Cảng Duqm ở Oman. Ảnh Reuters. 

Đại sứ quán Mỹ tại Oman cho biết hiệp định này chi phối việc Mỹ tiếp cận các cơ sở và cảng ở Duqm cũng như ở Salalah và “tái khẳng định cam kết của cả hai nước nhằm tăng cường các mục tiêu về an ninh chung”.

Hiệp định này được Oman xem qua lăng kính kinh tế khi nước này muốn phát triển thành phố Duqm trong khi vẫn giữ được vai trò trung lập theo kiểu của Thụy Sĩ trong chính trị và ngoại giao ở khu vực Trung Đông. Duqm là cảng lý tưởng cho các tàu lớn. Nó thậm chí đủ lớn để một tàu sân bay có thể quay đầu.

Đối với Oman, hiệp định chiến lược này sẽ tiếp tục thúc đẩy các nỗ lực để chuyển Duqm, từ một làng chài nhỏ cách thủ đô Muscat 550 km về phía Nam, trở thành một trung tâm cảng biển và công nghiệp hàng đầu ở Trung Đông.

Hiệp định này cũng có thể cải thiện vị thế của Mỹ trong khu vực trong cuộc chạy đua toàn cầu so găng với Trung Quốc về tầm ảnh hưởng.

Các công ty của Trung Quốc từng đặt mục tiêu đầu tư lên đến 10,7 tỷ USD vào Duqm, một số vốn khổng lồ đối với Oman, một thỏa thuận mà Trung Quốc cho là mang tính thương mại chứ không phải quân sự.

Tuy vậy, động thái này diễn ra trong bối cảnh Mỹ ngày càng lo ngại về các chương trình tên lửa mở rộng của Iran, được cải thiện rất nhiều trong những năm qua bất chấp những lệnh trừng phạt và áp lực ngoại giao từ Mỹ.

Theo Reuters, hiệp định nãy có có vai trò quan trọng thông qua việc cải thiện việc tiếp cận các cảng kết nối với mạng lưới đường bộ đến khu vực rộng lớn hơn, đem lại cho Mỹ nhiều thuận lợi về quân sự.

Tehran đã đe dọa sẽ chặn eo biển Hormuz, tuyến hàng hải vận chuyển dầu lớn của Vùng Vịnh để trả đũa cho bất kỳ hành động thù địch nào của Mỹ, bao gồm cả các nỗ lực ngăn chặn xuất khẩu dầu của Iran thông qua các lệnh trừng phạt.

Tuy nhiên, các quan chức Mỹ vẫn cho rằng hiệp định với Oman vẫn sẽ mở rộng các sự lựa chọn quân sự của Mỹ trong khu vực dù ở trong tình trạng khủng hoảng nào.

Duy Tiến