Theo Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, 3/4 thế kỷ đã trôi qua kể từ khi chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc, nhưng hòa bình và an ninh thế giới chưa thực sự bền vững. Đặc biệt năm 2020, hòa bình, ổn định càng trở nên mong manh bởi các nguy cơ chất chồng đến từ hành xử khó đoán định của các quốc gia, cạnh tranh, cọ xát giữa các nước lớn, hệ thống đa phương quốc tế chịu nhiều thách thức, các vấn đề an ninh phi truyền thống, các xu thế cực đoan ngày càng trở nên gay gắt.

Nhận thức được lợi thế và nguy cơ đặt ra với khu vực, ASEAN trên tinh thần tự cường, đã tỉnh táo và kiên định tiếp cận cân bằng và hài hòa, giữ vững vai trò trung tâm, không bị chao đảo, cuốn vào các dòng xoáy biến động thế giới và khu vực.

Biển Đông là một trong những nội dung quan trọng tại Hội nghị cấp cao ASEAN 37 và các hội nghị cấp cao liên quan. 

Hoan nghênh Tuyên bố của các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN nhân kỷ niệm 53 năm thành lập Hiệp hội, đã khẳng định quyết tâm duy trì khu vực Đông Nam Á hòa bình, an ninh, ổn định và trung lập, Thủ tướng nhấn mạnh, ASEAN cũng đã thể hiện nhất quán lập trường nguyên tắc và cam kết mạnh mẽ xây dựng Biển Đông, nơi có tuyến hàng hải huyết mạch của khu vực và toàn cầu, trở thành vùng biển hòa bình và ổn định, an ninh và an toàn cho tự do lưu chuyển hàng hóa, nơi mà khác biệt, tranh chấp được giải quyết bằng các biện pháp hòa bình, nơi pháp luật được tôn trọng, tuân thủ và các giá trị chung được khẳng định.

Hội nghị cấp cao ASEAN 37 và các hội nghị cấp cao liên quan diễn ra từ 12 đến 15 tháng 11.

Đồng thời, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cũng đề cao ý nghĩa của Công ước quốc tế của Liên Hợp Quốc về Biển Đông (UNCLOS) năm 1982. Nhấn mạnh về khuôn khổ cho mọi hoạt động trên biển, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cho biết, các nước ASEAN đều đang trông đợi sớm hoàn thành Bộ Quy tắc ứng xử của các bên trên Biển Đông (COC) hiệu lực, hiệu quả, phù hợp với luật pháp quốc tế và UNCLOS 1982.

Trước đó, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh cho biết, trong số hàng chục văn kiện Việt Nam xây dựng để trình Hội nghị cấp cao ASEAN 37 thông qua, Biển Đông luôn được chú trọng. Cũng theo Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh, vấn đề Biển Đông không phải chỉ đến Hội nghị cấp cao 37 mới nêu ra mà đây là vấn đề được đề cập trong mọi hoạt động suốt cả năm 2020 của ASEAN. Tại tất cả các hội nghị thì Biển Đông luôn là một trong những nội dung quan trọng được đề cập, vì việc duy trì hoà bình, ổn định và an ninh trên biển không chỉ là vấn đề quan tâm của khu vực ASEAN mà còn của cả thế giới.

Trong năm 2020, vấn đề Biển Đông đã được đưa vào tuyên bố chung của Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN tổ chức hồi tháng 9 vừa qua. Tại Hội nghị cấp cao 36, vấn đề này cũng được đưa ra thảo luận, đưa vào nội dung nghị quyết chung.

H.Chi - P.Sơn - A.Nhiên