*Bị cáo Đinh Ngọc Hệ bị đề nghị 20 năm tù.

Sau hai ngày xét hỏi, sáng 20/5, HĐXX Toà án Quân sự Quân chủng Hải quân kết thúc phần thẩm vấn. Trước khi phiên toà chuyển sang phần tranh luận, Chủ toạ phiên toà đề nghị đại diện Viện Kiểm sát Quân sự Quân chủng Hải quân nêu quan điểm giải quyết vụ án.

Theo quan điểm của đại diện Viện kiểm sát, trong suốt quá trình điều tra và xét xử, bị cáo Đinh Ngọc Hệ (tức Út “trọc”, cựu Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Thái Sơn, Bộ Quốc phòng) đều không thừa nhận hành vi phạm tội khi cho rằng, các bị cáo khác khai không đúng về mình. 
Bị cáo Đinh Ngọc Hệ (tức Út “trọc”).

Nhưng căn cứ vào lời khai của những người liên quan đến bị cáo Hệ như: người thân, bạn bè, thậm chí cả những người từng được Hệ giúp đỡ đều có căn cứ xác định, hành vi phạm tội của bị cáo Hệ rõ ràng. Khi còn công tác tại Tổng Công ty Thái Sơn, Hệ đã thành lập nhiều công ty như: Công ty Thái Sơn B.Q.P, Công ty cổ phần Xăng dầu Thái Sơn B.Q.P... 

Đây đều là công ty tư nhân, việc đặt tên như trên khiến nhiều người lầm tưởng, các công ty do Hệ thành lập là của Bộ Quốc phòng. Ngoài ra, Hệ còn thành lập nhiều công ty khác như: Công ty Yên Khánh, Tập đoàn Đức Bình, Công ty Mai Hiền... do người thân của Hệ đứng tên thành lập, nhưng thực chất thì Hệ đứng sau chỉ đạo, điều hành mọi hoạt động của các công ty này. “Hành vi vi phạm pháp luật của bị cáo Hệ trong việc chỉ đạo các công ty do người thân, quen đứng tên hiện đang được Cơ quan điều tra Bộ Công an làm rõ trong các vụ án khác”, đại diện Viện kiểm sát cho biết.

Cũng theo đại diện Viện kiểm sát, hành vi vi phạm điển hình trong chuỗi các hành vi vi phạm pháp luật của bị cáo Hệ khi điều hành các công ty gồm: không góp vốn, hoặc góp vốn không đầy đủ, thôn tính đất quốc phòng sau đó sử dụng trái phép hoặc chiếm đoạt quyền sử dụng đất quốc phòng. Ngoài ra, bị cáo Hệ còn dùng ảnh hưởng và mối quan hệ của mình để chi phối, dành được các dự án lớn. 

“Trong vụ án này, bị cáo Hệ đã dùng thủ đoạn tinh vi nhằm thôn tính khu đất 7- 9. Hệ cũng gian dối trong việc phản ánh năng lực của Công ty Yên Khánh để ký hợp đồng liên doanh với Công ty Hải Thành (thuộc Quân chủng Hải quân). Đặc biệt, Hệ chuyển Giấy chứng nhận quyền sử dụng khu đất từ Công ty Hải Thành sang Công ty Yên Khánh Hải Thành, sau đó mang đi thế chấp ở ngân hàng, phục vụ lợi ích riêng của Hệ chứ không liên quan gì tới dự án. Việc thế chấp khiến khu đất có thể bị phát mại bất cứ lúc nào nếu không thanh toán được tiền nợ”, đại diện Viện kiểm sát nhấn mạnh.

Tại Công ty Yên Khánh, Hệ nhờ sinh viên không hiểu biết gì về pháp luật đứng tên thành lập. Công ty Yên Khánh sau đó gian dối trong việc phản ánh năng lực khiến các cán bộ Quân chủng Hải quân hiểu sai, đo đó đã đồng ý hợp tác liên doanh với Công ty Yên Khánh để Hệ lợi dụng thực hiện hành vi lừa đảo, dẫn đến hậu quả là xảy ra vụ án này. 

Theo hợp đồng ký kết, Công ty liên doanh Yên Khánh- Hải Thành có vốn điều lệ 320 tỷ đồng, trong đó Công ty Yên Khánh phải góp 90%, tương đương 288 tỷ đồng. Nhưng thực tế, Công ty Yên Khánh không hề góp vốn như thỏa thuận. 

“Hành vi lừa đảo chiếm đoạt quyền sử dụng đất của Hệ diễn ra trong thời gian dài từ khi thành lập Công ty Yên Khánh. Điều đó được thể hiện rõ qua việc thế chấp khu đất số 7-9 tại ngân hàng. Khi sự việc bị phát hiện, Hệ đổ trách nhiệm cho cháu họ là bị cáo Vũ Thị Hoan vu khống mình để trốn tránh trách nhiệm. Tuy nhiên, quá trình điều tra và xét xử, có đủ căn cứ xác định Hệ là người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản với vai trò là người tổ chức”, đại diện Viện kiểm sát khẳng định.

Cũng theo đại diện Viện kiểm sát, hành vi của bị cáo Hệ không chỉ xâm phạm đến quyền sở hữu tài sản của Nhà nước, mà còn gây lũng đoạn chính sách phát triển kinh tế, làm hư hỏng một số cán bộ, khiến nhiều người phải vào vòng lao lý, trong đó có cả cán bộ cao cấp của Quân đội. Sau khi đánh giá, phân tích hành vi phạm tội của bị cáo Hệ, đại diện Viện kiểm sát đề nghị HĐXX tuyên phạt bị cáo Hệ 20 năm tù về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”. Tổng hợp với bản án 12 năm tù mà Tòa án Quân sự Trung ương đã tuyên phạt Hệ năm 2018 bằng 30 năm tù.

Bị cáo Nguyễn Văn Hiến.

Đối với bị cáo Nguyễn Văn Hiến (cựu Thứ trưởng Bộ Quốc phòng), đại diện Viện kiểm sát nêu quan điểm, thời điểm phạm tội, bị cáo Hiến đang giữ chức Tư lệnh Quân chủng Hải quân, là người chỉ huy cao nhất, chịu trách nhiệm trước Quân ủy Trung ương và Bộ trưởng Bộ Quốc phòng về quản lý, xây dựng Quân chủng Hải quân vững mạnh, đảm bảo chiến thắng.

“Chủ trương làm kinh tế là đúng, được Bộ Quốc phòng đồng ý nhưng Bộ trưởng Bộ Quốc phòng chỉ đạo, phải thực hiện đúng quy định của pháp luật. Nhưng bị cáo Hiến thiếu kiểm tra, tin tưởng cho cấp dưới đưa 3 khu đất quốc phòng làm kinh tế nhưng bản chất là cho thuê đất, không đúng quy định của Bộ Quốc phòng và Luật đất đai. Khi Công ty Yên Khánh của Đinh Ngọc Hệ thực hiện hành vi gian dối, bị cáo Hiến cũng không chỉ đạo kiểm tra năng lực thực tế nên không phát hiện dấu hiệu bất thường. Chính việc này góp phần để Đinh Ngọc Hệ lừa đảo khu đất số 7- 9 từ Công ty Hải Thành”, đại diện Viện kiểm sát khẳng định.

Cũng theo đại diện Viện kiểm sát, bị cáo Hiến ký phê duyệt văn bản cho doanh nghiệp ngoài Quân đội thuê đất làm kinh tế nhưng không kiểm tra việc góp vốn bằng đất, không kiểm tra việc thực hiện chỉ đạo của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng… dẫn tới bị đối tác mang giấy chứng nhận đi thế chấp khiến Quan chủng Hải quân mất quyền sử dụng 3 khu đất, gây thất thoát hơn số tiền hơn 939 tỷ đồng. 

Tuy nhiên đại diện Viện kiểm sát cho rằng, khi phạm tội, bị cáo Hiến phải làm nhiều việc trong cùng một thời điểm, nhất là khi đó tình hình biển đảo rất phức tạp. Bị cáo Hiến tin tưởng cấp dưới, tin tưởng sự kiểm tra của chính quyền TP Hồ Chí Minh trong khi thiếu giám sát nên mới phạm tội. 

Ngoài những phân tích trên, đại diện Viện kiểm sát nhận định, nguyên nhân xảy ra vụ án xảy ra còn xuất phát từ sơ hở trong quản lý kinh tế, hành chính của một số cơ quan chuyên môn. Việc tạo điều kiện cho một số doanh nghiệp thành lập dễ dàng, khai báo không trung thực về vốn góp và năng lực kinh doanh.

Sau khi đánh giá về hành vi phạm tội của bị cáo Hiến, đại diện Viện kiểm sát viên xác định, ông Hiến phạm tội với lỗi vô ý do tự tin nhưng tính vụ án lại chất rất nghiêm trọng, do đó cần xử lý nghiêm minh, cách ly bị cáo một thời gian khỏi xã hội. Với quan điểm này, đại diện Viện kiểm sát đề nghị HĐXX tuyên phạt bị cáo Hiến từ 3- 4 năm tù về tội “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng”;  cấm đảm nhiệm chức vụ liên quan quản lý từ 3- 5 năm sau khi mãn hạn tù.

*Đối với nhóm bị cáo bị truy tố về tội “Vi phạm các quy định về quản lý đất đai”, đại diện Viện kiểm sát đề nghị HĐXX tuyên phạt:

Bị cáo Vũ Thị Hoan.
Các bị cáo tại phiên xử.
  1. Bùi Như Thiềm (SN 1959, cựu Trưởng phòng kinh tế Quân chủng Hải quân) từ 7- 9 năm tù.
  2. Bùi Văn Nga (SN 1956, cựu Giám đốc Công ty TNHH MTV Dịch vụ và Du lịch biển đảo Hải Thành) từ 6- 8 năm tù .
  3. Đoàn Mạnh Thảo (SN 1957, cựu Trưởng phòng Tài chính Quân chủng Hải quân) từ 5- 7 năm tù.
  4. Trần Trọng Tuấn (SN 1964, cựu Phó Giám đốc Công ty Hải Thành) từ 3- 4 năm tù.

Nhóm 2 bị cáo còn lại bị truy tố về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, đại diện Viện kiểm sát đề nghị HĐXX tuyên phạt:

  1. Phạm Văn Diệt (SN 1972, cựu Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Tập đoàn Đức Bình, cựu Giám đốc Công ty TNHH Sản xuất Thương mại Dịch vụ Yên Khánh) 15 năm tù, phạt tiền từ 50- 70 triệu đồng.
  2. Vũ Thị Hoan (SN 1985, cựu Giám đốc Công ty Yên Khánh) từ 7- 9 năm tù, phạt tiền từ 20- 30 triệu đồng.

Về dân sự trong vụ án, đại diện Viện kiểm sát viên đề nghị HĐXX tịch thu hơn 59 tỷ đồng các Công ty liên doanh đã chuyển cho Công ty Hải Thành; trả cho Quân chủng Hải quân 3 khu đất tại đường Tôn Đức Thắng, TP Hồ Chí Minh. Các tài sản trên đất cần giải quyết bằng thủ tục Tố tụng dân sự.

Nguyễn Hưng