Chúng tôi có mặt tại sông Sê Pôn - khu vực các đối tượng buôn lậu thường tập kết hàng trước khi vận chuyển vào Quảng Trị. Theo ghi nhận, tình trạng vận chuyển, buôn bán hàng lậu thời gian gần đây trên địa bàn này giảm hơn so với trước, song cán bộ chức năng chống buôn lậu ở đây cho biết: Tình trạng trên là “bề nổi”, thực chất các đối tượng buôn lậu đang sử dụng nhiều thủ đoạn tinh vi, trong đó đáng chú ý thủ đoạn chia nhỏ, xé lẻ các mặt hàng lậu có giá trị lớn, lén lút vận chuyển chúng theo các lối mòn giữa rừng núi, hoặc cất giấu rải rác trên các ôtô khách vào nội địa theo đường chính ngạch.

Lực lượng chức năng Quảng Trị ngăn chặn một vụ buôn lậu. Ảnh: Hồ Cầu.

Các mặt hàng lậu chủ yếu là nồi cơm điện, máy xay sinh tố của Thái Lan, gọn nhẹ nhưng mỗi cái có giá trị từ 1-2 triệu đồng; các loại trà sữa của Thái Lan… theo quy định khi nhập khẩu phải đóng thuế TTĐB 30% và 10% thuế GTGT trên tổng trị giá hàng hóa. Trước “ưu điểm” vận chuyển ít, lời lãi nhiều, các đối tượng buôn lậu tỏ ra “án binh bất động” để đánh lừa các lực lượng chức năng chống buôn lậu, nhưng thực chất bên trong chúng hoạt động rất rầm rộ. 

Trao đổi với chúng tôi, ông Lê Minh Thành, Chi cục trưởng Chi cục Hải quan Khu thương mại (KTM) Lao Bảo, Cục Hải quan Quảng Trị, cho biết: Nắm bắt được thủ đoạn của các đối tượng buôn lậu, lực lượng đơn vị luôn nêu cao tinh thần cảnh giác, “để mắt” đến những chiếc ôtô khách lưu thông từ KTM Lao Bảo về Đông Hà.

Ngày 8-8, tổ công tác của đơn vị đã phối hợp với lực lượng Biên phòng Trạm Kiểm soát Tân Hợp, kiểm tra, bắt giữ ôtô BKS 75C-048.86 do ông Nguyễn Thành Long (trú 19B/68 Điện Biên Phủ, TP Huế) điều khiển, vận chuyển 828 gói trà sữa Thái Lan không có hóa đơn chứng từ hợp pháp. Số hàng này có trọng lượng, diện tích rất nhỏ, dễ cất giấu trên xe, nhưng trị giá gần 50 triệu đồng. Ông Thành cho biết thêm: Đều là trà sữa nhưng tất cả chúng có 5 loại, khi pha chế lại với nhau cho ra một loại kem có chất dinh dưỡng cao, đang rất được thị trường nội địa ưa chuộng, vì vậy thời gian gần đây các đối tượng buôn lậu đã chuyển hướng kinh doanh sang loại trà sữa này…

Từ đầu năm 2016 đến nay, các lực lượng chức năng chống buôn lậu của Quảng Trị, qua công tác tuần tra, kiểm soát, đã bắt giữ hơn 400 vụ vận chuyển, buôn bán hàng lậu trên địa bàn, trong đó hơn 90% số vụ tập trung trên đường 9 từ Lao Bảo về Đông Hà, với tổng trị giá gần 500 tỉ đồng. Các mặt hàng lậu chủ yếu là thuốc lá điếu ngoại, rượu ngoại, đường trắng nước ngoài sản xuất.

Công an tỉnh Quảng Trị bắt giữ hàng lậu trên quốc lộ 9.

Đặc biệt là một số mặt hàng sản xuất tại Việt Nam có giá trị tương đối lớn như hàng điện tử, quần áo, bia… được xuất vào KTM Lao Bảo ngược về Đông Hà qua hai bên cánh gà trạm kiểm soát Hải quan khu này nhằm lấy tiền hoàn thuế GTGT, chúng cứ thế quay vòng để rút tiền hoàn thuế này của Nhà nước.

Tìm hiểu được biết, các chủ hàng lậu chủ yếu là người ở Đông Hà và TP Huế. Các đối tượng này lợi dụng một số hộ gia đình sinh sống ở vùng biên giới, gùi cõng hàng thuê cho chúng bằng các phương thức: Đưa hàng từ biên giới Lào vượt sông Sê Pôn qua địa phận Hướng Hóa vào nội địa; vận chuyển hàng từ đây lên các loại xe khách để về xuôi; hoặc gùi cõng theo các lối mòn giữa rừng núi ở hai bên cánh gà Trạm Kiểm soát Hải quan KTM Lao Bảo, vượt trạm này, tập kết lên xe…

Đây là thủ đoạn cũ, nhưng các lực lượng chức năng chống buôn lậu của địa phương vẫn rất khó kiểm soát, bắt giữ; một mặt các chủ hàng lậu chia nhỏ, xé lẻ hàng hóa, cất giấu lẫn trong các loại hàng hóa hợp pháp như than củi, chuối… rất khó phát hiện. Mặt khác, các chủ hàng lậu tổ chức hai lực lượng, một đi tiền trạm qua các lối mòn giữa rừng núi, ném đá vào các bụi cây để kiểm tra xem có lực lượng chức năng mật phục ở đó hay không, xong mới cho lực lượng thứ hai đi theo sau gùi cõng hàng hóa…  

Đại tá Phan Thanh Quảng, Trưởng Công an huyện Hướng Hóa nhấn mạnh: Bên cạnh việc tăng cường công tác tuần tra, kiểm soát, mật phục bắt giữ hàng lậu và các đối tượng vận chuyển, buôn bán hàng lậu, công tác này cần thiết phải có sự phối hợp chặt chẽ, nhịp nhàng giữa các lực lượng chức năng chống buôn lậu của địa phương.

Đồng thời tăng cường công tác vận động quần chúng nhân dân, nhất là nhân dân sinh sống ở vùng biên giới không tham gia, không tiếp tay cho các chủ buôn lậu; cần có cơ chế khen thưởng cao đối với những nguồn tin phát hiện buôn lậu do quần chúng nhân dân cung cấp…

Phan Thanh Bình