Cơ quan CSĐT Bộ Công an vừa hoàn tất kết luận điều tra và chuyển hồ sơ sang VKSND tối cao đề nghị truy tố bị can Dương Thị Bạch Diệp, Giám đốc Công ty TNHH bất động sản Diệp Bạch Dương (Công ty Bạch Dương) về tội "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản".

Ông Nguyễn Thành Tài, nguyên Phó Chủ tịch UBND TP HCM và 8 bị can khác bị đề nghị truy tố về tội "Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng" (hiện ông Nguyễn Thành Tài đang hầu tòa ở một vụ án khác).

Theo Kết luận điều tra, ông Nguyễn Thành Tài cùng các  đồng phạm làm sai khi để bà Dương Thị Bạch Diệp lợi dụng việc hoán đổi đất đai lừa đảo chiếm đoạt tài sản của Nhà nước với số tiền 352 tỉ đồng.

Công ty Diệp Bạch Dương (do bà Dương Thị Bạch Diệp làm đại diện theo pháp luật, có trụ sở tại phường 6, quận 3, TP HCM và Trung tâm ca nhạc nhẹ (trực thuộc Sở VH-TT&DL TP HCM) được giao quản lý trụ sở tại 185 Hai Bà Trưng, do cơ sở này xuống cấp nên năm 2007 Trung tâm ca nhạc nhẹ đã liên hệ với Công ty Diệp Bạch Dương để hợp tác đầu tư và nâng cấp trụ sở.

Bị can Nguyễn Thành Tài tại phiên xét xử trong một vụ án khác.

Bà Dương Thị Bạch Diệp đề xuất với Trung tâm việc tìm một bất động sản khác tương đương để đổi. Việc hoán đổi này để Công ty Diệp Bạch Dương nhận thửa đất 185 Hai Bà Trưng và hợp nhất với các thửa đất hiện tại xây dựng tổ hợp khách sạn nhà hàng.

Đổi lại, Công ty Diệp Bạch Dương sẽ hỗ trợ Trung tâm xây dựng Trung tâm tại một địa điểm khác phù hợp. Thấy phương án hợp lý, ông Vy Nhật Tảo (Giám đốc Trung tâm ca nhạc nhẹ TP HCM) đã chấp nhận phương án hoán đổi này.

Sau đó, tháng 2/2008, bà Diệp đã tìm được thửa đất tại 57 Cao Thắng (quận 3, TP HCM) và làm đơn xin hoán đổi tài sản gửi UBND TP HCM và các cơ quan liên quan đề nghị đổi đất 57 Cao Thắng lấy đất 185 Hai Bà Trưng và Công ty Diệp Bạch Dương sẽ hỗ trợ Trung tâm ca nhạc nhẹ 5 tỉ đồng. Tuy nhiên, ở lần đề xuất này lãnh đạo thành phố không chấp nhận việc hoán đổi do pháp luật không có quy định này.

Tuy nhiên, sau đó bà Diệp tiếp tục vận động các cá nhân có thẩm quyền phương án hoán đổi kèm theo đề xuất sửa chữa Trung tâm ca nhạc nhẹ số tiền là 20 tỉ đồng. Ông Vy Nhật Tảo đã mời ông Nguyễn Thành Rum tham quan địa điểm 57 Cao Thắng và trình bày cho ông Rum thấy lợi ích cho Trung tâm ca nhạc nhẹ. Ông Nguyễn Thành Rum đã tổ chức họp Ban Giám đốc sở và thống nhất chủ trương hoán đổi.

Sau đó, bà Diệp đã ký hợp đồng thế chấp tài sản 57 Cao Thắng để vay hơn 21 nghìn lượng vàng tại Ngân hàng Agribank. Việc vay này Công ty Diệp Bạch Dương không thông báo cho ông Vy Nhật Tảo biết.

Bà Dương Thị Bạch Diệp gặp trực tiếp ông Nguyễn Thành Tài đề nghị trình bày về phương án hoán đổi. Ông Tài gặp Chủ tịch UBND TP HCM (lúc đó là ông Lê Hoàng Quân) để xin ý kiến.

Chủ tịch Thành phố đã chấp thuận cho thực hiện việc hoán đổi nhưng phải thông qua Sở Tài chính - Ban chỉ đạo 09 đề xuất. Ông Nguyễn Thành Tài đã giao cho các cơ quan chức năng thực hiện việc này.

Bị can Dương Thị Bạch Diệp.

Sở Tài chính tổ chức 2 cuộc họp liên quan, tuy nhiên bà Diệp cũng không cung cấp thông tin gì liên quan đến việc đã thế chấp nhà đất tại 57 Cao Thắng. Diệp chỉ cam kết hỗ trợ thêm 5 tỉ đồng cho việc sửa chữa cơ sở.

Hồ sơ việc hoán đổi đã được UBND TP HCM chấp thuận với điều kiện Công ty Diệp Bạch Dương chịu trách nhiệm xây dựng mới Trung tâm ca nhạc đạt chuẩn tại 57 Cao Thắng (tính vào giá trị sử dụng đất sau khi thẩm định).

Về giá trị quyền sử dụng đất thì sau khi thẩm định, nếu thửa đất nào giá trị, bên nhận phải hoàn lại phần chênh lệch cho bên kia. Sau khi thẩm định xong, Công ty Diệp Bạch Dương ngoài việc phải xây dựng trụ sở thì còn phải bù tiền chênh lệch là hơn 4 tỉ đồng.

Sau khi thống nhất việc hoán đổi, Công ty Diệp Bạch Dương nhận mặt bằng 185 Hai Bà Trưng và giấy tờ liên quan nhưng bà Diệp không bàn giao giấy tờ nhà đất tại 57 Cao Thắng cho Trung tâm ca nhạc nhẹ.

Do khó khăn trong việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nên Công ty Diệp Bạch Dương yêu cầu hủy việc hoán đổi. Sở Tài chính TP HCM đã làm văn bản gửi lãnh đạo TP HCM đề xuất không thu thêm khoản tiền hơn 4 tỉ đồng được xác định là tiền chênh lệch quyền sử dụng đất.

Sau khi nhận được báo cáo của Sở Tài chính và các đơn vị liên quan, ông Lê Hoàng Quân, Chủ tịch TP HCM đã chủ trì cuộc họp với các Phó Chủ tịch vào tháng 1/2013 cùng nhiều đơn vị khác.

Tại cuộc họp này ông Quân đã kết luận: Chấp nhận hoàn trả 5 tỉ đồng cho Công ty Diệp Bạch Dương đã cam kết hỗ trợ cho Trung tâm ca nhạc nhẹ, tiếp tục yêu cầu Công ty Diệp Bạch Dương nộp hơn 4 tỉ đồng tiền chênh lệch quyền sử dụng đất; yêu cầu Sở Tài nguyên Môi trường cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại 185 Hai Bà Trưng cho Công ty Diệp Bạch Dương.

Sau khi nhận được giấy chứng nhận đất 185 Hai Bà Trưng, bà Diệp đem đi thế chấp cho Ngân hàng Phương Nam vay 160 tỉ đồng. Hiện nay món nợ này cũng được xác định là nợ xấu và đã được ngân hàng bán nợ xấu cho đơn vị khác.

Cơ quan định giá tài sản xác định giá trị quyền sử dụng đất của thửa đất này tại thời điểm tháng 1-2019 là 352 tỉ đồng. Trong vụ án này còn có bị can Đào Thị Hương Lan đã bỏ trốn, cơ quan CSĐT Bộ Công an đã ra quyết định truy nã, khi nào bắt được sẽ xử lý sau.

M.Khoa - M.Hiền