Phó Chủ tịch lưu ý về dòng dịch chuyển lao động, cư trú từ miền núi đến miền xuôi, từ nông thôn ra thành phố trong tình hình mới khác trước rất nhiều nên việc xây dựng luật là thực sự cần thiết. 

Lấy ví dụ các thanh  niên ở quê mình (Sơn La) đi làm khai thác khoáng sản ở Quảng Ninh vì có đủ điều kiện, sức khoẻ và có thu nhập cao hơn, Phó Chủ tịch Quốc hội Tòng Thị Phóng cho biết, lao động nông thôn về đô thị là vấn đề mới, đòi hỏi phải có phương thức quản lý kịp thời vì nơi quản lý nhân hộ khẩu thì không có người, còn nơi người dân ở, cần quản lý cư trú thị lại không quản lý được và đề xây dựng Luật vì gắn với tiến bộ khoa học kỹ thuật, năng lực quản lý kỹ thuật số. 

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân.

“Phạm vi điều chỉnh của Luật có nhiều điểm mới, cả về tư duy và cung cách quản  lý, rất phù hợp với xu thế mới và tốt để quản lý dân cư nhưng cần rà soát, đánh giá tác động của việc bỏ hộ khẩu vì liên quan đến nhiều vấn đề khác như bảo hiểm y tế, khám chữa bệnh, cấp phép xây dựng, cho đến báo tử, thi hành án hình sự” – Phó Chủ tịch Quốc hội Tòng Thị phóng nhấn mạnh.

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đánh giá cao sự đổi mới trong dự thảo luật vì xu hướng quản lý bằng số định danh là tiến bộ, đánh giá đây là bước chuyển quan trọng, ngoài tạo điều kiện thuận lợi cho người dân thì còn giúp Nhà nước ngăn ngừa tiêu cực, nâng cao hiệu quả quản lý về dân cư. 

“Nói đến sổ hộ khẩu là người dân khổ sở. Người nghèo lên thành phố làm thuê nhưng con cái khó học tập vì sổ hộ khẩu, đi đâu cũng kè kè sổ. Thậm chí, tôi còn từng mất sổ hộ khẩu vì nó quá quan trọng nên cất kỹ quá” – Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân nói, đồng thời cũng đề nghị cần rà soát để đảm bảo phù hợp khả thi, luật ra đời không bị vướng mắc ách tắc để khi thay đổi phương thức quản lý từ sổ hộ khẩu sang số định danh sẽ không ảnh hưởng đến các quy định về giấy tờ, thủ tục hành chính đang thực hiện.

Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu.

Phó Chủ tịch Quốc hội Đỗ Bá Tỵ cho biết, bỏ sổ hộ khẩu giấy sang định danh cá nhân là phù hợp với Chính phủ điện tử của nước ta, đồng thời cho biết sổ hộ khẩu không chỉ liên quan đến cá nhân mà quan hệ các thành viên trong gia đình và các quan hệ khác như quan hệ kinh tế, hành chính, dân sự... nên cần có quy định cụ thể để giải quyết các vấn đề pháp và cần rà soát có phát sinh thủ tục hành chính,  các loại giấy tờ mới hay không. 

Tháng 4/2021, Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư sẽ đưa vào hoạt động

Báo cáo thêm về cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, cấp số định cư, Bộ trưởng Tô Lâm cho biết vừa qua đã báo cáo Chính phủ, đủ điều kiện tháng 4/2021 đưa vào hoạt động và đến tháng 6/2021 hoạt động bình thường. Hiện cơ sở dữ liệu cập nhật 80 triệu phiếu dân cư, 16 triệu số định danh cá nhân cơ bản đang được cập nhật vào hệ thống. Vấn đề này trước đây gặp khó khăn do thiếu ngân sách nhưng nay Chính phủ bảo đảm kinh phí và công việc đang được tiến hành.

Toàn cảnh kỳ họp.

Giải trình thêm một số vấn đề các thành viên Uỷ ban Thường vụ Quốc hội nêu, trong đó có vấn đề liên quan đến điểm mới trong Luật Cư trú (sửa đổi), trong đó vấn đề được mọi người quan tâm đó là bỏ hộ khẩu, Bộ trưởng Tô Lâm cho biết, hiện nay, quy định về hộ khẩu hiện nay có những điểm gây khó khăn cho người dân, nhất là quy định chuyển hộ khẩu. 

Bộ trưởng lấy ví dụ “Nhiều trường hợp vợ chồng sau khi ly hôn, người vợ muốn chuyển hộ khẩu ra khỏi hộ khẩu của gia đình chồng nhưng không chuyển được vì chủ hộ không cho phép. Qua khảo sát thì có khoảng 3.000 trường hợp như thế, dẫn đến bất cập người ở một nơi, hộ khẩu ở một nơi. Chính vì vậy, khi xoá hộ khẩu, quản lý bằng số định danh cá nhân sẽ không xảy ra tình trạng này nữa”. 

Uỷ ban Thường vụ Quốc hội thống nhất dự án Luật Cư trú (sửa đổi) đủ điều kiện trình Quốc hội cho ký kiến tại kỳ họp thứ 9 và thông qua tại kỳ họp thứ 10 khi đủ điều kiện, đảm bảo chất lượng.

Phương Thuỷ