BS.Nguyễn Thị Nga, Khoa Hồi sức tích cực, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 (BV 108) cho biết, trong 2 tuần đầu tháng 6/2019, Khoa Hồi sức tích cực đã tiếp nhận 3 bệnh nhân vào viện với các triệu chứng: hôn mê sâu, sốt cao trên 40 độ, trụy tim mạch, tổn thương chức năng gan, thận và rối loạn đông máu nặng. 

Các bệnh nhân trên đều có đặc điểm chung là lao động nhiều giờ trong điều kiện nắng nóng, không nghỉ ngơi và bổ sung nước đầy đủ. Khi có biểu hiện choáng ngất và hôn mê, được đưa vào viện đã trong tình trạng sốc nhiệt nặng, tổn thương nhiều cơ quan nghiêm trọng. 

Mặc dù đã được cấp cứu điều trị tích cực bằng hạ thân nhiệt, lọc máu liên tục…, tuy nhiên người bệnh có thể tử vong hoặc để lại các di chứng nặng nề về thần kinh, hôn mê kéo dài. Hiện tại, 2 bệnh nhân đã tử vong, 1 bệnh nhân đang trong tình trạng nguy kịch.

Theo BS Nga, trước tình trạng tử vong do sốc nhiệt, cần người dân phải hiểu các biện pháp dự phòng, nhận biết và xử trí ban đầu sốc nhiệt.

Chăm sóc và điều trị cho bệnh nhân sốc nhiệt

Những đối tượng có nguy cơ cao bị sốc nhiệt là người già, trẻ em, người mắc bệnh lý mạn tính như bệnh tim mạch, gan, ung thư…, những người lao động ngoài trời như công nhân, nông dân, vận động viên thể thao, bộ đội huấn luyện ngoài thao trường…

Những người lao động, hoạt động trong thời tiết nắng nóng, có thể có các triệu chứng ra mồ hôi nhiều, đau cơ, yếu cơ, chuột rút, chóng mặt, đau đầu, mệt mỏi, buồn nôn, nôn hoặc ngất. Nếu có biểu hiện sốt cao > 39-40oC, da khô, nóng, rối loạn ý thức như mê sảng, co giật, hôn mê, là biểu hiện tiến triển đến sốc nhiệt. 

Đây là tình trạng đe dọa đến tính mạng, cần được xử trí tại chỗ ngay, đồng thời gọi ngay tới đơn vị cấp cứu để đưa đến các cơ sở y tế kịp thời.

Việc phát hiện và xử trí tại chỗ khi xảy ra say nắng hoặc sốc nhiệt là cực kỳ quan trọng vì thân nhiệt cao kéo dài sẽ dẫn đến nguy cơ tổn thương thần kinh và các cơ quan khác không hồi phục. 

Cần lưu ý một số kĩ năng sau khi phát hiện người có biểu hiện sốc nhiệt vì nắng nóng.

Tại chỗ:

Nhanh chóng di chuyển nạn nhân ra khỏi khu vực nắng nóng vào nơi mát mẻ.

Đặt nạn nhân nằm xuống, cởi bớt quần áo

Sử dụng nước lạnh hoặc khăn ướt phủ lên toàn bộ cơ thể đồng thời dùng quạt thồi vào để tăng cường hạ nhiệt

Cho uống nước ngay nếu còn tỉnh và không nôn nhiều.

Gọi ngay xe cấp cứu để chuyển bệnh nhân đến cơ sở y tế gần nhất

Trên đường vận chuyển:

Mở điều hòa hoặc cửa sổ xe cứu thương.

Tiếp tục đắp khăn ướt và nước lạnh lên cơ thể.

Truyền dịch tĩnh mạch nếu có thể. Theo dõi sát nhiệt độ cơ thể

Bác sĩ khuyến cáo người dân các biện pháp phòng tránh như:

Mặc áo chống nắng, kính bảo hộ khi ra ngoài trời nắng

Bố trí thời gian làm việc ngoài trời và nghỉ ngơi hợp lý, tránh tiếp xúc môi trường nhiệt độ cao quá lâu

Uống đủ nước, tránh mất nước và muối khi làm việc ngoài trời nóng

Tăng cường rèn luyện sức khỏe, tăng khả năng thích nghi với thời tiết khắc nghiệt

Tăng cường giáo dục, cảnh báo về tác hại của gắng sức khi trời nóng

Huấn luyện, hướng dẫn cách xử trí khi gặp các vấn đề liên quan đến nắng nóng


Tr. Hằng