Cụ thể, hôm 21-11 vừa qua, Bộ Tài chính Mỹ thông báo, họ trừng phạt 1 cá nhân Trung Quốc, 13 thực thể ở Trung Quốc và CHDCND Triều Tiên, cùng 20 con tàu do các công ty vận tải Triều Tiên sở hữu. Theo Bộ Tài chính Mỹ, các biện pháp trừng phạt mới nhằm vào hoạt động giao dịch thương mại trị giá hơn 750 triệu USD giữa Trung Quốc và CHDCND Triều Tiên.

Ngoài ra, cơ quan này cũng khẳng định các biện pháp trừng phạt mới nhất này còn nhằm vào hoạt động tài chính trái phép của CHDCND Triều Tiên cho các chương trình hạt nhân và tên lửa.

Trước đó 1 ngày, ngày 20-11, Tổng thống Mỹ Donal Trump tuyên bố đã xác định CHDCND Triều Tiên là quốc gia bảo trợ cho khủng bố -  động thái mới nhất được đánh giá là sẽ cho phép Washington áp đặt thêm các biện pháp trừng phạt Bình Nhưỡng, ép buộc nước này từ bỏ việc phát triển hạt nhân.

Ngay lập tức, trong phản ứng đầu tiên, nhà lãnh đạo CHDCND Triều Tiên Kim Jong-un khẳng định, các lệnh trừng phạt không thể khuất phục người dân nước này, mà trái lại, càng thôi thúc họ mạnh mẽ hơn trong sự nghiệp phát triển đất nước của mình.

Một người phát ngôn Bộ Ngoại giao CHDCND Triều Tiên nhấn mạnh, quân đội và nhân dân nước này rất “giận dữ” về quyết định “rõ ràng phi lý” của Mỹ. Bình Nhưỡng cũng tái khẳng định quyết tâm tiếp tục xây dựng các lực lượng hạt nhân bất chấp các trừng phạt và đe dọa của Mỹ. Người phát ngôn trên nhấn mạnh: “Vũ khí hạt nhân của CHDCND Triều Tiên là vũ khí răn đe để đảm bảo chủ quyền đất nước”.

1 tàu chở hàng của CHDCND Triều Tiên (Ảnh minh họa).

Trong khi đó, trong cuộc gặp ngày 22-11 tại La Habana (Cuba), Ngoại trưởng hai nước Cuba và CHDCND Triều Tiên cũng đã “quyết liệt bác bỏ các danh sách và chỉ định đơn phương và bất hợp pháp của chính phủ Mỹ”, gọi đó là “cơ sở để thực hiện các biện pháp cưỡng chế trái với luật pháp quốc tế”. 

Hai vị quan chức ngoại giao bày tỏ quan ngại về căng thẳng gia tăng trên bán đảo Triều Tiên, đồng thời kêu gọi “tôn trọng chủ quyền của nhân dân” và “dàn xếp hòa bình cho các tranh chấp”.

Ngoại trưởng Cuba Bruno Rodriguez nhấn mạnh Cuba “ủng hộ hòa bình và ổn định” và rằng, “chỉ sau khi đối thoại và đàm phán mới có thể đạt được một giải pháp chính trị bền vững”.

Về phía Trung Quốc, nhấn mạnh đó là “những lệnh trừng phạt sai lầm”, Bắc Kinh nhấn mạnh rằng cần đối thoại để giảm căng thẳng khu vực, cho rằng ngay trong tuần này cần “làm nhiều hơn” để tổ chức các cuộc đối thoại giải quyết khủng hoảng.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lục Khảng nhấn mạnh: “Là một thành viên thường trực Hội đồng Bảo an (HĐBA), Trung Quốc luôn quan sát tình hình và thực thi các nghị quyết của HĐBA. Nếu công dân hay thực thể Trung Quốc sinh sống trên lãnh thổ Trung Quốc vi phạm luật pháp quy định của Trung Quốc và quốc tế, chúng tôi sẽ điều tra và trừng phạt họ theo đúng quy định của luật pháp. Tuy nhiên, chúng tôi cũng cần nhấn mạnh rằng, Trung Quốc phản đối các hành động sai trái áp đặt các biện pháp trừng phạt đơn phương của bất cứ quốc gia nào theo đúng luật pháp Trung Quốc”.

Ông Lục Khảng cũng đề nghị Washington cung cấp các “bằng chứng vững chắc” cho thấy các công ty Trung Quốc mà họ cáo buộc vi phạm các lệnh trừng phạt của Liên hợp quốc.

Quyết định đưa CHDCND Triều Tiên trở lại “danh sách các nước bảo trợ khủng bố” của Tổng thống Mỹ thực hiện chủ trương “gây sức ép tối đa” nhằm cô lập hơn nữa quốc gia Đông Bắc Á này. Tuy nhiên, động thái đơn phương này của Washington được đánh giá là sẽ càng khiến cho tình hình trên bán đảo Triều Tiên càng tăng nhiệt, trong bối cảnh HĐBA chỉ mới thông qua các biện pháp trừng phạt CHDCND Triều Tiên mới đây.

Bên cạnh đó, quyết định trên còn gây trở ngại đến triển vọng nối lại đàm phán nhằm giải quyết bế tắc hạt nhân hiện nay. Giáo sư Koh Yu-hwan thuộc Đại học Dongguk, nhận định rằng, việc Tổng thống Donald Trump tái xác định CHDCND Triều Tiên là “nước bảo trợ khủng bố” cho thấy nhà lãnh đạo Mỹ muốn tăng cường hơn nữa các lệnh trừng phạt và gây sức ép đối với Bình Nhưỡng thay vì có bất cứ hành động quân sự nào. Trong khi đó, chuyên gia nghiên cứu thuộc Viện Chiến lược an ninh quốc gia Hàn Quốc Cho Sung-ryeol nhấn mạnh quyết định mới cho thấy Washington muốn gác lại việc thúc đẩy cải thiện quan hệ với Bình Nhưỡng.

Trong khi đó, phía Hàn Quốc lại cho rằng, quyết định của Tổng thống Mỹ sẽ góp phần cho việc phi hạt nhân hóa quốc gia Đông Bắc Á này bằng phương thức hòa bình, đồng thời khẳng định nước đi trên sẽ không làm thay đổi lập trường chung của Seoul và Washington trong nỗ lực đưa Bình Nhưỡng trở lại bàn đàm phán.

Khổng Hà (tổng hợp)