Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 1-2 xác nhận việc Mỹ tạm ngừng thực thi INF từ ngày 2-2 và nhấn mạnh rằng ông sẽ thảo luận với các đồng minh chuẩn bị cho động thái quân sự tiềm tàng nhằm vào kho tên lửa của Nga.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: Reuters

"Chúng tôi sẽ đẩy mạnh các phương án ứng phó quân sự riêng của chúng tôi, phối hợp với Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) cũng như các đồng minh và đối tác của chúng tôi để đối phó với bất cứ lợi thế quân sự nào của Nga", ông Trump tuyên bố.

"Mỹ sẽ không bị hạn chế bởi các điều khoản trong INF trong khi Nga tiến hành những hoạt động sai trái", ông Trump nhắc lại cáo buộc nhằm vào Nga. "Chúng tôi không thể là nước duy nhất trên thế giới đơn phương tuân thủ Hiệp ước INF".

Ông Trump cũng thông báo Mỹ muốn tìm kiếm một thoả thuận mới thời hậu INF, song nhấn mạnh hiệp mới cần toàn diện hơn.

Trước đó cùng ngày, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo tuyên bố nước này đã chính thức thông báo cho Nga về quyết định rút INF, nhấn mạnh sẽ hoàn toàn rút khỏi INF trong vòng 6 tháng nữa, song sẽ bắt đầu không thực hiện hiệp ước này từ hôm nay (2-2).

INF được Mỹ ký với Liên Xô, nay là Nga từ năm 1987, cấm hai bên phát triển mọi loại tên lửa hành trình phóng từ mặt đất có tầm bắn 500 - 5.500 km. Mỹ cáo buộc rằng tên lửa mới của Nga Novator 9M729 vi phạm vì có tầm bay từ 500 đến 5.000 km, song không đưa ra bằng chứng.

Sau quyết định của Mỹ, Liên hợp quốc cùng các nước châu Âu đã bày tỏ sự hối tiếc, đồng thời kêu gọi các bên tiếp tục đối thoại tìm ra giải pháp cứu vãn INF.

Thiện Minh