Rất nhiều vi phạm trong việc quản lý, cấp phép xây dựng khu biệt phủ của gia đình ông Phạm Sỹ Quý, Giám đốc Sở TN&MT tỉnh Yên Bái cũng như việc kê khai tài sản thiếu trung thực của ông được Thanh tra Chính phủ chỉ rõ.

Không thẩm định nhu cầu chuyển đổi đất nông nghiệp sang đất ở

Theo kết luận của Thanh tra Chính phủ: Khu đất này thuộc sở hữu của bà Hoàng Thị Huệ, vợ của ông Phạm Sỹ Quý, Giám đốc Sở Tài nguyên - Môi trường tỉnh Yên Bái. Ngày 15-1-2014 và ngày 8-2-2015, bà Hoàng Thị Huệ (vợ ông Quý) cùng 40 gia đình đã thỏa thuận về việc các hộ này góp tiền giao cho bà Huệ là người đại diện đứng tên trên hồ sơ giấy tờ về đất thực hiện nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất tại tổ 42, tổ 52 phường Minh Tân, TP Yên Bái và thực hiện chuyển đổi mục đích sang đất ở, sau đó chuyển giao lại cho các hộ để cải tạo thành khu dân cư sinh sống cùng nhau.

Trong năm 2014 và đầu năm 2016, bà Huệ đã nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất của 4 hộ dân tại tổ 42, tổ 52 phường Minh Tân, TP Yên Bái với tổng diện tích hơn 67.000 m2 đất. Tổng số tiền theo hợp đồng chuyển nhượng là 950 triệu đồng. Ngày 2-7-2015, bà Huệ nộp 5 bộ hồ sơ xin chuyển mục đích sử dụng đất từ đất nông nghiệp sang đất ở với tổng diện tích hơn 13 ngàn m2 và xin tách thành 11 thửa đất. Tiếp đó, đến ngày 5-5-2016, bà Huệ nộp một bộ hồ sơ xin chuyển mục đích sử dụng hơn 300m2 đất rừng sản xuất sang đất ở.

Khu biệt phủ của gia đình ông Phạm Sỹ Quý

Sau khi được UBND TP Yên Bái cho phép, và việc chuyển mục đích sử dụng diện tích đất trên từ đất nông nghiệp sang đất ở đã hoàn thành, được tách thửa, bà Huệ đã chuyển nhượng quyền sử dụng đất ở này cho 37 hộ dân (trong tổng số 40 hộ đã thỏa thuận với bà Huệ) với diện tích hơn 10 ngàn m2. Ngoài ra, bà Huệ có đơn xin trả lại hơn 4 nghìn m2 đất nông nghiệp cho Nhà nước để làm đường đi chung cho các hộ dân, trong đó có khu nhà của bà Huệ và đã được UBND TP Yên Bái giảm trừ khi cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho bà Huệ.

Kết luận Thanh tra xác định trong nhiều hồ sơ mà UBND TP Yên Bái cho phép bà Huệ chuyển mục đích sử dụng từ đất nông nghiệp sang đất ở với tổng diện tích hơn 13 nghìn m2, cơ quan chức năng, UBND TP Yên Bái đã không thẩm định nhu cầu chuyển đổi đất nông nghiệp sang đất ở là vi phạm nghị định của chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật đất đai. Việc bà Huệ và các hộ dân tự thành lập khu dân cư, tự làm được giao thông là không tuân thủ các quy định của pháp luật về xây dựng và đất đai, không phù hợp với nội dung đã được Thủ tướng phê duyệt tại Nghị quyết số 64 về quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020 của tỉnh Yên Bái.

Theo Quyết định số 2821 của UBND tỉnh Yên Bái phê duyệt kế hoạch sử dụng đất năm 2015 của TP Yên Bái thì diện tích đất nông nghiệp được chuyển mục đích sang đất ở tại phường Minh Tân là 1,42ha. Tuy nhiên chỉ tính riêng gia đình ông Quý đã được UBND TP Yên Bái cho phép chuyển đổi mục đích từ đất nông nghiệp sang đất được UBND tỉnh phê duyệt tại phường Minh Tân. Ngoài ra, UBND TP Yên Bái cho phép bà Huệ chuyển đổi hơn 1 nghìn m2 đất nuôi trồng thủy sản sang đất ở là không đúng về loại đất trong kế hoạch sử dụng đất năm 2015 đã được UBND tỉnh phê duyệt.

Đối với diện tích đất nông nghiệp bà Huệ trả lại hơn 4 nghìn m2 để làm đường giao thông nội bộ cho các hộ trong đó có gia đình mình đã được UBND TP giảm trừ khi cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng không quản lý để bà Huệ và các hộ tự ý làm đường giao thông là không đúng quy định theo Luật Xây dựng. 

Tại Kết luận này, Thanh tra Chính phủ cũng chỉ rõ, ở thời điểm tháng 7, tháng 8-2015, sau khi tiếp nhận hồ sơ của bà Huệ, UBND TP Yên Bái đã ban hành 5 quyết định cho phép gia đình ông Quý chuyển đổi mục đích sử dụng đất nhanh hơn so với thời gian trung bình của các hộ khác.

Nhều công trình xây dựng không phép

Tại kết luận này, Thanh tra Chính phủ cũng chỉ rõ những sai phạm của UBND TP Yên Bái, trong việc cấp phép xây dựng cho gia đình bà Huệ chưa đúng với quy định của Luật xây dựng.

Tại thời điểm thanh tra, trên khu đất của gia đình mình, bà Huệ xây dựng nhà 3 tầng, 1 tum, diện tích xây dựng tầng 1 là hơn 260 m2, tổng diện tích sàn là hơn 845m2. TTCP kết luận gia đình bà Huệ đã xây thêm 1 tum, vượt diện tích 345m2 sàn xây dựng so với giấy phép được cấp. Ngoài ra, bà Huệ đã xây dựng một số công trình không phép gồm: 1 nhà thờ gỗ cũ, 1 nhà sàn gỗ cũ, 1 cây cầu bắc qua hồ nước, 1 căn nhà mái bằng làm bếp.

Theo kết luận, khi chuyển đổi mục đích sử dụng hơn 13 nghìn m2 đất từ đất nông nghiệp sang đất ở, tổng số tiền bà Huệ phải nộp ngân sách nhà nước là hơn 6,4 tỉ đồng. Tuy nhiên qua kiểm tra, bà Huệ thường xuyên chậm nộp nghĩa vụ tài chính với ngân sách nhà nước. Theo thống kê có khoảng hơn chục lần bà Huệ nộp chậm, có lần chậm 20 ngày, có lần chậm khoảng gần 3 tháng.

Theo quy định cơ quan thuế phải xử lý việc chậm nộp trên của bà Huệ. Tuy nhiên, Chi cục thuế của TP Yên Bái đã không thông báo cho bà Huệ, không xử lý phạt nộp chậm đối với bà Huệ là không đúng quy định, gây thất thu ngân sách. UBND TP Yên Bái đã cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho bà Huệ trong khi chưa xử lý việc nộp chậm của bà Huệ là chưa đúng với quy định của Luật đất đai và Luật quản lý thuế.

Ông Phạm Sỹ Quý (bên trái) trong một cuộc họp.

Kê khai tài sản không trung thực

Về việc chấp hành pháp luật minh bạch tài sản,  liên quan đến khu đất của ông Phạm Sỹ Quý tại tổ 42, tổ 52, phường Minh Tân TP Yên Bái, kết luận thanh tra xác định: Qua thanh tra, đối chiếu với bản kê khai tài sản thu nhập (TSTN) năm 2014 của ông Quý thì giám đốc sở này đã không kê khai 1.200m2 đất ở, 59.597 m2 đất nông nghiệp bà Huệ đứng tên, không kê khai tiền vay ngân hàng 3,8 tỉ đồng.

 Cụ thể là năm 2015 ông Quý không kê khai hơn 13 nghìn m2 đất ở, 41.568 m2 đất nông nghiệp bà Huệ đứng tên; không kê khai tiền vay ngân hàng hơn 6 tỉ đồng và tiền bố mẹ cho 1,9 tỉ đồng. Đối với việc kê khai tài sản cuả ông Quý khi được bổ nhiệm giám đốc Sở TN&MT Yên Bái, cụ thể: Năm 2016, ông Quý kê khai thiếu 7.905 m2 đất ở, 27.556m2 đất nông nghiệp do bà Huệ đứng tên; không kê khai tiền vay ngân hàng hơn 9 tỉ đồng và vay bạn bè 60 cây vàng.

Ngoài ra, ông Quý đã ký 4 hợp đồng tín dụng vay ngân hàng với tổng số tiền hơn 13 tỉ đồng. Trong đó, ông Quý đứng tên vay 8,75 tỷ đồng, vợ ông Quý đứng tên vay 4,6 tỉ đồng, mục đích để xây, sửa nhà, vay tiêu dùng. Đến 31-12-2016, gia đình ông Quý còn nợ ngân hàng hơn 9 tỉ đồng (có xác nhận của ngân hàng). Theo giải trình của ông Quý, khoản tiền vay trên gia đình sử dụng một phần để xây nhà ở, khu trang trại với tổng chi phí khoảng 7 tỉ đồng.

Thanh tra Chính phủ kết luận, UBND TP Yên Bái cho phép bà Huệ chuyển đổi mục đích sử dụng hơn 13 nghinf m2 đất nông nghiệp sang đất ở nhưng không thẩm định nhu cầu chuyển đổi mục đích sử dụng đất là không đúng quy định. 

Kết luận nêu rõ trách nhiệm thuộc về phó chủ tịch UBND TP Yên Bái đã ký các quyết định cho phép bà Huệ chuyển đổi mục đích sử dụng đất và chủ tịch UBND TP Yên Bái với vai trò là người đứng đầu, Phòng TNMT TP Yên Bái và các cá nhân có liên quan. Ông Phạm Sỹ Quý là đối tượng có nghĩa vụ phải kê khai TSTN nhưng đã không kê khai đầy đủ, thiếu trung thực, vi phạm quy định về trách nhiệm của người có nghĩa vụ phải kê khai.

Việc kê khai thiếu trung thực của ông Quý đã gây nghi ngờ về tài sản của gia đình ông, tạo dư luận không tốt đối với cán bộ trong bộ máy của Nhà nước cũng như sự minh bạch của đối tượng phải kê khai; vi phạm chỉ thị 33 của Bộ Chính trị về sự tăng cường lãnh đạo của Đảng đối với việc kê khai và kiểm soát kê khai tài sản. Theo Thanh tra Chính phủ, những vi phạm trên của ông Quý đến mức phải thi hành kỷ luật một cách nghiêm minh.

Từ những sai phạm trên, Tổng Thanh tra kiến nghị Thủ tướng Chính phủ giao Chủ tịch UBND tỉnh Yên Bái chỉ đạo UBND TP Yên Bái rà soát, điều chỉnh kịp thời quy hoạch đô thị trên địa bàn TP Yên Bái, đảm bảo phù hợp, đồng bộ với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, làm cơ sở để quản lý, đầu tư xây dựng nhà ở đô thị; chỉ đạo xử lý nghiêm theo quy định pháp luật đối với những vi phạm của gia đình bà Huệ về hành vi xây dựng sai phép, không phép trên khu đất của gia đình tại tổ 42, phường Minh Tân, thành phố Yên Bái và việc tự làm đường giao thông trên đất nông nghiệp đã trả lại Nhà nước, bảo đảm phù hợp với quy hoạch đô thị thành phố Yên Bái.

Cùng với đó, kiểm điểm trách nhiệm, xem xét xử lý kỷ luật đối với tập thể, cá nhân có liên quan thuộc UBND thành phố Yên Bái, trong đó có Chủ tịch và Phó Chủ tịch phụ trách lĩnh vực đã để xảy ra những vi phạm được nêu trong kết luận. Đồng thời , tổ chức kiểm điểm, có hình thức xử lý kỷ luật nghiêm minh đối với ông Phạm Sỹ Quý về vi phạm trong việc kê khai tài sản thu nhập; vi phạm quy định tại khoản 4, Điều 37 luật Phòng, chống tham nhũng với vai trò của người đứng đầu Sở Tài nguyên - Môi trường”. Cùng với đó, tăng cường công tác thanh tra, về quản lý đất đai và đầu tư xây dựng...

M. Khoa- M. Anh