Hàng lậu, hàng cấm vẫn tìm cách “đi” máy bay

Buôn lậu qua đường hàng không chưa bao giờ hết nóng, nhất là vào dịp cận Tết Nguyên đán khi nhu cầu hàng hoá tiêu dùng trong nước tăng cao. Theo đó, các thủ đoạn buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, vận chuyển trái phép hàng cấm qua cửa khẩu sân bay Nội Bài ngày càng tinh vi. Đối tượng vi phạm liều lĩnh hơn và có dấu hiệu tổ chức thành đường dây, ổ nhóm để buôn lậu. Trong khi đó lực lượng làm nhiệm vụ kiểm soát hải quan còn mỏng, để bao quát hết được địa bàn quản lý là vấn đề khó khăn.

Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài là một trong những địa bàn trọng điểm. Hàng hoá vi phạm thường là gọn nhẹ có giá trị kinh tế cao như vàng, ngoại tệ, sản phẩm động vật hoang dã, mỹ phẩm, tân dược, thực phẩm chức năng, đồ điện tử, rượu ngoại, xì gà… Trong năm 2018, bằng việc xác lập các phương án đấu tranh, Chi cục Hải quan CKSBQT Nội Bài đã phát hiện, ngăn chặn nhiều vụ gian lận thuế và nhiều vụ vận chuyển ma túy trái phép. Đơn vị đã lập biên bản 171 vụ vi phạm, số tiền phạt gần 600 tỷ đồng. Hành vi chủ yếu là khai sai tên hàng, mã số, thuế suất, chậm làm thủ tục hải quan, nhập khẩu điện thoại đã qua sử dụng qua đường hành lý xách tay…

Đáng chú ý ngay sau khi hãng Apple giới thiệu sản phẩm năm 2018, các đối tượng đã buôn lậu mặt hàng này với số lượng lớn như vụ lực lượng Hải quan phát hiện và thu giữ gần 1.200 chiếc điện thoại qua sân bay Nội Bài, hơn 200 chiếc điện thoại qua sân bay Tân Sơn Nhất. Ngoài ra, đơn vị còn phối hợp với các lực lượng phát hiện lô hàng 285kg vẩy loài tê tê Java Manis Javanica; thu giữ 193kg các sản phẩm vòng tay, hạt dạng tròn bằng ngà voi, ngà voi đã được cắt khúc, sơ chế... đến phát hiện và bắt giữ 34kg sừng tê giác được vận chuyển từ Nam Phi quá cảnh qua Doha về Việt Nam.

Gần đây, qua kiểm tra, lực lượng Hải quan phát hiện hàng hóa vi phạm gồm 47kg vẩy tê tê, 61,3kg vi cá mập của 2 lô hàng từ Nigeria về sân bay Nội Bài.

Đặc biệt, trong công tác đấu tranh tội phạm ma túy, tội phạm ma túy triệt để lợi dụng chế độ chính sách thông thoáng của nước ta đối với thủ tục XNK để gửi ma túy thông qua hàng hóa vào Việt Nam.

Theo ông Nguyễn Xuân Tiến, Phó cục trưởng, Chi cục Hải quan cửa khẩu sân bay quốc tế Nội Bài: “Trước tình hình trên ngay từ đầu năm đơn vị đã xây dựng kế hoạch cụ thể để xác định đối tượng, chuyến bay trọng điểm, nắm bắt thông tin tuyến đường để kiểm tra kiểm soát thường xuyên; chủ động phối hợp với các lực lượng chức năng trên địa bàn như Công an, lực lượng chống ma túy thuộc Cục Điều tra chống buôn lậu (Tổng cục Hải quan)”.

Chi cục HQCKQT Nội Bài kiểm tra, giám sát hoạt động tại hệ thống trung tâm chỉ huy.

“Hạ nhiệt” buôn lậu qua sân bay Nội Bài

Phó Cục trưởng Nguyễn Xuân Tiến cho biết: “Thực tế từ nhu cầu của người Việt có thói quen sử dụng sản phẩm từ động vật hoang dã đặc biệt từ các nước châu Phi về, đặc biệt trong dịp Tết nên vấn đề kiểm soát những chuyến bay trọng điểm rất quan trọng. Theo đó, trên cơ sở thông tin từ các hãng hàng không gửi về từ trước, chúng tôi sàng lọc các chuyến bay, đối tượng trọng điểm, hàng ngày lực lượng hải quan cùng phối hợp với các doanh nghiệp kho để đưa ra các máy soi chiếu tại các kho, soi chiếu trước.

Tập trung kiểm tra, giám sát là hàng cấm như: Ma túy, súng đạn, động vật hoang dã và sản phẩm động vật hoang dã quý hiếm (sừng tê giác, ngà voi, vảy tê tê…); ma túy; hàng hóa đã qua sử dụng. Bên cạnh đó, các mặt hàng thường bị các đối tượng tìm cách thẩm lậu qua đường hàng không như: Rượu, thuốc lá, mỹ phẩm, thực phẩm chức năng, sữa các loại, trái cây, thiết bị y tế… cũng được chú trọng kiểm tra”.

Để hạn chế hàng “xách tay”, ông Tiến cho biết, hành khách đi đều được soi chiếu, nhất là các chuyến bay, tuyến bay trọng điểm như Hàn Quốc, Hồng Kông, Nhật Bản… đơn vị đã tăng cường lực lượng kiểm tra, kiểm soát đối với hàng hóa XK, NK, hành lý của khách XC, NC. Đồng thời, thu thập thông tin về hàng hóa, hành khách XNK kịp thời phát hiện hành vi, đối tượng buôn bán vận chuyển trái phép hàng hóa qua đường hàng không; phối hợp rà soát các chuyến bay đi và đến từ các khu vực trọng điểm.

Tổ Kiểm soát của đơn vị phối hợp với các Đội Nghiệp vụ tập trung khai thác thông tin dữ liệu hành khách trước chuyến bay trên hệ thống thông tin Một cửa quốc gia để phân tích xác định hành khách có dấu hiệu nghi vấn, phối hợp sử dụng chó nghiệp vụ, các thiết bị soi chiếu, kiểm tra; kiểm soát chặt chẽ hàng hóa vận chuyển về các ICD. Đơn vị chủ động phối hợp với các đơn vị kinh doanh cảng để tuyên truyền nâng cao nhận thức của cá nhân, tổ chức phát hiện, đấu tranh, tố giác mọi hành vi vi phạm; không tham gia, tiếp tay, bao che cho các hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại...

Lưu Hiệp