Lợi dụng nhu cầu người dân đi lại tăng cao, nhiều chủ xe và tài xế đã bất chấp an toàn giao thông để tìm cách thu lợi nhuận.

Tìm cách thu lợi nhuận tối đa

Ở miền Trung, mỗi dịp sau Tết Nguyên đán hàng vạn hành khách thường đổ ra quốc lộ 1A để bắt xe khách đi lại vào Nam, ra Bắc. Lợi dụng nhu cầu của hành khách, xe ôtô khách vi phạm, đặc biệt là lỗi chở quá số người quy định, điều khiển phương tiện chạy quá tốc độ quy định nhằm tăng chuyến, tăng khách của các nhà xe, lái xe có xu hướng tăng cao.

Đáng lưu tâm nhất là tình trạng xe khách vi phạm chở quá số người quy định và tìm mọi cách để sang khách, trốn tránh sự kiểm tra của các lực lượng chức năng.

Không những thế nhiều lái xe còn phóng nhanh, vượt ẩu để tranh giành hành khách, xe chạy không có luồng tuyến, sổ nhật trình, xác nhận hai đầu bến, tuyến đường chạy…làm cho hoạt động giao thông càng trở nên phức tạp, lộn xộn và nguy hiểm.

Lực lượng Cảnh sát Giao thông Quảng Bình lập trạm tuần tra kiểm soát trên quốc lộ 1A.

Nhiều xe khách xuất phát ở Thành phố Vinh, Hà Tĩnh, Quảng Bình… qua tìm hiểu chúng tôi thấy trên xe đã nêm chật hành khách quá số lượng cho phép từ khi xuất bến nhưng do lòng tham nên tài xế vẫn cố tình bắt khách dọc đường.

Những hành khách may mắn lên xe từ lúc xuất bến mới có một chỗ ngồi tương đối, còn lại hầu hết hành khách ngồi vất va vất vưởng, lắc lư theo xe. Dọc theo hành lang xe được nhồi nhét vài chục hành khách, vì vậy mỗi lần thu tiền đi xe của khách, cánh phụ xe đã phải bước, giẫm qua đầu hành khách…

Bên cạnh việc nhồi nhét khách, nhiều chủ xe, lái xe còn tận dụng tối đa thời gian bất kể ngày đêm không nghỉ để tích cực quay vòng, tăng chuyến kiếm thêm thu nhập.

Những năm gần đây, nhiều làng, xã ở địa bàn miền Trung đều có người kinh doanh xe khách, chính vì vậy mỗi dịp sau Tết, các nhà xe của làng thường hợp đồng chở hầu hết hành khách trong làng, trong xã có nhu cầu vào Nam ra Bắc.

Chính vì xe trong xã nên có nhiều khi hàng trăm con em của một xã cũng “nhốt” chung một xe rồi lên đường. Điều này lý giải vì sao xe khách chạy trên quốc lộ 1A ngày một chở quá tải.

Trước đây, kinh doanh vận tải hành khách đường dài chỉ dành cho các doanh nghiệp lớn thì hiện nay nhiều trường hợp anh em, bạn bè gom góp tiền bạc chung nhau mua 1 hoặc 2 chiếc để chạy. Vì nhiều xe trên cùng một tuyến nên buộc các nhà xe phải nghĩ ra đủ cách đối phó với các cơ quan chức năng trên đường đi.

Để thu lợi nhuận, nhiều bến xe liên tục cấp phép cho xe mới hoạt động, chính vì vậy mới xảy ra việc xe chạy chồng lên nhau, hoặc xuất bến chênh nhau chỉ 5 đến 10 phút trên cùng một tuyến, vì vậy tất cả xe khách khi ra khỏi bến là bắt đầu cuộc đua để vừa bắt khách vừa đảm bảo giờ vào và xuất bến…

Xem an toàn giao thông ở mức tối thiểu

Khoảng 6h10 ngày 27-2, trên Quốc lộ 1A, đoạn qua xã Cẩm Lộc, huyện Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh, xe khách giường nằm mang biển số 51B-224.50 do tài xế Nguyễn Hữu Hòa trú phường Trần Phú, Thành phố Hà Tĩnh điều khiển đã bị xe container mang biển số 77C-088.92 đâm vào.

Tai nạn khiến phụ xe khách Phạm Văn Tú trú xã Cẩm Trung, huyện Cẩm Xuyên bị tử vong tại chỗ, tài xế xe khách bị thương nặng. Tài xế và phụ xe container bị trọng thương, mắc kẹt trong cabin nên người dân sống xung quanh đường phải dùng xà beng cạy cửa để đưa đi cấp cứu.

Theo lực lượng Cảnh sát giao thông Hà Tĩnh, nguyên nhân bước đầu được xác định, chiếc xe khách chuyển hướng đón, trả khách không đảm bảo an toàn, còn xe container lưu thông với tốc độ cao, thiếu chú ý quan sát…

Đây chỉ là một trong hàng chục vụ tai nạn giao thông đối với xe khách trên địa bàn các tỉnh Bắc miền Trung trong những ngày qua. Khi lực lượng chức năng vào cuộc quyết liệt để bảo đảm an toàn giao thông thì nhiều chủ xe và tài xế lại tìm cách chống chế và lách luật.

Hiện rất ít nhà xe chịu thuê 2 tài xế có bằng cấp đầy đủ, để tránh trả tiền thuê. Chủ xe thường thuê 1 tài xế và lơ xe biết lái không cần bằng, khi nào tài xế mệt thì lơ xe lái thay. Cũng ít khi tài xế chạy 1 ca 4 giờ theo quy định, mà thường tài xế và phụ xe tự quy định với nhau trên xe.

Một lái xe tâm sự về công việc của mình. 12h khuya bắt đầu chất hàng, bắt khách rồi đẩy xe ra bến. Xe chạy khoảng 5 hay 8 tiếng đồng hồ thì ăn uống và tiếp tục rong ruổi dọc đường bắt khách. Thay nhau ngủ gà ngủ gật vài tiếng trên xe rồi lại phải thức thay phụ để bắt khách.

Mắt dáo dác, một tay chỉ trỏ bắt khách, tay kia vịn vào thành xe ngồi tòng teng, hoặc đứng bên cửa xe, chủ yếu dựa vào một sợi dây xích. Đời phụ xe thì giấc ngủ rất ngắn nên chủ yếu là nhắm mắt khi xe đang chạy ở những nơi không nhà cửa như đồi núi, rừng cao su, cà phê, đồng vắng.

Chỉ cần cảm giác xe phanh thì miệng đã mở ra "Đi đâu?" "Vinh?" "Đà Nẵng?", "Sài Gòn không?". Có lúc buồn ngủ quá, có phụ xe buông tay ngã xuống đất mà chết. Sống hay chết ở đây chỉ là bản năng…

Ngay từ ngày 8 Tết Nguyên đán đến nay, lực lượng Cảnh sát Giao thông (CSGT) Công an các tỉnh ở Bắc miền Trung đã huy động 100% quân số lập các trạm trên quốc lộ 1A để tiến hành tuần tra, kiểm soát xe khách.

Biết lực lượng CSGT làm chặt nên nhiều xe khách đã tấp vào các nhà hàng, quán cà phê dọc Quốc lộ 1A để tránh, chờ CSGT hết giờ làm rồi chạy tiếp. Khi CSGT các tỉnh có phương án thay ca làm 24/24 giờ, thì một số xe khách lại chống đối bằng cách cho một số hành khách xuống xe rồi thuê taxi, xe ôm tăng bo hành khách qua trạm kiểm soát của CSGT rồi tiếp tục lên xe đi tiếp.

Ngay ngày đầu ra quân, từ 7h đến 15h ngày 23-2-2018, lực lượng CSGT Công an Quảng Bình đã phát hiện và lập biên bản 92 trường hợp vi phạm, tiền phạt khoảng 300 triệu đồng, đã có 40 trường hợp nộp phạt ngay tại chỗ thu vào Kho bạc nhà nước hơn 68 triệu đồng.

Đáng chú ý là phát hiện và xử lý nghiêm 2 trường hợp chở quá hơn 10 người trên xe. Còn lại tập trung lỗi chạy quá tốc độ quy định, chở quá số người quy định, chủ xe giao xe cho người làm công chở quá số người quy định, tự ý lắp thêm giường chở khách, để hàng hóa trong khoang chở khách...

Theo Thượng tá Từ Nhật Tú-Trưởng phòng CSGT Quảng Bình: Ngoài việc chở quá số khách theo quy định, có chủ xe còn tìm mọi cách để tránh CSGT như việc chạy xuất phát sớm, vào ban đêm hoặc tránh quốc lộ 1A mà chạy theo đường Hồ Chí Minh theo từng chặng.

Ngay sau Tết Nguyên đán, Phòng CSGT Công an tỉnh Quảng Bình đã chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan huy động lực lượng, trang thiết bị khoa học kỹ thuật, áp dụng các biện pháp nghiệp vụ, tuần tra lưu động, kết hợp với hóa trang mật phục kịp thời phát hiện và kiên quyết xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm. 

Tại mỗi chốt tuần tra kiểm soát, Phòng CSGT Công an Quảng Bình bố trí một điểm xử phạt tại chỗ, gồm các lực lượng liên ngành như Kho bạc Nhà nước, Thanh tra giao thông, Ban chuyển tải tỉnh và một đồng chí chỉ huy Phòng CSGT thường trực xem xét giải quyết và ra quyết định xử phạt tại chỗ đối với từng phương tiện vi phạm.

Dương Sông Lam