Sa hình cảm ứng từ dùng sát hạch phần thi thực hành lái xe ôtô.

Tưởng chừng với tất cả những quy định hiện hành, nhất là từ khi đưa việc sát hạch bằng sa hình cảm ứng từ vào kiểm tra tay nghề thực hành của học viên. Nạn học giả, thi giả và bằng thật cũng như nạn dạy chui, cò dịch vụ, tiêu cực... trong hoạt động dạy nghề lái xe trên địa bàn TP Hồ Chí Minh sẽ chấm dứt nhưng thực tế không phải vậy.

Dạy chui, cò và tiêu cực

Lần theo địa chỉ do một người quen là tài xế cung cấp ở đường Lạc Long Quân, phường 5, quận 11, chúng tôi gặp cò T. Đó là một thanh niên trạc 30 tuổi sau một hồi dò xét đã vui vẻ tiếp chuyện, T. tự nhận mình đang làm việc tại một trường cao đẳng dạy nghề của Bộ GTVT, khi PV kiểm tra lại thì hóa ra không phải.

Tại địa chỉ này, trước đây cha của T. thường gọi là chú N. từng có thành tích "đào tạo chui" cho chính người bạn của chúng tôi, giúp anh này có được một tấm bằng lái xe dấu B2 hẳn hoi.

Đặt vấn đề giúp đỡ để có được tấm bằng chạy xe 4 chỗ, T. ra giá 6 triệu đồng với thời gian 25 giờ chạy xe, mỗi ngày chạy một giờ và đảm bảo sẽ chỉ dạy tận tình. T. bật mí "cứ học đi, phần lý thuyết sẽ nói anh em giúp đỡ"!

Như để khẳng định, T .móc điện thoại ra và gọi cho một người tên M. Và theo chúng tôi được biết, cò dạy thực hành lái xe chui kiểu này ở thành phố không phải chỉ có mình T.

Theo phản ánh của anh C., một học viên thi lên dấu đầu tháng 8 vừa qua, ông thầy dạy thực hành cho anh đã dùng chiêu đứng trên tầng 2 của Trung tâm sát hạch ở quận 12 để hướng dẫn từ xa.

Học viên lúc này đã mang theo điện thoại, mở loa nghe lệnh sang trái, quẹo phải rồi... bật xi nhan, dừng lại, với cái giá khá bèo, chỉ có 300 ngàn đồng, chung ngay trong... toa lét sau khi thi!

Câu chuyện chứng tỏ rằng quy định không mang điện thoại khi thi thực hành chỉ là... quy định, chứ không thể kiểm tra được người học viên khi lên xe thi.

Thử đứng tại các tòa nhà thuộc 2 Trung tâm sát hạch ở quận 12 để quan sát, chúng tôi nhận thấy rằng phản ánh của anh C. là có cơ sở.

Bên cạnh đó, quy định hiện nay buộc các học viên đổi bằng phải mang đến nộp trực tiếp mà không cho các trường nộp thay. Nhiều học viên không biết thủ tục hoặc không có thời gian nên đội ngũ cò dịch vụ này vẫn còn kẽ hở để sống.

Tăng cường kiểm tra, giám sát và kiên quyết thu hồi giấy phép

Đến nay, trên địa bàn thành phố có khoảng 30 đơn vị được Cục Đường bộ cấp phép đào tạo nghề lái xe ôtô.

Theo khảo sát của chúng tôi, hầu hết các trường dạy nghề lái xe tư nhân như Thống Nhất, Tiến Bộ, Thế Giới, Cửu Long... và một số trung tâm thuộc các đơn vị Nhà nước như Trường Cao đẳng Dạy nghề giao thông vận tải 3, Vihempic... đều được đầu tư cơ sở vật chất, phương tiện, sân bãi tập khá tốt.

Số còn lại, nhất là các trung tâm dạy nghề các quận huyện cơ sở vật chất phục vụ dạy nghề lái xe khá yếu. Hầu như phải liên kết hoặc đi thuê sân bãi, phương tiện của các đơn vị khác để đào tạo.

Chương trình đào tạo cũng vậy, theo phản ánh của một cán bộ hoạt động trong lĩnh vực dạy nghề lái xe nhiều năm thì  môn học nghiệp vụ vận tải và bảo dưỡng sửa chữa nên thay bằng số tiết thực hành, Luật và các quy định về giao thông đường bộ hoặc dạy đạo đức cho lái xe.

Đến quy định sát hạch đường trường sau khi qua được vòng thi thực hành tại sa hình cũng cần được xem xét. Giám đốc một trung tâm đào tạo lái xe cho biết "Trong sa hình đã có đủ các tình huống cần thiết, học viên qua được lần sát hạch này đã phải biết chạy cứng, nên không cần thiết phải chạy sát hạch đường trường sau khi thi thực hành".

Còn theo tìm hiểu của chúng tôi chỉ với một vài trăm mét chạy đường trường thì không phản ánh hết được tay nghề của lái xe và dễ phát sinh tiêu cực.

Tăng cường quản lý, giám sát hoạt động này, nhất là quy định buộc các trường, trung tâm đào tạo, sát hạch phải công bố số điện thoại đường dây nóng của cấp Sở, cấp Cục trên các phương tiện thực hành, trong các phòng học lý thuyết hoặc tại những vị trí dễ thấy... để học viên giám sát. Cũng như hoàn thiện những quy định để lấp kẽ hở nhằm ngăn chặn tiêu cực

Đức Thắng