Triển lãm giới thiệu đến công chúng 80 tài liệu tiêu biểu về Tết Nguyên đán trong cùng đình, được lựa chọn từ khối Châu bản triều Nguyễn - Di sản tư liệu thế giới. Triển lãm gồm ba chủ đề. Trong đó, chủ đề 1 “Lễ nghi chuẩn bị đón Tết long trọng” giới thiệu về công việc chuẩn bị đón Tết trong hoàng cung.

Khai mạc triển lãm “Cung đình đón Tết”.

Theo đó, ngay từ mùng 1 tháng Chạp, hoàng cung đã đón Tết với lễ ban lịch năm mới (Lễ Ban sóc). Sau đó là nghi lễ thỉnh các vị tiên đế về “ăn Tết” với triều đình (Lễ Hợp hưởng), nghi thức biểu thị việc tạm ngưng công việc triều chính (Lễ Phong ấn), lễ đón xuân (Lễ Nghênh xuân, Tiến xuân).

Chủ đề 2 “Tất niên - tiễn năm cũ, đón năm mới” giới thiệu về hoạt động ngày 30 Tết trong hoàng cung. Có nhiều nghi lễ được tổ chức trong ngày này như: Lễ Tuế trừ, Trừ tịch, Lễ Thượng tiêu với ý nghĩa tống tiễn hết điều xấu của năm cũ để đón điều tốt đẹp của năm mới. 

Chủ đề 3 “Đầu năm đón phúc, tiết xuân ban lộc và đề cao chữ Hiếu”. Theo đó, ngày đầu năm mới, vua đích thân đến cung hoàng mẫu làm lễ chúc mừng. Làm lễ xong, vua ngự ở điện Thái Hòa, bách quan dâng biểu mừng. Sau lễ mừng tết, nhà vua ban yến, thưởng tết cho các hoàng thân, bá quan văn võ cũng như ban ân chiếu rộng khắp cho chúng dân.

Các đại biểu tham quan triển lãm ngày 28/1.

Qua tài liệu lưu trữ cùng tư liệu, hình ảnh minh họa, Triển lãm tái hiện một phần bức tranh Tết cung đình triều Nguyễn xưa, đồng thời cũng phần nào cho thấy sự gắn kết giữa Tết cung đình với Tết của muôn dân. Các nghi lễ đón Tết ở cung đình diễn ra long trọng, tưởng như khác xa với Tết cổ truyền trong dân gian - nhưng thấp thoáng đâu đó, trong từng nghi tiết, trong tâm thức đề cao chữ Hiếu và trong sự tạm ngưng công việc để thưởng thức tiết xuân ấm áp,… vẫn có những điểm gần gũi với Tết dân gian, hòa trong nét đẹp văn hóa truyền thống của dân tộc.  

Theo Ban tổ chức, do tình trạng vật lý và yêu cầu bảo vệ an toàn tài liệu lưu trữ, Ban Tổ chức chỉ đưa ra trưng bày các phiên bản. Bản gốc tài liệu hiện đang được bảo quản tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia I, Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước. 

Triển lãm diễn ra từ ngày 28/1 đến hết ngày 23/2.

N.H