Sáng 5-1, Hội đồng xét xử sơ thẩm TAND TP Hà Nội tiếp tục điều hành phiên toà hình sự sơ thẩm xét xử hai cựu Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng là Trần Văn Minh (SN 1955, cựu Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, giai đoạn từ năm 2006-2011) và Văn Hữu Chiến (SN 1954, cựu Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, giai đoạn từ năm 2011-2014) cùng 19 đồng phạm trong vụ thâu tóm đất công sản trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.

Sang ngày xét xử thứ 4, HĐXX dành thời gian để đại diện Viện kiểm sát thực hành quyền công tố và các luật sư tham gia thẩm vấn các bị cáo hỏi cơ quan giám định những vấn đề liên quan đến vụ án này.

Các bị cáo tại phiên xử.

Đại diện Viện kiểm sát cho biết, quá trình HĐXX thẩm vấn, các bị cáo từng là cấp dưới của bị cáo Minh và bị cáo Chiến đều thừa nhận hành vi vi phạm pháp luật. 

Các bị cáo cho rằng, ý kiến chỉ đạo của bị cáo Minh với cấp dưới trong việc bán đất công cho bị cáo Phan Văn Anh Vũ (SN 1975, cựu Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Xây dựng 79, Công ty cổ phần Bắc Nam 79, Công ty trách nhiệm hữu hạn I.V.C và Công ty cổ phần đầu tư Nhất Gia Phúc) là trái quy định của pháp luật.

Trong khi đó, riêng bị cáo Minh lại cho rằng, mình thực hiện đúng quy định của pháp luật trong việc bán đất công cho Vũ. Bị cáo Minh thừa nhận, 22 nhà, đất công sản bị quy kết chuyển nhượng trái quy định pháp luật là tài sản Nhà nước. Nhưng bị cáo Minh biện minh, các tài sản này không thuộc đối tượng nhà ở nên nằm ngoài diện điều chỉnh của Nghị định 61/CP của Chính phủ.

Bị cáo Phan Văn Anh Vũ.

“Bị cáo Minh trích dẫn Nghị định 38/CP năm 2000 của Chính phủ trong đó có nội dung cho phép giảm 10% tiền sử dụng đất khi mua. Các đơn vị mua 22 nhà, đất này để kinh doanh và tài sản này không phải diện nhà đang ở nên bị cáo đồng ý chuyển nhượng là đúng quy định”, bị cáo Minh nói. 

Để chứng minh việc bán nhà, đất công của bị cáo Minh là sai, đại diện Viện kiểm sát khẳng định, Nghị định 38/CP được hướng dẫn bằng Luật Đất đai năm 1993. Còn sai phạm tại 22 nhà, đất công sản trong vụ án này diễn ra năm 2004 nên cần áp dụng Luật Đất đai năm 2003 mới phù hợp, chứ không thể áp dụng luật cũ để thực hiện. 

Trước giải thích của đại diện Viện kiểm sát, bị cáo Minh thừa nhận, Nghị định 38/CP hết hiệu lực vào năm 2003, nhưng bị cáo cho rằng, sau khi Nghị định 38 hết hiệu lực, Chính phủ có Quyết định số 13 cho phép thành phố Đà Nẵng tiếp tục áp dụng cơ chế này.

Trả lời HĐXX, giám định viên tư pháp của Bộ Xây dựng cho biết, ngày 1-11-2007, bị cáo Minh ký quyết định có nội dung đối với nhà, đất thuộc sở hữu Nhà nước đang được UBND TP Đà Nẵng cho thuê và nếu bên thuê có nhu cầu mua nhà, đất này mà nộp tiền một lần thì được giảm 10%. 

“Trong khi Phan Văn Anh Vũ không thuê các nhà, đất công này mà bị cáo Minh lại áp dụng bán nhà, công dành cho người đang đi thuê là trái với quyết định của UBND TP Đà Nẵng và trái với Nghị định 61/CP của Chính phủ”, giám định viên khẳng định. Giám định viên cho biết thêm, việc UBND TP Đà Nẵng áp dụng Nghị định 38/CP năm 2000 để giảm 10% tiền sử dụng đất là trái quy định. Bởi tháng 10-2004, Nghị định 38/CP được thay thế bằng Nghị định 198/CP nên việc bị cáo Minh áp dụng quy định cũ để bán nhà, đất công là trái pháp luật.

Bị cáo Văn Hữu Chiến (trái) và bị cáo Trần Văn Minh.

Ngoài ra, bị cáo Minh áp dụng Quyết định 140 để bán nhà, đất công chỉ định mà không qua đấu giá cũng trái quy định. Điều đó thể hiện qua việc, thời điểm thành phố Đà Nẵng bán nhà, đất công chỉ có các công ty của Phan Văn Anh Vũ tham gia đấu giá.

Để làm rõ việc ký quyết định thu hồi rồi giao dự án 29 ha đất thuộc Khu đô thị Quốc tế Đa Phước cho Công ty cổ phần Xây dựng 79 của Phan Văn Anh Vũ không qua đấu giá, đại diện Viện kiểm sát xét hỏi người kế nhiệm bị cáo Trần Văn Minh là bị cáo Văn Hữu Chiến. 

Theo kết luận của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự ở Trung ương, giá trị quyền sử dụng đất và tài sản trên đất theo giá thị trường của dự án 29 ha trên tại thời điểm khởi tố vụ án là 11.300 tỷ đồng, còn giá thị trường lúc đó là gần 4.800 tỷ đồng. 

Nhưng điều rất bất thường là thành phố Đà Nẵng lại chuyển nhượng cho các công ty của Vũ chỉ với số tiền 87 tỷ đồng, thấp hơn rất nhiều lần so với giá trị thực. Cơ quan tố tụng cáo buộc việc ký quyết định này của bị cáo Chiến là trái quy định, gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 11.200 tỷ đồng.

Nói về trách nhiệm của mình, bị cáo Chiến trình bày, khi bị cáo đang giữ chức Phó Chủ tịch UBND thành phố và được giao phụ trách Sở Tài nguyên và Môi trường. Nhưng việc bán nhà, đất công sản và chuyển giao loại tài sản này là do bị cáo Minh, khi đó là Chủ tịch thành phố trực tiếp chỉ đạo nên bị chỉ làm theo sự phân công. 

Đại diện Viện kiểm sát tiếp tục truy trách nhiệm đối với giấy tờ do cơ quan tham mưu trình lên, bị cáo Chiến thanh minh, giai đoạn bị cáo ký các quyết định đó thì thành phố Đà Nẵng như một đại công trường nên bị cáo không thể rà soát từng ngôi nhà, từng dự án.

Nguyễn Hưng