QL1A đi qua địa phận tỉnh Bắc Giang có chiều dài 38,3km, bắt đầu từ Km 94+700 đến km 133. Đầu năm 2014, Bộ GTVT đầu tư nâng cấp 19km từ phường Dĩnh Kế (TP Bắc Giang) đến huyện Việt Yên, giáp với tỉnh Bắc Ninh.

Từ tháng 4-2016, chính thức được đưa vào khai thác theo tiêu chuẩn đường cao tốc với tốc độ tối đa của phương tiện là 100km, tốc độ tối thiểu là 60km/h. Những tưởng có đường cao tốc thì người dân sẽ vui hơn, cơ quan chức năng sẽ thấy yên tâm hơn về ATGT. Song ngược lại, tai nạn giao thông trên tuyến đường này đang gia tăng.

Một ngày giữa tháng 6, ngồi trên xe khách từ Bến xe Gia Lâm (Hà Nội) lên thành phố Bắc Giang, phóng viên đã không ít lần chứng kiến cảnh lái xe dừng đỗ đón trả khách trên trục cao tốc Hà Nội-Bắc Giang. Chiều về từ huyện Lục Ngạn (Bắc Giang) đến bến xe Gia Lâm, tình trạng cũng tương tự.

Một số người dân thường đi tuyến này ngồi cùng xe cho biết thêm, chuyện xe dừng đỗ vô tư trên đường, kể cả trên cao tốc không chỉ diễn ra ở một nhà xe chạy trên tuyến. Vị trí bắt khách là ngã ba, hoặc dưới gầm các cầu vượt.

Gầm cầu vượt song trên cao tốc Hà Nội-Bắc Giang là nơi các xe khách hay dừng đón trả khách.

Khi tìm hiểu kỹ mới hay, mặc dù được khai thác theo tiêu chuẩn đường cao tốc nhưng đoạn QL1A đi qua địa bàn tỉnh Bắc Giang hiện vẫn không đáp ứng đúng tiêu chuẩn đường cao tốc theo quy định của Luật Giao thông đường bộ, nên đã nảy sinh bất cập.

Toàn tuyến có 12 điểm giao cắt đồng mức với đường khác nhưng không hề có vị trí dừng, đỗ xe khẩn cấp; có 2 cầu vượt sông (cầu Xương Giang và cầu Như Nguyệt) không có dải phân cách giữa, mỗi chiều đi chỉ có 1 làn xe song tại đây  cũng chưa có đường gom nên tất cả các phương tiện xe thô sơ, xe gắn máy, mô tô… đều đi qua.

Đoạn qua địa phận phường Dĩnh Kế - thành phố Bắc Giang (từ Km 114 đến Km 117 Quốc lộ 1A) cấm mô tô, xe máy và xe thô sơ nhưng cho đến nay đường gom chưa được hoàn chỉnh nên dẫn đến tình trạng người điều khiển xe mô tô, xe máy từ hướng Lạng Sơn đi Hà Nội vẫn phải đi vào đoạn đường cấm mô tô, xe máy quy định tốc độ tối đa 100 km/h, tốc độ tối thiểu là 60 km/h nên nguy cơ xảy ra TNGT rất cao.

Đại uý Tôn Văn An (Đội trưởng Đội Tham mưu Phòng CSGT Công an tỉnh Bắc Giang) cho biết: gần đây nhất vào 6-5-2017 tại Km 129 +120  thuộc địa phận xã Quang Châu,  huyện Việt Yên, xe mô tô BKS 98E1-401.30 đi hướng Bắc Giang - Bắc Ninh do anh Mạc Đăng Khoa, 22 tuổi, trú tại thôn Trại Chùa,  xã Yên Định, huyện Sơn Động điều khiển đâm vào xe đạp đi phía trước cùng chiều, người điều khiển là nam giới khoảng 40 tuổi.

Hậu quả làm người điều khiển xe đạp chết tại chỗ, lái xe mô tô bị thương. Trước đó, vào ngày 1-3-2017 tại Km 117+ 800 (đoạn đã đưa vào khai thác đường cao tốc) thuộc địa phận xã Đồng Sơn - thành phố Bắc Giang. Xe ôtô BKS 29B - 165.08 đi hướng Lạng Sơn - Hà Nội đã đâm vào xe đạp do ông Nguyễn Văn Hùng, sinh năm 1944, trú tại thôn Ngò, xã Tân Tiến, thành phố Bắc Giang điều khiển đi cùng chiều phía trước. Hậu quả ông Hùng chết tại chỗ.

Khi được hỏi về việc xe dừng bắt khách trên cao tốc mà thiếu vắng lực lượng CSGT tuần tra, kiểm soát xử lý vi phạm, Đại uý Tôn Văn An cho biết: theo phân cấp, tuyến đường cao tốc là do Cục Cảnh sát giao thông quản lý chứ không phải địa phương.

Tuy nhiên, từ khi Cục Cảnh sát giao thông tổ chức tuần tra kiểm soát do không có cơ chế phối hợp nên Công an tỉnh Bắc Giang không tổ chức triển khai được các biện pháp nghiệp vụ để đảm bảo trật tự an toàn xã hội trên tuyến giao thông.

Lãnh đạo Công an tỉnh Bắc Giang cũng thừa nhận, do những hạn chế trong công tác tuần tra kiểm soát, đảm bảo trật tự an toàn giao thông trên đoạn Quốc lộ 1A được nâng cấp nói trên nên dẫn đến nghịch lý là dù mặt đường đẹp, thông thoáng nhưng TNGT tăng.

Trước các bất cập kể trên, Công an tỉnh Bắc Giang mới đây đã có văn bản đề nghị Bộ Công an có văn bản trao đổi với Bộ GTVT đánh giá, xác định lại cấp đường đối với đoạn Quốc lộ 1A nói trên, do chưa đủ tiêu chuẩn, điều kiện của đường cao tốc thì không công nhận là đường cao tốc và điều chỉnh hệ thống biển báo, quy định lại tốc độ tối đa cho phù hợp với cấp đường hiện tại.

Công an tỉnh Bắc Giang cũng đề nghị Cục Cảnh sát giao thông tăng cường lực lượng, phương tiện, tăng số ca và thời gian công tác, đổi mới phương án tuần tra kiểm soát, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, nhất là xử lý xe mô tô, xe máy, xe thô sơ đi vào đoạn đường trên.

Trước phản ánh của tỉnh Bắc Giang, chiều ngày 14-6, trao đổi với phóng viên, Thiếu tướng Nguyễn Hữu Dánh, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát giao thông cho biết, sáng cùng ngày, Cục CSGT đã có đoàn công tác về Bắc Giang kiểm tra tình hình, để tới đây đưa ra các giải pháp tăng cường tuần tra kiểm soát đảm bảo trật tự an toàn giao thông, kéo giảm tai nạn trên tuyến đường.

Đặng Nhật-Nguyễn Hương