Tại hội thảo, trình bày Đề án Nghiên cứu cải tiến cơ cấu biểu giá bán lẻ điện Việt Nam, PGS. TS Bùi Xuân Hồi, Giảng viên, Bộ môn Kinh tế Công nghiệp Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội, chủ nhiệm Đề án đã nêu 3 phương án tính giá điện sinh hoạt, cùng với đó là đề xuất luật hóa chu kỳ điều chỉnh giá, với thời gian 6 tháng/lần.

Toàn cảnh hội thảo

Theo đó, nhóm nghiên cứu đã đưa ra 3 phương án giá điện bậc thang là 3, 4 và 5 bậc thay vì 6 bậc như hiện nay. 

Cụ thể, với phương án giá bán lẻ điện 3 bậc: Bậc 1 từ 0-100kWh, giá bán lẻ bằng 95% giá bán lẻ điện bình quân; Bậc 2 từ 101-400 kWh, giá bán bằng 115% giá bán lẻ điện bình quân; Và bậc 3 từ 401 kWh trở lên, giá bán lẻ bằng 152% giá bán lẻ điện bình quân.

Về phương án chia giá bán lẻ điện làm 4 bậc thang, nhóm nghiên cứu đề xuất như sau: Bậc 1 từ 0-100kWh, giá bán lẻ bằng 95% giá bán lẻ điện bình quân; Bậc 2 từ 101-300 kWh, giá bán lẻ bằng 114% giá bán lẻ điện bình quân; Bậc 3 từ 301-600kWh, giá bán lẻ bằng 135% giá bán điện bình quân; Bậc 4 từ 601kWh trở lên, giá bán bằng 154% giá bán lẻ điện bình quân.

GS. VS. TSKH Trần Đình Long góp ý kiến về 2 đề án

Với phương án giá điện chia làm 5 bậc thang, bậc 1 sẽ từ 0-100kWh, giá bán lẻ vẫn bằng 95% so với giá bán lẻ điện bình quân; Bậc 2 từ 101-200kWh, giá bán lẻ bằng 113% giá bán lẻ điện bình quân; Bậc 3 từ 201-400 kWh bằng 127% giá bán lẻ điện bình quân; Bậc 4 từ 401-700kWh, giá bán lẻ bằng 139% giá bán lẻ điện bình quân và bậc 5 từ 701 kWh trở lên, giá bán lẻ bằng 155% giá bán lẻ điện bình quân.

So với phương án 6 bậc thang hiện hành, phương án biểu giá điện 5 bậc thang giữ nguyên bậc thang thứ hai, từ 101-200kWh/tháng, vì tỷ lệ hộ gia đình tiêu dùng điện trong khoảng này cao nhất.

Theo PGS. TS Bùi Xuân Hồi, cả 3 phương án đều không gây tác động nhiều đến hộ tiêu dùng, xã hội và doanh thu của EVN giảm nhẹ. Phương án 3 bậc triển khai thực tế sẽ đơn giản hơn 4 bậc và 5 bậc. Tuy nhiên đây là phương án mà hộ từ 101-200 kWh sẽ trả chi phí tăng nhiều nhất.

Phương án biểu giá điện sinh hoạt theo 5 bậc thang


Phương án 5 bậc phù hợp hơn cả với các mục tiêu định giá: Hộ tiêu dùng bậc 101-200 kWh/tháng chịu tác động ít nhất trong 3 phương án; Việc chia các bậc thang dùng nhiều điện chi tiết hơn cũng phù hợp hơn với đặc điểm tiêu dùng hiện nay; 5 bậc thang sản lượng cũng phù hợp với 5 bậc thang thu nhập của hộ gia đình.

Đề án chỉ ra rằng, ở phương án 6 bậc như hiện nay có phần quá chi tiết, cơ cấu tiêu dùng đã thay đổi, có thể xem xét gộp lại để đơn giản quá trình tính toán.

Theo GS. VS. TSKH Trần Đình Long, giá bán lẻ điện có ý nghĩa rất quan trọng, ảnh hưởng tới các hộ tiêu thụ điện và tới doanh thu của doanh nghiệp điện lực.

Việc gộp các bậc trong biểu giá điện như đề xuất là hợp lý vì chênh lệch 2 bậc trong biểu giá 6 bậc cũ không quá nhiều. Đồng thời, việc lựa chọn phương án nhiều bậc (5 bậc thay vì 3 hay 4 bậc) cũng đảm bảo được ý đồ của biểu giá bậc thang: dùng càng nhiều giá càng cao. Ngoài ra, cần phải cải tiến biểu giá bởi hiện nay, mức độ chênh lệch của bậc cao nhất và thấp nhất là chưa đủ mạnh để người sử dụng cảm nhận được “sức nóng” của dùng điện nhiều, từ đó có ý thức tiết kiệm, ông Long nói.

Lưu Hiệp