Trước đó, toàn bộ thời gian buổi sáng và nửa buổi chiều, HĐXX dành thời gian để kiểm tra căn cước các bị cáo, kiểm tra những cá nhân, tập thể được xác định là người có quyền và nghĩa vụ liên quan đến vụ án được HĐXX triệu tập đến phiên toà... và thời gian để đại diện Viện kiểm sát thực hành quyền công tố và giám sát hoạt động xét xử công bố bản cáo trạng truy tố các bị cáo.

Trong số những thành phần được triệu tập tới phiên toà, đáng chú ý là sự vắng mặt của đại diện PVN và cá nhân ông Trịnh Xuân Giới (cha ruột bị cáo Trịnh Xuân Thanh).

Cơ quan tố tụng xác định, ông Giới có liên quan đến quá trình Trịnh Xuân Thanh gây thiệt hại cho PVC thông quan việc mua 3.400m² đất ở thị trấn Tam Đảo (huyện Tam Đảo, tỉnh Vĩnh Phúc). Tuy nhiên, ông Giới vắng mặt và ủy quyền cho cháu nội mình là anh Trịnh Hùng Cường tham dự phiên tòa.

Trả lời thẩm vấn HĐXX, bị cáo Trần Thị Bình (SN 1958, cựu Phó Tổng Giám đốc PVN, Phó Trưởng Ban Chỉ đạo triển khai các dự án nhiên liệu sinh học) thừa nhận có ký một số công văn như cáo trạng đã nêu, nhưng bị cáo cho rằng, cáo trạng thể hiện việc bị cáo biết Liên danh nhà thầu không đủ năng lực, nhưng vẫn ký văn bản yêu cầu PVC phải có nghị quyết tự nguyện nhận thực hiện gói thầu EPC; đề xuất HĐQT PVN ra quyết định đồng ý chủ trương giao Liên danh nhà thầu thực hiện gói thầu theo hình thức chỉ định thầu trái quy định là không chính xác.

“Bị cáo không được giao quản lý PVC nên không biết cụ thể năng lực của PVC thế nào. Thời điểm các gói thầu được triển khai, các Ban chuyên môn đều tư vấn rằng, PVC là Tổng Công ty chuyên về xây lắp các công trình của PVN, đã được phê duyệt qua sơ tuyển, có năng lực tham gia đấu thầu. Với những thông tin có được, thời điểm đó bị cáo nghĩ, Liên danh nhà thầu đủ năng lực, kinh nghiệm thực hiện gói thầu TK05 dự án Ethanol Phú Thọ”, bị cáo Bình trình bày.

Tiếp tục trả lời HĐXX về việc đã ký 2 công văn đề xuất Hội đồng quản trị PVN ra quyết định đồng ý chủ trương giao liên danh nhà thầu và nghị quyết tự nhận thực hiện gói thầu EPC, bị cáo Bình cho rằng “Bị cáo ký 2 công văn này về bản chất là không chết ai”.

Cáo trạng xác định, bị cáo Bình dù biết Liên danh nhà thầu PVC/Alfa Laval/Delta-T không đủ năng lực, kinh nghiệm thực hiện gói thầu TK05 dự án Ethanol Phú Thọ, nhưng vẫn thực hiện theo chỉ đạo của bị cáo Đinh La Thăng.

Cụ thể là bị cáo Bình đã ký văn bản yêu cầu PVC phải có nghị quyết tự nguyện nhận thực hiện gói thầu EPC; đề xuất Hội đồng quản trị PVN ra quyết định đồng ý chủ trương giao Liên danh nhà thầu PVC/Alfa Laval/Delta-T thực hiện gói thầu TK05 dự án Ethanol Phú theo hình thức chỉ định thầu trái quy định. Việc này đã dẫn đến hậu quả dự án phải dừng thi công, gây thiệt hại hơn 543 tỷ đồng.

Bị cáo Đinh La Thăng và đồng phạm.

Trả lời thẩm vấn HĐXX, bị cáo Lê Thanh Thái (cựu Trưởng Phòng Kinh doanh Công ty cổ phần Hóa dầu và Nhiên liệu sinh học Dầu khí-PVB) khai, thời điểm mở thầu, bị cáo nghĩ Tổng Công ty cổ phần xây lắp Dầu khí Việt Nam-PVC chỉ phụ trách các công trình phụ trợ (như cấp thoát nước), còn phần chính là công ty nước ngoài thực hiện. Đến năm 2013 (thời điểm dự án dừng thi công), bị cáo mới biết Liên danh nhà thầu PVC/Alfa Laval/Delta-T không đủ năng lực.

Giải trình về việc chỉ định thầu, bị cáo Thái cho biết, bị cáo được Tổng Giám đốc PVB Vũ Thanh Hà (bị cáo Vũ Thanh Hà) định hướng phải chỉ định thầu cho Liên danh của PVC, việc đó là không thể thay đổi được và phải hoàn thành sớm.

“Vì đã có chỉ đạo từ PVN nên bị cáo không thể đặt vấn đề liên danh không đủ năng lực, vì như vậy là chống lại chủ trương của PVN cũng như của Ban Chỉ đạo triển khai các dự án nhiên liệu sinh học. Quá trình thẩm định, nếu chúng tôi nêu yêu cầu bổ sung điều kiện đồng nghĩa với việc tôi phải xin nghỉ việc luôn. Bởi việc chỉ định thầu cho Liên danh nhà thầu PVC/Alfa Laval/Delta-T, chúng tôi được chỉ đạo phải thẩm định là để Liên danh này đạt điều kiện chỉ định thầu”, bị cáo Thái kết thúc trả lời thẩm vấn.

Nguyễn Hưng