Mỗi ngày, có tới hơn 3.300 người mắc đột quỵ não và đây là nguyên nhân hàng đầu gây tàn tật ở người trưởng thành. Theo WHO, cứ 6 người thì có 1 người có nguy cơ sẽ bị đột quỵ. 

Vì thế, những nghiên cứu khoa học mới nhất về việc điều trị căn bệnh này vô cùng quan trọng và đó là nội dung xuyên suốt tại hội thảo do Bệnh viện (BV) Bạch Mai tổ chức tại Hà Nội ngày 15 và 16-7, nhằm cung cấp thông tin cho các bác sĩ và người dân để hạn chế tối đa di chứng cũng như tử vong do đột quỵ.

TS. Vũ Đăng Lưu, Phó Trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh (BV Bạch Mai) cho biết, ở Việt Nam, khi mức sống của người dân ngày càng được cải thiện, lối sống thay đổi theo hướng giảm vận động, tuổi thọ tăng thì nguy cơ xuất hiện các bệnh lý đột quỵ não, đặc biệt là nhồi máu não cũng gia tăng. 

Đột quỵ não bao gồm chảy máu não và nhồi máu não, trong đó nhồi máu não chiếm từ 80-85%. Đây là tình trạng bệnh lý thường gặp ở người trên 40 tuổi, phổ biến nhất là những người có tiền sử bệnh lý tiểu đường, tim mạch, huyết áp, hay tăng cholesterol máu, hút thuốc lá... Tỷ lệ đột quỵ não được dự báo sẽ tăng lên nhanh chóng và có đạt tới con số 1,2 triệu người mắc mới mỗi năm vào năm 2025.

Thời gian vàng để xử trí hiệu quả bệnh đột quỵ là trong vòng 3 tiếng. Để càng lâu thì phần não bị chết càng lớn, không thể chữa trị phục hồi lại được. Do đó, đưa người bệnh vào viện càng nhanh càng tốt để có thể cứu sống kịp thời các phần não chưa chết nhưng đang bị thiếu máu nuôi, đang bị sưng hoặc bị chèn ép. 

Nếu người bệnh mắc đột quỵ không được đưa đến BV kịp thời có thể để lại di chứng kéo dài như hôn mê, liệt nửa người, rối loạn ý thức, rối loạn nuốt, mất ngôn ngữ không thể tự ăn uống, sinh hoạt cá nhân được… đòi hỏi người trợ giúp lâu dài.

Các bác sĩ cũng lưu ý một hiện tượng “tự chữa bênh” khá phổ biến là tuyệt đối không tự ý điều trị cho người bệnh dù chỉ là bấm huyệt, châm cứu hay đánh gió khi có những triệu chứng trên. 

Vì những tác động này vô tình có thể làm cho tình trạng bệnh trở nên trầm trọng hơn. Không tự ý dùng thuốc huyết áp, chỉ dùng thuốc hạ huyết áp khi huyết áp > 180/100mmHg (không dùng thuốc hạ huyết áp nhỏ dưới lưỡi).

Là người tiếp nhận nhiều bệnh nhân đột quỵ vào cấp cứu, TS. Mai Duy Tôn, Khoa Cấp cứu (BV Bạch Mai) cho biết, với đột quỵ do tắc mạch máu não, có thể được xử trí cấp cứu bằng việc dùng thuốc tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch trong 4-5 giờ đầu, nếu bệnh nhân có tắc các động mạch não lớn có thể lấy huyết khối bằng dụng cụ cơ học qua đường động mạch trong 6 giờ đầu. 

Khi bệnh nhân đột quỵ thiếu máu não được xử trí cấp cứu có thể giảm tỉ lệ tử vong cũng như tỉ lệ tàn phế.

TS. Vũ Đăng Lưu cho biết thêm, phương pháp điều trị can thiệp qua đường động mạch để lấy huyết khối bằng các dụng cụ cơ học là một kỹ thuật hiện đại. Ở Việt Nam, kỹ thuật này được áp dụng đầu tiên vào tháng 5-2012 tại tại Khoa Chẩn đoán hình ảnh - BV Bạch Mai và hiện đang là cứu cánh cho bệnh nhân đột quỵ. 

Những kỹ thuật mới nhất trong điều trị ở BV Bạch Mai đã cứu sống nhiều người bệnh

Một trong các chuyên gia hàng đầu về chẩn đoán hình ảnh- GS.TS. Phạm Minh Thông, Phó giám đốc BV Bạch Mai - cho biết: lấy huyết khối bằng dụng cụ dạng Stent và sử dụng ống thông siêu mềm lòng rộng để hút trực tiếp đã có kết quả khả quan và đang được sử dụng rộng rộng rãi tại BV Bạch Mai, BV Trung ương Quân đội 108, BV Nhân dân 115 TP Hồ Chí Minh và nhiều bệnh viện lớn.

Do tỉ lệ bệnh nhân ngày càng cao và những nguy cơ di chứng cũng như tử vong do đột quỵ đã được báo động, việc đưa bệnh nhân đi cấp cứu kịp thời rất quan trọng.

Vì thế, khi bệnh nhân bị đột quỵ nên đến BV nào là câu hỏi được nhiều người đặc biệt quan tâm và TS. Mai Duy Tôn cho biết: Hiện nay, Kỹ thuật tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch đã được BV Bạch Mai hỗ trợ, triển khai ở nhiều bệnh viện tuyến tỉnh như: BV Hà Nam, Ninh Bình, Phú Thọ, Tuyên Quang, Quảng Ninh, Bãi Cháy, ĐK Phố Nối, Hải Dương, Saintpaul, Thanh Nhàn, Bắc Ninh… 

Còn kỹ thuật lấy huyết khối cơ học đường động mạch có thể thực hiện tại BV Bạch Mai, BV Trung ương Quân đội 108.

Thanh Hằng