Sau khi đã “tổ chức họp để xin ý kiến các Bộ, ngành liên quan, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam, Hiệp hội Doanh nghiệp cơ khí Việt Nam và các doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu, phân phối ô tô” và “tập hợp, nghiên cứu nghiêm túc” ý kiến của người dân và doanh nghiệp về vấn đề này do các cơ quan báo chí truyền tải, ngày 18-8, Bộ Công Thương đã có báo cáo chính thức gửi Chính phủ về Thông tư 20. Có thể thấy, Bộ Công Thương vẫn tiếp tục bảo vệ thông tư này.

Gây tranh cãi suốt thời gian vừa qua, số phận Thông tư 20 vẫn chưa đi đến hồi kết

Bộ Công Thương khẳng định: Thông tư 20 không được ban hành để "hạn chế nhập khẩu" hoặc "kiềm chế nhập siêu" mà "nhằm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và an toàn giao thông đường bộ". “Cho tới nay, có thể khẳng định Thông tư 20 đã đạt được mục đích quan trọng của mình là bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và bảo đảm an toàn giao thông đường bộ”. 

Với lý do này, Bộ Công Thương đã “đá bóng” sang Bộ Giao thông vận tải bằng cách đề nghị Chính phủ “Giao Bộ Giao thông vận tải chủ trì, phối hợp với Bộ Công Thương và các Bộ, ngành liên quan ban hành sớm các quy định trong nước có tác dụng tương đương Thông tư 20, áp dụng tại khâu đăng ký lưu hành và áp dụng chung cho tất cả các loại phương tiện tham gia giao thông đường bộ, bảo đảm các loại phương tiện này được bảo hành, bảo dưỡng hoặc sửa chữa theo đúng thông lệ quốc tế và đáp ứng các tiêu chuẩn về an toàn của Việt Nam”. 

Bộ Công Thương chỉ bãi bỏ Thông tư 20 khi các quy định do Bộ Giao thông vận tải ban hành chính thức có hiệu lực. Đồng thời, Bộ Công Thương cũng đề xuất Chính phủ giao cho mình “căn cứ các quy định của pháp luật cạnh tranh, giám sát hoạt động nhập khẩu, phân phối ô tô tại Việt Nam để bảo đảm môi trường cạnh tranh công bằng cho các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ”. 

Lập luận về việc nên để Bộ Giao thông vận tải chủ trì, Bộ Công Thương cho rằng “Thông tư 20 tuy không trái luật, lại có mục tiêu chính đáng, nhưng chưa phải là giải pháp toàn diện nhất và tốt nhất để bảo vệ quyền lợi của NTD và bảo đảm an toàn giao thông” do chỉ áp dụng với các loại xe từ 9 chỗ ngồi trở xuống, và cũng chỉ áp dụng cho hàng nhập khẩu. 

Để thực sự bảo vệ quyền lợi của NTD và bảo đảm an toàn giao thông, các quy định như của Thông tư 20 cần được áp dụng chung cho tất cả các loại phương tiện, bất kể là xe chở người hay chở hàng, bất kể nơi sản xuất. Cơ quan duy nhất có thẩm quyền ban hành các quy định như vậy là Bộ Giao thông vận tải. Bộ này cũng “Không chấp thuận đề xuất rút ngành, nghề "Kinh doanh dịch vụ bảo hành, bảo dưỡng xe ô tô" khỏi Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện của Luật Đầu tư 2014”.

Bộ Công Thương cũng phủ nhận việc Thông tư 20 vi phạm pháp luật về cạnh tranh hay pháp luật về quyền lựa chọn của người tiêu dùng, cũng như quyền sở hữu trí tuệ. Riêng việc “hạn chế nhập siêu”, bộ này phủ nhận hoàn toàn mục đích này, nên cho rằng quan điểm "Thông tư 20 đã không đạt được mục đích hạn chế nhập khẩu, cần phải được bãi bỏ" là “không phù hợp”.

Vũ Hân