Ngày 17-9, tại Bộ GD&ĐT đã diễn ra cuộc họp Ban Chỉ đạo thi THPT quốc gia năm 2018 mở rộng với sự tham dự của các thành viên Ban chỉ đạo, đại diện Cục Nhà trường (Bộ Quốc phòng), Cục Đào tạo (Bộ Công an) và Giám đốc 63 Sở GD&ĐT. 

Cuộc họp nhằm đánh giá lại kỳ thi năm 2018 và đề xuất những giải pháp nhằm hoàn thiện kỳ thi năm 2019. Sau cuộc họp, ông Mai Văn Trinh, Cục trưởng Cục Quản lý Chất lượng, Bộ GD&ĐT đã trao đổi một số nội dung quan trọng liên quan đến công tác đổi mới thi.

Ông Mai Văn Trinh cho biết, những kết quả đạt được của Kỳ thi THPT quốc gia 2018 là quan trọng, cần được ghi nhận. Tuy nhiên, tiêu cực, sai phạm xảy ra ở một số địa phương là cá biệt nhưng nghiêm trọng, làm ảnh hưởng đến niềm tin xã hội, tổn thương đến đội ngũ nhà giáo và đối với những nhà quản lý giáo dục ở các địa phương. 

Các đại biểu dự họp đồng tình với cách xử lý quyết liệt của Bộ GD & ĐT, đúng người, đúng việc, bảo đảm quyền lợi cho các thí sinh và bảo vệ danh dự cho đông đảo đội ngũ nhà giáo. Đồng thời thống nhất cao đây là dịp để xác định rõ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân liên quan, rút ra bài học kinh nghiệm nhằm tiếp tục hoàn thiện phương thức tổ chức Kỳ thi THPTQG những năm tới.

Qua thảo luận nghiêm túc, các đại biểu dự họp thống nhất: Kỳ thi THPTQG được tổ chức như hiện nay là phù hợp với điều kiện dạy học, kinh tế - xã hội các địa phương, đảm bảo gọn nhẹ, tạo thuận lợi cho thí sinh. Vì vậy, nên tiếp tục duy trì ổn định kỳ thi THPT quốc gia đến hết năm 2020, nhưng phải kèm theo điều chỉnh về kĩ thuật, hoàn thiện về mặt tổ chức, để làm sao kỳ thi được tổ chức ngày càng nhẹ nhàng, hoàn thiện hơn, độ tin cậy cao hơn. 

Kỳ thi THPT quốc gia 2019 sẽ điều chỉnh và tập trung vào việc tổ chức chấm thi.

Cụ thể, có đề xuất một số phương hướng cho năm 2019 và năm 2020 như sau: Rà soát toàn bộ quy trình tổ chức thi, hoàn thiện Quy chế thi và hướng dẫn theo hướng cụ thể, chi tiết hơn; xác định rõ trách nhiệm của những người tham gia kỳ thi; cụ thể hóa hơn nữa các chế tài xử lý với các sai phạm trong kỳ thi. 

Tiếp tục hoàn thiện ngân hàng câu hỏi, cải tiến quy trình ra đề thi để nâng cao chất lượng đề thi, đảm bảo phù hợp hơn với thời gian làm bài của thí sinh, đáp ứng tốt hơn mục tiêu của kỳ thi THPTQG. Kỳ thi tới sẽ có cải tiến, điều chỉnh các khâu về kỹ thuật trong tổ chức thi; nhất là hoàn thiện phần mềm chấm thi trắc nghiệm theo hướng tăng cường bảo mật và hỗ trợ tốt cho việc phát hiện, phòng ngừa các sai phạm trong chấm thi để hạn chế gian lận, tiêu cực. 

Cải tiến phương thức tổ chức coi thi, chấm thi theo hướng tăng cường khách quan, nghiêm túc ở tất cả các khâu của kỳ thi; tăng cường ứng dụng công nghệ trong chấm thi; xem xét tổ chức chấm thi đảm bảo nguyên tắc giáo viên không chấm bài thi học sinh tỉnh mình (chẳng hạn tổ chức chấm thi theo cụm). 

Một hướng đổi mới nữa là chú trọng công tác lựa chọn nhân sự tham gia các khâu của kỳ thi, nhất là các khâu trọng yếu như công tác đề thi, coi thi, chấm thi. Đồng thời, tăng cường chất lượng, hiệu quả của công tác tập huấn nghiệp vụ cho cán bộ tham gia tổ chức thi, cán bộ thanh tra, giám sát…

Trước ý kiến “việc chấm chéo giữa các địa phương không mới và đã từng xảy ra câu chuyện 11 tỉnh đồng bằng Sông Cửu Long bắt tay nhau trong điều chỉnh kết quả chấm thi. 

Có ý kiến cho rằng, Bộ GD&ĐT nên tổ chức chấm thi tập trung ngay tại Bộ, ông Mai Văn Trinh cho hay, “với những giải pháp công nghệ, đặc biệt là CNTT và các giải pháp kèm theo nữa, thì giả sử vẫn là chấm chéo nhưng có thể cách thức tổ chức cụ thể sẽ khác. Chúng tôi sẽ cân nhắc một cách thận trọng”.

Ông Mai Văn Trinh còn cho hay, các thay đổi, điều chỉnh trong kỳ thi THPT quốc gia 2019 chủ yếu liên quan đến các vấn đề kỹ thuật. Những điều chỉnh nếu có chỉ tập trung vào người tổ chức thi, còn phía học sinh thì căn bản là ổn định, không thay đổi. Vì vậy, các em yên tâm học tập. Bộ ban hành quy chế, hướng dẫn trong thời gian sớm nhất.

Hiến kế về các giải pháp cho kỳ thi năm sau, ông Hà Thanh Quốc - Giám đốc Sở GD&ĐT Quảng Nam cho hay: “Tôi đề nghị, về mặt kĩ thuật, quy chế, quy định nên có bàn bạc kĩ lưỡng, có điều chỉnh sao cho kì thi diễn ra như mong muốn là nghiêm túc, khách quan, công bằng. Chúng ta cũng cần đầu tư thêm vào ngân hàng đề thi để phân hóa đề đạt như mong muốn. Chúng ta nên tách ra mỗi môn thi trong bài thi tổ hợp là một phiếu trả lời trắc nghiệm. 

Như vậy được mấy điều: Người làm công tác coi thi có thể quản lý phiếu trả lời trắc nghiệm tốt hơn; tránh thí sinh sau giờ nghỉ giữa 2 môn thi có thể các em hỏi các bạn và về điều chỉnh. Phiếu trả lời trắc nghiệm nên làm phách, khi xử lý phiếu trắc nghiệm họ sẽ không biết bài thi của thí sinh nào, từ đó bảo đảm độ bảo mật của bài thi. 

Còn bà Phạm Thị Hằng - Giám đốc Sở GD&ĐT Thanh Hóa nêu quan điểm, về khâu coi thi, vẫn nên có sự phối hợp với các trường đại học, mỗi điểm thi nên có ít nhất có 3 trường. Khâu làm phách trong bài thi trắc nghiệm nên nghiên cứu để có thể mã hóa về phách, để làm sao cán bộ chấm thi không thể biết được bài đó là bài thi của học sinh nào. Hội đồng làm phách trắc nghiệm và tự luận nên cách ly triệt để đến khi chấm xong. 

Có thể lắp thêm camera giám sát ở các điểm chấm nhằm hạn chế bớt tiêu cực. Bên cạnh đó là sự giám sát chặt chẽ của thanh tra Bộ, thanh tra Sở và lực lượng công an, đặc biệt là lực lượng công an có nghiệp vụ để phát hiện được các hành vi gian đối của cán bộ chấm thi.

Thu Phương