Chỉ một vòng quanh các đường phố trung tâm quận 1 - TP Hồ Chí Minh, ai cũng có thể nhìn thấy hằng hà sa số các loại biển quảng cáo trên các vách nhà, nóc nhà, trước các cửa hiệu… Về đêm, hệ thống điện kết nối làm sáng rực các biển quảng cáo với muôn vàn hình thù, màu sắc và công nghệ lấp lánh, hấp dẫn khác nhau. Biển quảng cáo càng hoành tráng, rực rỡ thì nguy cơ cháy nổ càng cao. Biển quảng cáo điện tử rất dễ cháy, vì chất liệu chủ yếu là bằng nhựa, mecal, lắp đặt số lượng lớn bóng đèn led trên một diện tích nhỏ nên nhiệt lượng tỏa ra rất lớn, công suất điện năng cũng lớn dễ gây ra cháy.

Bên cạnh đó, đơn vị kinh doanh khai thác quảng cáo khi có hợp đồng, giấy phép lắp đặt biển quảng cáo họ thường giao khoán cho một nhóm thợ, công nhân tự làm. Một số trường hợp đã xảy ra như, công nhân bớt xén tiền bằng cách mua dây dẫn, nhãn hiệu thiết bị ánh sáng, thiết bị điện loại dỏm, rẻ tiền, không đạt tiêu chuẩn, khi kết nối các mối dây làm qua loa, không cẩn thận sẽ biến tấm biển quảng cáo điện tử thành mối nguy ngay trước nhà. Các chuyên gia về lĩnh vực này từng khuyến cáo, vị trí đặt biển quảng cáo là một trong các trở ngại gây nguy hiểm chết người, cản trợ lực lượng cứu hỏa, cứu nạn tiếp cận hiện trường. Vì theo thiết kế số đông nhà ở tại đô thị đều theo kiểu hình ống, không có lối thoát hiểm do diện tích hạn chế duy nhất chỉ có mặt tiền. Các giàn giáo chống đỡ và biển quảng cáo bịt bùng vây kín bốn bề, khi hỏa hoạn xảy ra không những không có lối thoát từ ban công, cầu thang phụ mà còn nguy cơ trở thành “lò nung” các tầng lầu, độ nguy hiểm càng tăng cao hơn.

Một vụ cháy biển quảng cáo.

Tại TP Hồ Chí Minh từng xảy ra những vụ cháy mà nguyên nhân từ các biển quảng cáo điện tử. Đầu năm 2013, vụ cháy phát ra từ góc biển quảng cáo Chi nhánh Ngân hàng Đ.T đường Nguyễn Thị Minh Khai, phường 5, quận 3, sau đó cháy lan sang Công ty CP SX-Tin học sáng tạo, thiêu rụi hoàn toàn các thiết bị, hàng hóa công ty. Nguyên nhân xảy ra vụ cháy, cơ quan nghiệp vụ CS PC&CC TP xác định do mối nối dây điện vào biển quảng cáo lỏng lẻo, vỏ dây lâu ngày bong tróc, chất lượng kém, dẫn đến phóng điện cháy vỏ và lan ra xung quanh. Một đám cháy khác vào cuối tháng 1/2013 cũng bắt nguồn từ tấm biển quảng cáo tại cửa hàng xe máy thuộc Công ty TNHH TM-DV Dương Vũ, nằm trên đường Quang Trung, phường 10, quận Gò Vấp, TP Hồ Chí Minh làm thiêu rụi nhiều tài sản, thiết bị và xe tay gas.

Hay như vụ hỏa hoạn xảy ra vào lúc 14h30 chiều 8/5, tại tầng 25 tòa nhà Maritime Bank Tower, số 180-192, đường Nguyễn Công Trứ, phường Nguyễn Thái Bình, quận 1, TP Hồ Chí Minh. Ngọn lửa xuất phát từ bảng hiệu quảng cáo trên nóc tầng 25 do chập điện. Hàng trăm nhân viên hoảng loạn bỏ chạy khỏi tòa nhà khi phát hiện cháy. Và có lẽ, vụ hỏa hoạn thảm khốc nhất trong năm 2013 khiến nhiều người kinh hoàng là vụ cháy tại hiệu vàng Đức Anh (khu 3, phường Hồng Gai, TP Hạ Long, Quảng Ninh) làm 5 người chết và 5 người bị thương. Cơ quan Công an điều tra đã xác định nguyên nhân vụ cháy là do chập điện biển hiệu quảng cáo treo kín mặt tiền ngôi nhà dạng ống, cao 5 tầng.

Hiện nay, biển quảng cáo được phân chia thành 3 loại chính: biển in trên bạt có đèn hắt lắp rời; biển công nghệ lật 3 mặt, biển cuốn và biển điện tử. Xét về độ bền và an toàn thì biển in trên bạt, biển cuốn khá an toàn, nhưng tính về mức độ thẩm mỹ thì thua xa biển điện tử. Đa số khách hàng chọn lắp biển điện tử đặt đèn led và néon bên trong. Khi tìm hiểu về kỹ thuật và nguồn gốc các loại biển quảng cáo điện tử, chúng tôi phát hiện gần như các linh kiện sử dụng đều có nguồn gốc từ Trung Quốc nhập vào, không rõ nguồn gốc, từ CPU điều khiển, điện trở, dây dẫn, bóng đèn led, bảng đèn led thiết kế sẵn…

Bên cạnh đó, đội ngũ thợ thi công lắp đặt biển quảng cáo chủ yếu được dạy nghề “kỹ thuật” từ phụ làm “riết thành quen” không được đào tạo bài bản về kỹ thuật điện tử cũng như an toàn cháy nổ, an toàn sử dụng điện. Với một người không biết gì về kỹ thuật điện, điện tử chỉ cần hướng dẫn vài buổi “học nghề” là có thể lắp đặt thành thạo biển quảng cáo điện từ vì chủ yếu các chỉ dẫn có sẵn, chỉ kết nối theo đúng thứ tự là xong. Vật liệu sử dụng làm vỏ bọc của biển quảng cáo điện tử thường là tấm nhôm nhựa Alumin có hai mặt phủ bằng lớp nhôm mỏng nên dễ gây hiện tượng chập điện và bên trong làm bằng nhựa nên khả năng bắt lửa cao và tạo ra khói rất lớn. Các biển quảng cáo điện tử chỉ sử dụng điện nguồn một chiều từ 5V đến 12V nên khá an toàn. Tuy nhiên, nếu để các biển quảng cáo này bị nước mưa hoặc bụi bám quá dày có thể gây ra chập điện và quá tải ở các nguồn nuôi, gây cháy các nguồn nuôi này. Đây có thể là nguyên nhân gây cháy lớn nhất. Do đó, không nên đặt biển ở những nơi mà nắng mưa có thể tạt thẳng vào và phải kiểm tra định kỳ để đảm bảo chất lượng các thiết bị điện của biển quảng cáo, nhất là trong những tháng mưa bão và nắng nóng kéo dài

Hoàng Châu