Thời gian qua, giải đấu này đã công bố danh sách VĐV Việt kiều hoặc VĐV nội được ưu tiên để các đội bóng lựa chọn với số lượng cầu thủ tham gia như mong muốn của nhà tổ chức. Tất cả cho thấy sức hút của giải đấu này.

Tỷ lệ chọi không dễ chịu

Các cầu thủ Việt kiều luôn đặt dấu ấn mạnh mẽ lên làng bóng rổ chuyên nghiệp Việt Nam suốt 4 mùa giải qua. Những cầu thủ Việt kiều như Justin Young, Tâm Đinh, Vincent Nguyễn, Trần Đăng Khoa (hay còn gọi là Khoa Trần)… từng tạo nên những cơn sốt, khiến giải đấu này luôn hấp dẫn. Điều lệ giải đấu trong suốt 4 mùa giải trước luôn dành 2 suất cầu thủ Việt kiều ở mỗi đội bóng là cơ hội để các cầu thủ Việt kiều càng khẳng định vị trí, giá trị của mình.

Thế nhưng, đến mùa giải thứ 5 năm 2020, sẽ diễn ra trong thời gian tới, Ban Tổ chức giải đã quy định mỗi đội bóng chỉ được đăng ký 1 cầu thủ Việt kiều hoặc 1 cầu thủ nội được ưu tiên.

Khái niệm “cầu thủ nội được ưu tiên” cũng đã được giải thích là phải đáp ứng đủ 2 điều kiện trong đó là người được sinh ra ở Việt Nam, được chứng minh bằng giấy khai sinh hoặc các giấy tờ hợp lệ hoặc là người có quốc tịch Việt Nam trước năm 16 tuổi; là người Việt Nam đang sinh sống ở nước ngoài và đồng thời có quốc tịch khác (ngoài Việt Nam) hoặc thẻ cư trú dài hạn ở nước ngoài.

Nửa cuối tháng 4 vừa qua, đã có 16 cầu thủ cầu thủ Việt kiều hoặc cầu thủ nội được ưu tiên được Ban Tổ chức VBA 2020 xác nhận đủ điều kiện đăng ký tham gia. So với mùa giải 2019, số cầu thủ Việt kiều hoặc cầu thủ nội được ưu tiên mùa giải 2020 đăng ký nhiều hợn 1 người. Điều này tiếp tục cho thấy sức hấp dẫn của giải đấu.

Trong danh sách đăng ký, có 11 cầu thủ từng thi đấu tại VBA ở các mùa giải trước gồm: Đinh Thanh Tâm, Đinh Thành Sang, Trần Đăng Khoa, Chris Dierker, Justin Young, Vincent Nguyễn, Michael Soy, Anthony Phước Phan, Stefan Nguyễn Tuấn Tú, Ryan Lê và Austin Lý. Bên cạnh đó, 5 gương mặt lần đầu đăng ký tham gia VBA gồm Christian Juzang, Bryan Nguyễn, Eric Nguyễn, Michael Trương và Abdul Mohamad.

Trong khi đó, VBA 2020 có 7 đội tham dự và như thế chỉ có tối đa 7 cầu thủ được lựa chọn tham dự giải. Điều này dẫn đến tỷ lệ chọi 7/16 được xem là không hề dễ chịu với các cầu thủ tham gia. Trong số 16 cầu thủ này, 4 cái tên hầu như sẽ chắc suất gồm: Tâm Đinh, Justin Young, Khoa Trần, Chris Dierker. Trong số này, Tâm Đinh luôn là trụ cột của Cantho Catfish, Justin Young luôn được xem là không thể thay thế ở Thanglong Warriors.

Còn Khoa Trần luôn được các đội bóng mở rộng cửa; Chris Dierker lại được xem là cầu thủ đáng xem nhất ở Danang Dragons. Nếu đúng dự đoán này, sẽ còn 12 cầu thủ cho 3 suất còn lại. Tỷ lệ chọi lúc này lại càng khắc nghiệt. Lúc ấy, các đội bóng càng phải cân nhắc kỹ lượng với lựa chọn của mình và như thế càng có lý do để tin rằng chất lượng cầu thủ Việt kiều hoặc cầu thủ nội được ưu tiên sẽ vẫn là điểm nhấn của VBA mùa giải tới.

Justin Young (phải), một trong những cầu thủ Việt kiều được kỳ vọng sẽ góp mặt ở VBA 2020.

Lựa chọn không thể khác

Như chúng tôi từng đề cập, câu chuyện giảm số cầu thủ Việt kiều hoặc cầu thủ nội được ưu tiên tại VBA mùa này (từ 2 xuống 1 cầu thủ) từng gây nên nhiều tranh luận. Phía không đồng tình, trong đó có cựu HLV của Hanoi Buffaloes là T.Purves, cho rằng việc giảm số cầu thủ Việt kiều tại mỗi đội bóng ở VBA 2020 sẽ khiến chất lượng của các đội bóng và giải đấu suy giảm so với các mùa giải trước. Việc này còn có thể khiến giải đấu không được nhiều cầu thủ Việt kiều và cầu thủ nội được ưu tiên đăng ký tham dự. Đấy là nhận định có lý nếu chỉ đơn thuần tổ chức giải đấu theo kiểu “xong giải nào, biết giải đó”.

Ẩn số Christian Juzang

Trong số này, Christian Juzang, được đánh giá là một trong những gương mặt Việt kiều sáng giá nhất tại lượt tuyển chọn cầu thủ Việt kiều hoặc cầu thủ nội được ưu tiên của VBA 2020, sẽ diễn ra trong tháng 5 này. Christian Juzang đang thi đấu ở NCAA Division I, cấp độ cao nhất của bóng rổ sinh viên Mỹ.

Ở đây, rõ ràng chất lượng của cầu thủ Việt kiều trội hơn rất nhiều  so với cầu thủ nội được thường xuyên góp mặt thi đấu tại VBA, và đương nhiên là cầu thủ thường ngồi ghế dự bị. Điều đó cũng được lý giải bằng 2 tấm HCĐ tại SEA Games 30 ở nội dung sân đấu 5 người (5x5) và 3 người (3x3) với dấu ấn mạnh mẽ của các cầu thủ Việt kiều. Đó đều là tấm huy chương lịch sử vì là huy chương đầu tiên của bóng rổ Việt Nam ở sân chơi SEA Games.

Tuy nhiên, ở VBA các mùa giải trước, sự có mặt của tới 2 cầu thủ Việt kiều cùng 1 cầu thủ ngoại, chiếm 3/5 vị trí thi đấu trên sân đã vô tình khiến cầu thủ nội ít đất diễn hơn hẳn.

Trong khi đó, mục đích của các nhà tổ chức VBA không chỉ đơn thuần thay đổi cách nghĩ, cách tiếp cận của người hâm mộ với bóng rổ hay tạo ra một mô hình thể thao – giải trí tại Việt Nam. Một trong những mục đích khác chính là tạo nên sự thay đổi về chất cho các cầu thủ nội nhằm giúp họ có cơ hội cọ xát với những cầu thủ ngoại, Việt kiều được ăn tập tại những nước có nền bóng rổ phát triển hơn hẳn Việt Nam.

Đồng thời, từ đây tạo động lực để chính các cầu thủ nội khác tìm cách nâng tầm bản thân và cuối cùng là tạo nên một đội tuyển quốc gia mạnh mẽ, nơi không chỉ có cầu thủ Việt kiều mà còn có cả những cầu thủ nội trưởng thành từ chính môi trường bóng rổ Việt Nam.

Chính ông Đào Văn Kiên, Phó Trưởng bộ môn bóng chuyền - bóng rổ, phụ trách môn bóng rổ  Hà Nội (Trung tâm Huấn luyện và thi đấu TDTT Hà Nội) cũng từng nhận định: “Nhờ được thi đấu tại VBA trong thời gian đội nam Hà Nội không dự các giải đấu khác nên trình độ của nhiều cầu thủ bóng rổ thuộc Trung tâm đã nâng lên hẳn so với trước khi tham dự VBA.

Ở mùa giải VBA 2020 tới, 2 cầu thủ của đội là Hoàng Thế Hiển và Đặng Thái Hưng cũng được đưa vào danh sách ưu tiên của ThangLong Warriors. Ngoài ra, đội còn 4 cầu thủ khác tham gia vòng tuyển chọn cầu thủ nội cho giải đấu ở các đội khác. Chúng tôi kỳ vọng các em sẽ nắm bắt cơ hội để tiếp tục phát triển trình độ, đóng góp nhiều hơn cho bóng rổ Hà Nội”.

Đến lúc này, lo ngại về việc ít cầu thủ Việt kiều hoặc cầu thủ nội được ưu tiên đăng ký tham gia VBA 2020 đã không xảy ra. Giờ là lúc các cầu thủ nội phải tìm cách tận dụng cơ hội được thi đấu nhiều hơn để nâng cao trình độ, để chứng minh quyết định của những nhà tổ chức VBA là hợp lý.

Trong khi đó, chính các nhà tổ chức cũng cần có thêm những động thái để chính người xem nhìn nhận rõ hơn tài năng của các cầu thủ nội, để thấy rằng dù ít cầu thủ Việt kiều (thực tế có nhiều cầu thủ từng không đáp ứng kỳ vọng) hơn nhưng sức hấp dẫn của giải đấu vẫn không thay đổi so với các mùa giải trước.

Minh Hà