Theo hồ sơ lưu tại cơ quan chức năng huyện Hương Khê, năm ông Trịnh Thanh Bình vừa tròn 20 tuổi (1976), ông lên đường nhập ngũ và cùng đồng đội sang Campuchia làm nhiệm vụ quốc tế cao cả. Ngày 21-7-1992, gia đình ông Bình nhận được giấy báo tử báo tin Trung úy Trịnh Thanh Bình, đơn vị Đoàn 7704MT479 Quân khu 7, hy sinh ngày 16-7-1988 tại chiến trường Campuchia trong trường hợp chiến đấu mất tin. 

Ông Bình trở về bên người vợ tần tảo sau đúng 30 năm xa cách và hồ sơ chứng nhận liệt sĩ.

Khi ông Bình mất tin từ năm 1988, một mình bà Hợp vò võ chôn chặt nỗi đau nuôi 3 người con là chị Trịnh Thị Phương (38 tuổi), con trai thứ hai Trịnh Thanh Hoàng (32 tuổi) và Nguyễn Thị Huế (29 tuổi). Mấy năm trở lại đây, kinh tế gia đình đỡ vất vả, con cái đã lớn nên nhiều lần bà Nguyễn Thị Hợp bảo con trai là anh Trịnh Thanh Hoàng tìm cách tiếp cận với các đồng đội cũ của ông Bình chỉ với hy vọng tìm được mộ ông Bình chôn cất nơi đâu để đưa về quê hương. 

Không quản ngại những khó khăn, vất vả đi tìm cha, năm 2017, anh Trịnh Thanh Hoàng gặp được ông Nguyễn Hữu Thọ, quê ở xã Thạch Bàn, huyện Thạch Hà, Hà Tĩnh là đồng đội cũ từng cùng với ông Bình chiến đấu ở Campuchia. 

Từ sự chắp nối của ông Thọ, một đồng đội cũ từng chiến đấu ở Campuchia là ông Nguyễn Thái Sơn ở Hà Nội, người thường đi lại làm ăn ở Campuchia khẳng định, ông Trịnh Thanh Bình còn sống...

Nhận được tin ông Bình còn sống và có địa chỉ nên gia đình bà Hợp vui mừng khôn xiết và quyết định để con trai là anh Hoàng sang Campuchia tìm cha. Ngày 7-9 vừa qua, anh Hoàng cùng đồng đội cũ của cha mình là ông Nguyễn Hữu Thọ đã gặp được ông Bình tại phum Khum Xơ Nây, huyện Bà Non, thuộc tỉnh Battambang, Campuchia khi ông Bình đã có gia đình riêng, bản thân ông đang bị tàn phế và nhiều bệnh tật do vết thương trong chiến đấu. 

Người thân và bà con nơi ông Bình đang sinh sống cho biết, năm 1988, ông Bình bị thương rất nặng, nằm bất tỉnh ở khu vực biên giới Campuchia-Thái Lan và được người dân địa phương đưa về cấp cứu, chăm sóc giữ cho tính mạng. 

Do bị thương nặng nên ông Bình bị mất trí nhớ, lúc tỉnh, lúc quên, chỗ ông Bình ở là nơi sinh sống chủ yếu của bà con dân tộc thiểu số còn rất nghèo và lạc hậu nên việc liên hệ của ông Bình với cơ quan chức năng cùng gia đình, quê hương…dần dần bị lãng quên.

Được biết, ngay sau khi ông Bình trở về, cơ quan chức năng ở địa phương đã đến động viên, thăm hỏi, đồng thời hướng dẫn gia đình làm đơn trình báo về sự trở về của ông Bình. 

Hiện Phòng Lao động, Thương binh và Xã hội huyện Hương Khê đang báo cáo các ngành liên quan để dừng chi trả chế độ tuất liệt sĩ cho vợ ông Bình, đồng thời hướng dẫn gia đình làm đơn để xét duyệt chế độ cho ông Bình theo quy định.

Lam Hồng - S.Lam