Tuy vậy, bên cạnh những doanh nghiệp thực hiện nghiêm túc chính sách với người lao động, đại diện Tổng LĐLĐ Việt Nam cho rằng, hiện vẫn còn nhiều doanh nghiệp chưa quan tâm đến phúc lợi cho người lao động, điển hình có doanh nghiệp nợ bảo hiểm xã hội tới nhiều tỉ đồng.

Tin tưởng và tôn trọng người lao động

Để doanh nghiệp phát triển bền vững, coi trọng người lao động là vấn đề được chủ các doanh nghiệp hết sức quan tâm. Trong đó, việc chăm lo phúc lợi cho người lao động là vấn đề không thể thiếu. 

Theo đại diện Công ty Changshin Đồng Nai, giá trị cốt lõi của công ty là tin tưởng và tôn trọng con người. Nói về các chính sách cho công đoàn viên công ty, Phó Chủ tịch Công đoàn của Changshin cho biết, trong 23 năm qua, công đoàn công ty đã thực hiện nhiều chính sách dành cho người lao động, ví dụ như Chương trình “Mái ấm công đoàn” hiện đã xây được gần 200 căn nhà cho công đoàn viên. Ngoài bữa ăn ca theo quy định, công ty còn có thêm một suất sữa cho người lao động (có thể là sữa chua, sữa tươi, ...). 

Chăm lo cho người lao động là trách nhiệm của doanh nghiệp.

Riêng về chương trình “Tết sum vầy”, từ năm 2010, công ty đã tới thăm những người không được về quê với gia đình. Công ty cũng mở những lớp học tình thương dạy cho con người lao động, ban đầu dạy tiếng Anh, Toán. Tới thời điểm này có 317 các cháu theo học miễn phí và hàng năm các cháu đều được tặng sách, vở khi vào năm học mới.

Là một doanh nghiệp mới vào Việt Nam, tuy nhiên Sam Sung Việt Nam cũng được đánh giá là một trong những doanh nghiệp quan tâm đến đời sống của người lao động. Công ty bố trí xe buýt để đưa đón nhân viên đi làm. Những nhân viên ở xa thì sẽ được sắp xếp ở trong ký túc xá sạch đẹp với trang thiết bị tiện nghi.

Không những thế, để giúp nhân viên thực hiện ước mơ vào đại học, Công ty Samsung cũng kết hợp với trường đại học ở Bắc Ninh tạo điều kiện cho nhân viên được học liên thông, nâng cao trình độ. Tính trung bình, hiện người lao động làm việc ở Samsung được thưởng thêm tương đương từ 3-5 tháng lương mỗi năm. 

Ông Park Sung Geun - Phó Tổng giám đốc Hành chính-Nhân sự, đối ngoại Samsung Việt Nam cho biết, triết lý kinh doanh của Samsung là coi trọng con người. Bởi để làm được những sản phẩm tốt thì người lao động phải được làm việc trong môi trường tốt.

Người lao động là yếu tố sống còn của doanh nghiệp, chính vì thế quan tâm đến đời sống người lao động cũng chính là đầu tư cho tương lai doanh nghiệp. 

Bà Vũ Thị Liên Minh, Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Đầu tư Thái Nguyên cho biết, công ty đặc biệt quan tâm tới các lao động nữ. Các nữ nhân viên ốm, sinh con đều được hưởng trợ cấp, sinh con lần 1 sẽ được nhận 10 triệu đồng, sinh con lần 2 sẽ được trợ cấp 20 triệu đồng. 

Số tiền này sẽ được trao luôn, không phải mất thời gian chờ đợi. Công đoàn Công ty TNHH Đầu tư Thái Nguyên cũng có những khoản trợ cấp cho các gia đình mà vợ hoặc chồng chưa có việc làm, với mức hỗ trợ từ 2 tới 3 triệu/gia đình/tháng cho các con đi học. Nếu các cháu đỗ đại học sẽ được hỗ trợ 10 triệu đồng.

Xây dựng pháp luật đảm bảo phúc lợi cho người lao động

Theo ông Vũ Hồng Quang, Phó trưởng ban Chính sách Kinh tế xã hội, thi đua khen thưởng (Tổng LĐLĐVN), từ năm 2016, Tổng LĐLĐVN đã ban hành nhiều văn bản cụ thể, thiết thực nhằm chỉ đạo các cấp công đoàn đẩy mạnh việc chăm lo tốt nhất phúc lợi cho đoàn viên và người lao động. 

Tổng LĐLĐVN và các cấp công đoàn đã tổ chức đàm phán và ký kết các thỏa thuận hợp tác với 1.157 đối tác là các tập đoàn, tổng công ty và các doanh nghiệp để cung cấp các sản phẩm, dịch vụ cho đoàn viên và người lao động với giá ưu đãi, góp phần tăng thêm lợi ích của trên 1,7 triệu lượt đoàn viên với số tiền 526 tỉ đồng. 

“Ngoài những doanh nghiệp thực hiện nghiêm túc chính sách với người lao động, hiện vẫn còn nhiều doanh nghiệp chưa quan tâm đến phúc lợi cho người lao động, điển hình có doanh nghiệp nợ BHXH tới nhiều tỉ đồng”, ông Quang chia sẻ.

Để đảm bảo quyền lợi và các chế độ phúc lợi cho người lao động, bà Phạm Thị Thu Lan, Phó Viện trưởng Viện Công nhân và Công đoàn đề xuất, cần xây dựng pháp luật đảm bảo phúc lợi là phương thức chủ yếu và duy nhất trong nền kinh tế kế hoạch tập trung. Tuy nhiên, việc thương lượng có thể bị cản trở bằng các hành vi khác nhau, điển hình như việc phân biệt đối xử nhằm vào cán bộ công đoàn và người lao động để họ không thể, không dám nói, không dám thương lượng với nhiều phương thức khác nhau. 

Thêm nữa, các doanh nghiệp còn bằng nhiều hình thức khác nhau để thao túng cán bộ công đoàn và người lao động trong việc ngăn cản thương lượng tập thể.

“Các doanh nghiệp tuân thủ pháp luật và tham gia thương lượng tập thể một cách thiện chí, không phân biệt đối xử, không can thiệp thao túng, thương lượng thực chất và bình đẳng với công đoàn và người lao động để đảm bảo phúc lợi trong các bản thỏa ước có chất lượng”, bà Lan đề nghị.

Đánh giá về thực tế hiện nay, ông Ngọ Duy Hiểu, Phó Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam cho biết, bên cạnh những doanh nghiệp có thương hiệu lớn, công nghệ cao, đảm bảo đời sống cho người lao động thì vẫn còn nhiều doanh nghiệp còn khó khăn, thực hiện việc chăm lo cho người lao động còn hạn chế. 

Những vấn đề xã hội như quan hệ lao động ở nhiều đơn vị còn phức tạp, lao động nhảy việc, khan hiếm lao động ở một số lĩnh vực, là những vấn đề xã hội rất cần có sự quan tâm giải quyết.

“Cái mà chúng ta hướng tới là một xã hội tiến bộ, vì con người. Tôi khẳng định việc cải thiện chế độ phúc lợi cho người lao động là trách nhiệm của chủ sử dụng lao động”, ông Ngọ Duy Hiểu nhấn mạnh.

Phan Hoạt