Hành động này theo các công tố viên quận Tokyo đã vi phạm Đạo luật Ngăn ngừa cạnh tranh không lành mạnh của Nhật Bản. 

Cụ thể, Asahi cho biết, trong một cuộc điều tra của cơ quan hải quan địa phương, công ty con của Tenma tại Bắc Ninh, Việt Nam sau khi được thông báo về khoản truy thu thuế đã đề nghị Chủ tịch công ty trả một khoản "phí điều chỉnh".

Được sự đồng ý của ông Kento Fujino - Chủ tịch công ty, Tenma đã chi trả 2 tỷ đồng (khoảng 10 triệu yên Nhật) cho cán bộ Việt Nam để tránh các khoản phụ phí.

 Bên cạnh đó, vào tháng 8-2019, một cuộc khảo sát của Cục Thuế địa phương cho thấy Tenma được yêu cầu nộp thêm 17,8 tỷ đồng (khoảng 89 triệu yên), bao gồm thuế doanh nghiệp. Các cán bộ điều tra yêu cầu phía công ty trả 3 tỷ đồng tiền mặt. Cuối cùng, khoản truy thu thuế doanh nghiệp giảm xuống còn 576 triệu đồng (2,62 triệu yên).

Cục Hải quan Bắc Ninh cho biết, ngay sau khi nhận được thông tin trên báo Asahi (Nhật Bản), Cục Hải quan Bắc Ninh đã nghiêm túc kiểm tra, xác minh các thông tin liên quan đối với đoàn kiểm tra sau thông quan tại trụ sở Công ty Tenma Việt Nam.

Cục Hải quan Bắc Ninh cho rằng, “Công ty Tenma Việt Nam là doanh nghiệp chế xuất (vốn đầu tư Nhật Bản), hàng là nguyên liệu, vật ưu, máy móc thiết bị của doanh nghiệp chế xuất không chịu thuế giá trị gia tăng theo quy định của pháp luật. 

Cụ thể, theo điểm C khoản 4, Điều 2, Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu số 107/2016/QH13 quy định “Hàng hóa xuất khẩu từ khu phi thuế quan ra nước ngoài; hàng hóa nhập khẩu từ nước ngoài vào khu phi thuế quan và chỉ sử dụng trong khu phi thuế quan; hàng hóa chuyển từ khu phi thuế quan này sang khu thuế quan khác” thuộc đối tượng không chịu thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu. 

Tại Khoản 20, Điều 4, Thông tư 219/TT-BTC quy định: “Hàng hóa dịch vụ được mua bán giữa nước ngoài với các khu phi thuế quan và giữa các khu phi thuế quan với nhau” thuộc đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng.

Liên quan đến nghi vấn hối lộ của Công ty Tenma Việt Nam, hiện Bộ Tài chính đã tạm đình chỉ công tác 11 cán bộ, trong đó có Cục trưởng Cục Hải quan Bắc Ninh và 1 vụ trưởng Tổng cục Thuế - nguyên Phó cục trưởng Cục Thuế Bắc Ninh.

Theo thông tin từ Tổng cục Hải quan, kể từ ngày 27/5, Tổng cục Hải quan tạm đình chỉ công tác 15 ngày đối với ông Trần Thành Tô, Cục trưởng Cục Hải quan tỉnh Bắc Ninh - người ký quyết định thành lập đoàn kiểm tra sau thông quan, để tập trung tổ chức phục vụ đoàn thanh tra Bộ Tài chính và rà soát, kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm của đoàn kiểm tra sau thông quan.

 Ông Trần Thành Tô là người đứng đầu liên quan trong việc kiểm tra sau thông quan đối với Công ty Tenma Việt Nam. Ngoài ông Trần Thành Tô, 5 công chức Cục Hải quan Bắc Ninh cũng bị tạm đình chỉ công tác 15 ngày để kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm trong việc kiểm tra sau thông quan đối với Công ty Tenma Việt Nam. Đó là ông Dương Minh Khải, đội trưởng đội kiểm soát hải quan; ông Nguyễn Văn Phúc, phó trưởng phòng nghiệp vụ; ông Vũ Quang Hà, đội trưởng đội nghiệp vụ Chi cục Hải quan Bắc Ninh; ông Nguyễn Lưu Bình Trọng, công chức Chi cục Hải quan cảng nội địa Tiên Sơn và bà Nguyễn Thị Hảo, công chức văn phòng cục.

Sáng 27/5, đại diện Tổng cục Thuế đã công bố thông tin Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế đã ký Quyết định số 698/QĐ-TCT tạm đình chỉ công tác 15 ngày đối với 5 cán bộ thuế để làm rõ nghi vấn hối lộ của Công ty Tenma Việt Nam đối với quan chức địa phương. Những cán bộ công chức của Cục Thuế tỉnh Bắc Ninh bị tạm đình chỉ công tác có liên quan đến Đoàn kiểm tra thuế theo Quyết định số 2745/QĐ-CT ngày 21/8/2019 của Cục trưởng Cục Thuế tỉnh Bắc Ninh. 

Đó là các ông Phạm Đức Thường, nguyên Phó Cục trưởng Cục Thuế tỉnh Bắc Ninh, người ký Quyết định số 2745/QĐ-CT; ông Nguyễn Đức Tuấn, trưởng đoàn kiểm tra; ông Nguyễn Duy Cử, thành viên đoàn kiểm tra; bà Nguyễn Thị Hoài Biên, thành viên Đoàn kiểm tra; bà Phạm Thị Thanh Tâm, thành viên đoàn kiểm tra. Một thông tin đáng chú là trước đó, ông Phạm Đức Thường vừa nhận quyết định bổ nhiệm chức Vụ trưởng Vụ Dự toán thu thuế (Tổng cục Thuế) từ gày 1/5/2020.

Trước đó, ngày 25/5, Thanh tra Bộ Tài chính đã thành lập đoàn thanh tra để thanh tra Cục Thuế tỉnh Bắc Ninh, Cục Hải quan tỉnh Bắc Ninh và các tổ chức, cá nhân có liên quan đến nội dung thông tin báo chí nêu về những nghi vấn trong việc hối lộ của Công ty Tenma Việt Nam và xử lý nghiêm theo đúng quy định của pháp luật.

Lưu Hiệp - Lệ Thuý