Tại hội nghị, các nước ASEAN đánh giá cao nước chủ nhà Philippines đã nỗ lực tổ chức Hội nghị SOMTC-20 trong bối cảnh đại dịch COVID-19 vẫn đang diễn biến phức tạp. Các đại biểu đã tiến hành trao đổi quan điểm về những nỗ lực cấp quốc gia, khu vực và quốc tế trong phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia trước tình hình đại dịch; báo cáo và thảo luận về tiến trình thực hiện các sáng kiến hiện có trong khuôn khổ SOMTC.

Các nước đồng ý, đại dịch COVID-19 đã ảnh hưởng tiêu cực đến mọi khía cạnh của đời sống và làm gia tăng mức độ rủi ro đối với những người yếu thế trong xã hội, đặc biệt là người già, phụ nữ và trẻ em. Song, chính trong hoàn cảnh khó khăn và đầy thử thách này, tinh thần đoàn kết, sự thống nhất và quyết tâm của mái nhà chung ASEAN lại càng được thể hiện mạnh mẽ nhằm ứng phó với đại dịch, đảm bảo sự an toàn cho công dân.

Hội nghị diễn ra theo hình thức trực tuyến. 

Các nước cũng cho rằng, các nhóm tội phạm xuyên quốc gia đang tranh thủ diễn biến phức tạp của COVID-19 để thực hiện các hành vi phạm pháp, đặc biệt là tội phạm ma túy. Theo đại diện Ban Thư ký ASEAN, bất chấp các lệnh hạnh chế đi lại, hoạt động vận chuyển, buôn bán ma túy vẫn diễn ra ở các khu vực biên giới trên các đường mòn, lối mở.

Bên cạnh đó, tội phạm trên không gian mạng, tội phạm công nghệ cao cũng gia tăng cả về số vụ, tính chất, mức độ nghiêm trọng với nhiều phương thức, thủ đoạn mới. “Sự gia tăng các giao dịch ảo đã mở cánh cửa cho các đối tượng tội phạm mạng thực hiện các hành vi gian lận trực tuyến và lôi kéo người dân”, đại diện Ban Thư ký ASEAN chia sẻ.

Đồng ý với nhận định này, đại diện nước chủ nhà Philippines khẳng định, việc thắt chặt đoàn kết giữa các quốc gia ASEAN và tăng cường hợp tác về mặt pháp lý chống lại các hành vi phi pháp xuyên biên giới cần được đề cao, trong đó chú trọng tới tăng cường quan hệ đối tác trong điều tra truy tố tội phạm và trao đổi thông tin tội phạm giữa các quốc gia; đồng thời kêu gọi tính thống nhất và hệ thống trong việc triển khai các chiến lược để kiểm soát tội phạm.

Trung tướng Nguyễn Thanh Sơn, Cục trưởng Cục Đối ngoại phát biểu tại hội nghị.

Thay mặt đoàn Việt Nam, Trung tướng Nguyễn Thanh Sơn nhấn mạnh việc giãn cách xã hội và tăng cường làm việc trực tuyến đã khiến tội phạm triệt để lợi dụng không gian mạng để thực hiện các hành vi phạm tội. Vấn nạn tin giả, thông tin sai sự thật liên quan đến dịch bệnh, gây hoang mang trong dư luận xã hội, ảnh hưởng xấu đến tình hình an ninh, trật tự. Hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản có chiều hướng gia tăng, trong đó nhiều vụ việc liên quan đến hoạt động buôn lậu, buôn bán hàng giả, hàng kém chất lượng, nhất là các mặt hàng thiết yếu, vật tư y tế phục vụ phòng, chng dịch COVID-19.

Tại hội nghị, Việt Nam đề nghị các nước tăng cường xây dựng lòng tin, trao đổi thông tin cấp cao giữa cơ quan thực thi pháp luật các nước ASEAN, không để các tổ chức, cá nhân lợi dụng lãnh thổ nước này chống lại nước kia; cơ quan thực thi pháp luật các nước ASEAN cần tiếp tục duy trì và củng cố quan hệ hợp tác trong đấu tranh phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia.

Việt Nam cũng đề xuất đẩy mạnh trao đổi thông tin, tình hình, xu hướng và tăng cường mở các chiến dịch điều tra chung, triệt phá các băng nhóm tội phạm xuyên quốc gia ở khu vực; hoàn thiện các văn bản pháp lý tạo khuôn khổ cho hợp tác phòng, chống tội phạm của ASEAN và giữa ASEAN với các nước Đối tác, Đối thoại. Các nội dung đã được thống nhất tại SOMTC/AMMTC cần phải được triển khai theo lộ trình cụ thể.

Trao đổi bên lề hội nghị về công tác chuẩn bị cho Hội nghị AMMTC-14, Trung tướng Nguyễn Thanh Sơn, Cục trưởng Cục Đối ngoại nhấn mạnh, hội nghị SOMTC-20 diễn ra hôm nay cũng là một trong những nội dung chuẩn bị cho hội nghị AMMTC-14 sắp tới. Bộ Công an đã tiến hành xây dựng đề án tổ chức hội nghị cũng như xây dựng các sáng kiến làm phong phú thêm các cơ chế hợp tác trong khuôn hội nghị và khảo sát địa điểm tổ chức hội nghị. Cục trưởng Cục Đối ngoại cũng bày tỏ, trong trường hợp các nước kiểm soát được dịch COVID-19, Bộ Công an mong muốn tổ chức hội nghị AMMTC-14 theo hình thức trực tiếp. Tuy nhiên, nếu như thời điểm tháng 11/2020 khi hội nghị dự kiến diễn ra, dịch COVID-19 vẫn chưa được kiểm soát, hội nghị sẽ được tổ chức theo hình thức trực tuyến.

Với vai trò là chủ nhà của Hội nghị AMMTC-14, dự kiến tổ chức vào tháng 11/2020, Bộ Công an Việt Nam cam kết tích cực phối hợp cùng cơ quan thực thi pháp luật các nước ASEAN chung tay giải quyết các vấn đề khó khăn, phức tạp cũng như các thách thức khu vực và toàn cầu, đe doạ đến hoà bình, an ninh, ổn định khu vực. Bộ Công an Việt Nam sẽ tiếp tục đồng hành cùng hướng tới một Cộng đồng ASEAN liên kết chặt chẽ, tự cường, giàu bản sắc, hướng tới nhân dân vì hòa bình, ổn định và thịnh vượng ở quốc gia và khu vực.
An Nhiên