLHS năm 2015) và tội vi phạm các quy định về quản lý đất đai (Điều 229 BLHS năm 2015). 

Trước bục khai báo, bị cáo Trần Văn Minh, cựu Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng (giai đoạn từ năm 2006-2011) cho rằng, mình thực hiện đúng quy định khi ký văn bản chuyển nhượng 22 nhà đất công sản và 7 dự án ở Đà Nẵng cho Phan Văn Anh Vũ.

 Theo bị cáo Minh, vụ án xảy ra đã 10 năm nên cần nhìn nhận sự việc ở bối cảnh thời điểm bị cáo ký 6 văn bản trên tinh thần của Quyết định 140 cho phép bán chỉ định nhà công sản cho đơn vị đang thuê. Về mức giá chuyển nhượng và giao các hạng mục, bị cáo Minh thừa nhận là người quyết định mức giá, nhưng biện minh rằng, mình  làm điều đó là do “kế thừa các lãnh đạo tiền nhiệm”. Ở một số nhà đất công sản và dự án, bị cáo Minh nói, mình là người phê duyệt chủ trương chuyển nhượng nhưng việc này xuất phát từ chủ trương của người tiền nhiệm là ông Hoàng Tuấn Anh. 

“Chủ trương đó quy định đất chưa được đền bù giải phóng mặt bằng thì không đấu giá. Sau đó, các thế hệ lãnh đạo tiếp theo thực hiện”, bị cáo Minh nói và khẳng định bản thân đưa ra mức định giá chuyển nhượng, giao 29 hạng mục nêu trên là chính sách phù hợp với quy định của pháp luật. 

Ngoài lời khai về việc quyết định chủ trương bán nhà, đất công sản không qua đấu giá cho Phan Văn Anh Vũ, bị cáo Minh cũng lý giải việc cơ quan điều tra thu giữ 5 khẩu súng (dạng công cụ hỗ trợ) và 18 viên đạn khi khám nhà.

 “Tôi có giấy phép do cơ quan Công an cấp. 3 khẩu súng bắn đạn hơi cay, 2 khẩu còn lại gồm một khẩu bắn bi nhựa, một khẩu hoa văn để trưng bày”, bị cáo Minh nói. HĐXX “Tại sao bị cáo có nhiều khẩu súng bắn đạn hơi cay trong nhà?”. Bị cáo Minh trả lời, khi còn giữ chức vụ Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, bị cáo phụ trách mảng tế nhị, khó nói. Sau này, khi làm Phó trưởng Ban Tổ chức Trung ương, bị cáo trang bị công cụ hỗ trợ khi đi công tác.

Hai cựu Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng và đồng phạm tại phiên xử.

Cáo trạng xác định, bị cáo Trần Văn Minh là người giữ cương vị cao nhất tại UBND TP Đà Nẵng. Trong thời gian là Chủ tịch UBND thành phố, bị cáo Minh đã ký ban hành các văn bản pháp lý chỉ đạo chủ trương quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước đối với việc sắp xếp, xử lý các cơ sở nhà, đất công sản và quản lý Nhà nước về đất đai trên địa bàn thành phố và các quy định của pháp luật về đất đai. Trong vụ án này, Trần Văn Minh phạm tội với vai trò chính, trực tiếp cùng các bị can khác thực hiện hành vi phạm tội. 

Cụ thể, đối với 7 dự án bất động sản trước khi được chuyển nhượng cho Phan Văn Anh Vũ, Trần Văn Minh đã cùng các đồng phạm thực hiện các hành vi làm trái quy định của pháp luật về đất đai trong đó tạo điều kiện cho Vũ được giao quyền sử dụng đất tại 6/7 dự án không qua đấu giá quyền sử dụng đất. Hậu quả thiệt hại cho Nhà nước tại 7 dự án trên giá trị quyền sử dụng đất được quy thành tiền là hơn 19.625 tỷ đồng. 

Đối với 18 nhà, đất công sản khác, mặc dù không thuộc diện được mua chỉ định nhưng Vũ đã lợi dụng những văn bản pháp lý của UBND TP Đà Nẵng do chính bị cáo ký ban hành trái pháp luật để bàn bạc, thỏa thuận với Giám đốc một số công ty (là các đơn vị được mua chỉ định) đứng tên xin mua nhà công sản, xin giảm hệ số sinh lợi. Sau đó, trước khi cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, các công ty này lại có văn bản đề nghị thay đổi tên người nhận quyền sử dụng đất sang cho Phan Văn Anh Vũ với lý do Vũ là người nộp tiền mua nhà và chia lợi ích với nhau và được Trần Văn Minh và các đồng phạm thực hiện hành vi làm trái quy định của Nhà nước về quản lý tài sản tạo điều kiện cho Vũ được mua 15/18 nhà, đất công sản trái pháp luật. Hành vi này của Minh gây thiệt hại cho Nhà nước tại 18 nhà, đất công sản nêu trên với số tiền hơn 2.180 tỷ đồng. 

Hành vi của bị cáo Trần Minh phạm vào tội vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí (Điều 219 BLHS năm 2015) và tội vi phạm các quy định về quản lý đất đai (Điều 229 BLHS năm 2015). 

Nguyễn Hưng