Trọng tài Ngô Quốc Hưng đã đưa ra ít nhất 3 quyết định gây tranh cãi trong trận đấu giữa HAGL và Quảng Nam ở vòng 14 V.League 2019. Trong đó có 1 tình huống thổi phạt đền trong pha tranh chấp không rõ ràng và từ chối 2 quả phạt đền được cho là khá rõ ràng. Còn ở trận đấu giữa Nam Định và Bình Dương, trọng tài Đỗ Thành Đệ đã nhận những phản ứng khi thổi phạt đền đội khách ở phút 26. Đó là tình huống va chạm diễn ra giữa hai cầu thủ mà khi xem lại băng, có thể thấy trọng tài chính đã đưa ra nhận định có phần cảm tính.

HLV Nguyễn Văn Dũng của Nam Định đã bức xúc cho rằng: “Không nói chuyện trọng tài sai sót nhiều, nhưng có những tình huống ông ấy khiến đội bóng phải chịu thiệt. Đặc biệt là tình huống thổi phạt đền. Tôi không hiểu sao tình huống hai cầu thủ cùng nhảy lên tranh chấp nhưng trọng tài lại thổi phạt đền 11m cho Bình Dương. Tôi nghĩ đó là lỗi gì? Trọng tài đã thổi rất nặng tay với Nam Định ở trận đấu này”.

Đó chỉ là 2 trận đấu tiêu biểu mà công tác trọng tài gây ra nhiều quyết định tranh cãi. Thực tế, ở giai đoạn lượt đi mùa giải năm nay, sai sót đã xảy ra liên tiếp từ những vòng đấu đầu tiên đến từ công tác trọng tài. Bằng chứng là hàng loạt trọng tài cấp FIFA và trọng tài kỳ cựu của V.League đã bị đình chỉ làm nhiệm vụ. Đó là: Trương Hồng Vũ, Nguyễn Ngọc Châu, Trần Đình Thịnh cùng trợ lý trọng tài Nguyễn Trung Hậu đã bị tạm đình chỉ làm nhiệm vụ.

Trọng tài Hoàng Phạm Công Khanh từng xin nghỉ làm bảo vệ. Ảnh: VSI.

Trong số này, có 2 người vừa được công nhận là trọng tài FIFA trong năm 2019 là Trương Hồng Vũ, Trần Đình Thịnh. Trọng tài Nguyễn Trung Hậu có thâm niên là trợ lý trọng tài FIFA từ mùa bóng 2014 và trọng tài Nguyễn Ngọc Châu từng đoạt danh hiệu Còi vàng Việt Nam ở mùa giải 2016.

Thậm chí, một trọng tài đã xin nghỉ đi làm bảo vệ như ông Hoàng Phạm Công Khanh cũng được mời trở lại điều hành V.League. Đó là điều khiến cho giới chuyên môn đặt ra những nghi vấn đề công tác phân công, điều hành trọng tài cho từng vòng đấu. Và đến lúc này, tất cả đang chờ đến công nghệ VAR và VPF đã dự kiến áp dụng từ giai đoạn lượt về của V.League 2019.

Trước đó, ông Trần Anh Tú – Chủ tịch HĐQT kiêm TGĐ VPF cho biết, dự kiến công nghệ VAR sẽ được đưa vào thử nghiệm ở giai đoạn lượt về V.League 2019 nếu như được FIFA chấp nhận. Thực tế, khi lên nhậm chức, ông Tú đã từng rất muốn cải tổ công tác trọng tài khi nhìn ra bất cập. Thậm chí, ông từng có ý định đưa Ban trọng tài về trực thuộc VPF. Tuy nhiên, Luật FIFA không cho phép, hơn nữa điều đó sẽ nảy sinh nhiều bất cập trong công tác tổ chức. 

Trước những nổi cộm trong công tác trọng tài V.League, VPF mong mỏi từng ngày việc đưa công nghệ VAR về áp dụng tại V.League. Vấn đề ở chỗ, VPF sẽ áp dụng VAR theo kiểu “nhà nghèo”, tức là chúng ra không thể xây dựng phòng VAR tiêu chuẩn như quốc tế, mà sử dụng trên các xe lưu động.

Ông Tú cho biết, nếu khả thi VPF chuyển mô hình VAR trung tâm thành VAR đơn lẻ trên 1 hoặc 2 chiếc xe 16 chỗ. Nếu có 2 xe, mỗi miền sẽ có một xe, còn 1 xe thì ngoài Bắc sẽ có. Đó là câu chuyện của VPF và cách lựa theo quy định FIFA để có thể áp dụng hay không. Vì dù sao đây cũng là bước tiến mới của V.League mà VPF đang nỗ lực áp dụng các công nghệ tiên tiến.

Tuy nhiên, cho đến thời điểm hiện tại, ông Dương Văn Hiền – Trưởng ban Trọng tài VFF cho biết, vẫn chưa nhận được thông tin cụ thể công nghệ VAR được áp dụng từ vòng đấu nào. Các trọng tài cũng chưa được tập huấn về việc sử dụng công nghệ VAR. Thực tế, VPF vẫn chưa có động thái cụ thể nào cho việc áp dụng công nghệ VAR ở giai đoạn lượt về V.League 2019.

Nhưng chúng ta cần nhìn nhận vấn đề nghiêm túc, VAR không thể đỡ được hết cho những sai sót của trọng tài Việt Nam. Bởi lẽ, công nghệ hỗ trợ trọng tài VAR chỉ có tác dụng hỗ trợ cho các ông Vua sân cỏ trong một số trường hợp nằm ngoài tầm kiểm soát do tình huống diễn ra quá nhanh, có thể thay đổi kết quả trận đấu. Chắc chắn VAR sẽ không thể làm nhiệm vụ đi sửa sai và chỉnh luật cho các trọng tài Việt Nam. Thế nên để giải quyết vấn đề một cách triệt để vẫn là nâng cao chất lượng trọng tài, cải tổ bộ phận quản lý, điều hành trọng tài.

Sau Đại hội VFF khoá 8, Ban trọng tài VFF đã được cải tổ với những lãnh đạo mới. Tuy nhiên, chất lượng chuyên môn của công tác trọng tài trong mùa giải 2019 đang không thực sự tốt. Sai sót là chuyện mùa giải nào cũng có, thế nhưng đã đến lúc Ban trọng tài cũng cần loại bỏ những cái sai sơ đẳng, như trường hợp quên luật của trọng tài Trần Đình Thịnh. Đó là cái sai mà VAR không thể làm thay các trọng tài.

Trọng tài trượt thể lực

Và đến ngày 24-6, khi VFF và VPF tổ chức sát hạch thể lực giữa mùa cho 49 trọng tài và 56 trợ lý trọng tài làm nhiệm vụ tại các giải bóng đá chuyên nghiệp quốc gia 2019. Trọng tài Công Khanh là một trong số người đã bị đánh trượt vì không đạt yêu cầu. Điều này cho thấy, Ban trọng tài VFF đã đưa một trọng tài không đạt chuẩn điều hành các trận đấu ở V.League 2019.

Một trường hợp không vượt qua bài kiểm tra thể lực là trọng tài Nguyễn Hiền Triết. Ông Triết là 1 trong 5 trọng tài FIFA tại V.League 2019, tuy nhiên khi kiểm tra đã bị ngất xỉu và phải đưa đi cấp cứu. Hiện tại, Ban trọng tài VFF còn 4 trọng tài FIFA khác đang điều hành ở V.League  là trọng tài Hoàng Ngọc Hà, Ngô Duy Lân, Trương Hồng Vũ, Trần Đình Thịnh.

Hưng Hà