Ngay sau khi kết thúc phiên toàn thể của Hội nghị Thượng đỉnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đáp chuyến bay rời Brussels (Bỉ) tới thẳng London (Anh) để bắt đầu chuyến thăm và làm việc tại xứ sở Sương mù từ 12-7 đến 15-7. 

Tuy nhiên, khác xa so với những gì mà bà Theresa May kỳ vọng ở một đồng minh thân cận, ngay trước thềm chuyến thăm đặc biệt này, Tổng thống Donald Trump đã bày tỏ sự hoài nghi và không hài lòng về vấn đề "Brexit mềm" của Anh.

Thỏa thuận tự do thương mại Mỹ - Anh có thể bị "xóa sổ"

Truyền thông Anh đưa tin, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng, Thủ tướng Anh Theresa May đã không lắng nghe lời khuyên của ông trong việc tiến hành đàm phán với Liên minh châu Âu (EU) về việc nước này rời khỏi EU, hay còn gọi là Brexit. 

Theo ông Trump, bà May cùng Nội các nước Anh đã chọn "Brexit mềm" thay vì "Brexit cứng", mà ở đó, London sẽ duy trì các mối quan hệ thương mại và liên minh thuế quan chặt chẽ với EU, sau khi chính thức rời khỏi mái nhà chung. 

"Sách Trắng hậu Brexit mà Chính phủ Anh vừa công bố khác xa so với những gì mà người Anh mong muốn khi lựa chọn ra đi. Nếu chính phủ Anh thực hiện một thỏa thuận như thế thì chúng tôi, thay vì đàm phán với Anh sẽ trực tiếp đàm phán với EU. Quyết định của Thủ tướng May hoàn toàn có thể xóa sổ thỏa thuận tự do thương mại song phương giữa hai nước", ông Trump nhấn mạnh. 

Không những vậy, Tổng thống Mỹ còn "thẳng tưng" cho rằng, việc bà May để ông Boris Johnson - người cương quyết không chịu "Brexit mềm", trả lại ghế Ngoại trưởng là một điều "phí phạm", bởi ông cho rằng cựu Ngoại trưởng Boris Johnson rất có tố chất lãnh đạo. 

"Tôi chỉ muốn nói thế này, tôi nghĩ ông ấy sẽ là một Thủ tướng tuyệt vời. Ông ấy có tố chất cần thiết cho vị trí đó", ông Trump cho biết. Giới quan sát chính trị thế giới nhận định, những tuyên bố "gây sốc" nêu trên của Tổng thống Donald Trump thực sự đáng lưu tâm và khiến dư luật không khỏi hoài nghi về hiệu quả của những nỗ lực mà bà May đang theo đuổi, để thuyết phục người dân Anh rằng hậu Brexit London sẽ vẫn có mối quan hệ đặc biệt với Mỹ.

Tổng thống Donald Trump cho biết, chuyến thăm tới Anh còn khó khăn hơn cả việc chuẩn bị cho Thượng đỉnh Mỹ - Nga. Ảnh: CNN

Cơ hội xây dựng thỏa thuận "chưa từng có tiền lệ"

Đáp lại những tuyên bố mà Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra, trong buổi tiệc chiêu đãi trang trọng tại Cung điện Blenheim tối 12-7, Thủ tướng Anh Theresa May lại bày tỏ quan điểm tích cực về vấn đề này. 

Bà May khẳng định Brexit là cơ hội để Anh xây dựng một thỏa thuận “chưa từng có tiền lệ” với Mỹ trong thúc đẩy việc làm và tăng trưởng của cả hai bên. Bà May viện dẫn con số hơn 1 triệu người Mỹ đang làm việc tại các doanh nghiệp thuộc sở hữu của nước Anh và tin tưởng Brexit sẽ là cơ sở để “dẹp bỏ những rào cản quan liêu đang gây trở ngại cho doanh nghiệp hai bờ Đại Tây Dương.” 

Ngoài ra, The Sun cho biết, Anh và Mỹ là những nhà đầu tư lớn nhất của nhau và kim ngạch thương mại đạt khoảng 210 tỷ USD. Hằng năm, có tới 17.000 sinh viên Mỹ sang học tập tại các trường đại học của Anh và 3,5 triệu du khách Mỹ tới Xứ sở Sương mù. 

Các chuyên gia quan sát chính trị thế giới nhận định, bà May thực sự kỳ vọng rất nhiều vào đồng minh số một của nước này và sự nỗ lực trong việc xây dựng mối quan hệ đặc biệt với Mỹ được thể hiện rõ nét khi chính bà là lãnh đạo nước ngoài đầu tiên thăm chính thức Mỹ sau khi ông Trump trở thành Tổng thống hồi tháng 1-2017.

Trước đó, phát biểu bên lề Hội nghị Thượng đỉnh NATO, Thủ tướng Anh Theresa May đảm bảo Sách Trắng hậu Brexit là câu trả lời tốt nhất cho những lá phiếu của người dân Anh ủng hộ Brexit trong cuộc trưng cầu dân ý tháng 6-2016. 

Bà May nói: “Chúng tôi đã đạt được nhất trí về những đề xuất sẽ trình lên EU, hoàn toàn phù hợp với một tiến trình Brexit mà người dân Anh đã bỏ phiếu. Họ đã bỏ phiếu cho chúng tôi để kiểm soát tài chính, luật pháp và biên giới của đất nước. Chúng tôi sẽ ngừng những khoản đóng góp lớn hàng năm cho EU, sẽ đảm bảo rằng Tòa án Công lý châu Âu không còn có thẩm quyền ở Vương quốc Anh nữa và chúng tôi cũng đảm bảo sẽ chấm dứt hoạt động di chuyển tự do, đó là một sự đảm bảo tuyệt đối không thể lay chuyển, sự di chuyển tự do sẽ kết thúc”.

Trong một diễn biến khác, Sputnik ngày 13-7 dẫn lời Phát ngôn viên Nhà Trắng Sarah Sanders cho biết, Tổng thống Mỹ Donald Trump đánh giá cao tài năng của Thủ tướng Anh Theresa May. "Tổng thống Trump rất quý mến và tôn trọng Thủ tướng May. Như trong cuộc trả lời phỏng vấn với tờ The Sun, Tổng thống đã nói bà May là một người rất tốt", bà Sarah Sanders bày tỏ.

Linh Đan