Bên cạnh sự quả cảm của các chiến sỹ Công an còn có nhiều quần chúng dũng cảm đang nỗ lực hết mình ngăn chặn “cái chết trắng” ở vùng đất nóng này. Già làng, người có uy tín ở 2 xã Hang Kia, Pà Cò, huyện Mai Châu là một ví dụ…

Cùng với xã Loóng Luông, huyện Vân Hồ (Sơn La), trong khoảng 10 năm trở lại đây, Hang Kia, Pà Cò đã trở thành địa danh nóng bỏng, khốc liệt về hoạt động của tội phạm ma túy ở tỉnh Hòa Bình. Hai xã này hiện có khoảng trên 800 hộ, gần 5.900 nhân khẩu, hầu hết là bà con dân tộc Mông. 

Theo thống kê của lực lượng Công an, lúc cao điểm 2 xã Hang Kia, Pà Cò có 8/13 xóm là điểm nóng về tội phạm ma túy. Từ năm 2009-2015, lực lượng chức năng đã phát hiện, phối hợp bắt giữ 7 vụ, 17 đối tượng phạm tội về ma túy, thu 37 bánh, 5,94g heroin, 2.079 viên ma túy tổng hợp cùng nhiều tang vật khác có liên quan ở Hang Kia, Pà Cò. Các đơn vị nghiệp vụ của Công an tỉnh đã bắt giữ 74 vụ với 92 đối tượng là người Mông thuộc 2 xã (Hang Kia có 60 đối tượng, Pà Cò có 32 đối tượng) tham gia buôn bán ma túy. 

Trong đó có 13 đối tượng đã bị kết án tử hình về tội ma túy, 24 đối tượng bị kết án tù chung thân… Và máu đã đổ ở Hang Kia ở Hang Kia, Pà Cò, tháng 2/2010, 3 cán bộ Công an tỉnh đã anh dũng hy sinh trong khi truy bắt tội phạm ma túy. 

Một trong những giải pháp được lực lượng Công an làm tốt và hiệu quả chính là phát huy vai trò uy tín của các già làng, trưởng bản, người có uy tín tham gia phong trào dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, vận động nhân dân không trồng cây thuốc phiện, không mua bán, vận chuyển, sử dụng trái phép chất ma túy, vận động đối tượng có lệnh truy nã ra đầu thú để hưởng sự khoan hồng của pháp luật.

Ông Vàng A Tình, nguyên là Bí thư Đảng ủy xã Hang Kia, già làng ở Hang Kia chia sẻ: “Một số người vì hám lợi nên đã tiếp tay hoặc tham gia buôn bán ma túy, mình phải tuyên truyền, vận động để người dân hiểu và không vi phạm pháp luật”.

Lực lượng Công an thăm hỏi, vận động các già làng tích cực tham gia phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc. 

Được biết, ông Vàng A Tình là một người có uy tín trong cộng đồng người Mông và cộng đồng dòng họ Vàng ở Hang Kia, Pà Cò. Từ ngày ông nghỉ hưu, ông lặn lội xuống các bản, đến từng hộ gia đình để tuyên truyền, vận động bà con, anh em, con cháu không tham gia vào hoạt động liên quan đến ma túy. 

Thiếu tá Hoàng Hải, Đội trưởng Phòng Cảnh sát truy nã tội phạm Công an tỉnh cho biết, thời gian qua, Phòng Cảnh sát truy nã đã vận động được 16 đối truy nã ở Hang Kia, Pà Cò ra đầu thú, kết quả đó có sự đóng góp rất lớn của các già làng, người có uy tín. Điển hình như vụ vận động vận động 2 đối tượng Vàng A Tủa và Khà A Táu ở xã Hang Kia, Tủa và Táu tham gia buôn bán ma túy với số lượng cực lớn có lệnh truy nã đặc biệt. 

Qua xác minh lực lượng Công an biết 2 đối tượng này vẫn nặng tình với gia đình, thi thoảng vẫn trốn từ bên kia bên giới và trong rừng về gặp vợ con, gia đình. Các già làng Vàng A Tình, Vàng A Gia, Khà A Dếnh ở xã Hang Kia; Sùng A Sa, Mùa A Dê, ở xã Pà Cò đã nhiều lần đến gặp gia đình, trò chuyện với người thân của Tủa và Táu, phân tích những điều hay lẽ phải. 

Các ông bảo, với tội danh trên, nếu bị bắt Khà A Táu và Vàng A Tủa chắc chắn sẽ phải nhận bản án tử hình, còn ra đầu thú thì sẽ được hưởng sự khoan hồng của pháp luật. Con người ta không ai trốn chui lủi cả cuộc đời, còn bố mẹ, còn vợ con nữa chứ. Sau khi được gia đình đánh tiếng, các đối tượng đã đồng ý gặp các già làng. Sau đó cả Tủa và Táu đều đến cơ quan Công an để đầu thú.

Đại tá Phan Xuân Tuy, Phó Giám đốc Công an tỉnh khẳng định: “Nhờ chủ trương và cách làm đúng nên số đối tượng truy nã đặc biệt nguy hiểm về tội buôn bán ma túy ở 2 điểm nóng Hang Kia và Pà Cò đã giảm một cách đáng kể. Từ chỗ có trên 20 đối tượng đến nay chỉ còn khoảng 3 đối tượng vẫn còn lẩn trốn ngoài vòng pháp luật. Người có uy tín trên địa bàn hai xã đã và đang phát huy tốt vai trò của mình, góp phần tích cực vào công tác giữ gìn an ninh trật tự cơ sở, phát triển kinh tế xã hội của địa phương”

Không chỉ tham gia vận động 16 đối tượng có lệnh truy nã ra đầu thú, thời gian qua, già làng, người có uy tín ở hai xã Hang Kia, Pà Cò còn tham gia vận động 75 trường hợp nghiện ma túy đi cai nghiện tại các trung tâm và cai nghiện tại cộng đồng; vận động gia đình dòng họ, đồng bào tự giác giao nộp trên 400 khẩu súng các loại, hàng trăm viên đạn. 

Từng là điểm nóng về tảo hôn, sinh nhiều con nhưng tình trạng này cơ bản đã chấm dứt ở Hang Kia, Pà Cò. Hang Kia, Pà Cò còn là 2 xã triển khai xây dựng và thực hiện tốt phong trào “4 không” (không vi phạm luật lệ giao thông – không tảo hôn, giữ gìn phong tục tập quán, bài trừ hủ tục lạc hậu – không vi phạm pháp luật – không bỏ học).

Đỗ Tuấn