Trong đó, Bộ Công Thương kiến nghị không áp dụng biện pháp ngừng nhập khẩu với máy xử lý dữ liệu tự động (máy đào tiền ảo) có mã phân loại HS 8471.80.90. Trong khi nhiều bộ, ngành khác đều nhất trí tạm ngừng NK.

Theo Bộ Công Thương, phạm vi ảnh hưởng nếu dừng nhập khẩu nhóm hàng mã này rất rộng. Thống kê của Tổng cục Hải quan, năm 2017, có hơn 27.239 sản phẩm và 5 tháng đầu năm 2018 có hơn 15.117 sản phẩm mã HS này được nhập về Việt Nam. Ngừng nhập khẩu trong khi chưa xác định được cụ thể mã HS với mặt hàng cần quản lý là chưa phù hợp với quy định tại Luật Quản lý ngoại thương về quyền tự do kinh doanh xuất, NK và áp dụng biện pháp tạm ngừng NK.

Hơn nữa, các loại máy, thiết bị dùng đào tiền ảo là mặt hàng đa dụng, được sử dụng vào mục đích khác nhau tuỳ người dùng. Vì vậy, Bộ Công Thương lo ngại việc tạm ngừng NK sẽ gây ra tác động tiêu cực, ảnh hưởng sản xuất, kinh doanh của DN có sử dụng các thiết bị này.

Trong Tờ trình, Bộ Công Thương đã dẫn hàng loạt ý kiến của các bộ, ngành góp ý về biện pháp tạm ngừng nhập máy đào tiền ảo. Cụ thể như, Ngân hàng Nhà nước và Bộ Tài chính đều nhất trí tạm ngừng NK máy đào tiền ảo. Bộ Công an cũng nhất trí với kiến nghị tạm ngừng NK máy đào tiền ảo.

Theo Bộ Công an, ngoài các thiết bị mà Bộ Tài chính đã thống kê, hiện nay trên thị trường các hãng sản xuất card màn hình VGA đã cung cấp các loại card chuyên dụng chỉ dùng riêng vào mục đích khai thác tiền ảo. Cho nên, các thiết bị này cũng phải gắn mã số phân loại hàng hóa NK (mã HS) để quản lý và tạm ngừng NK. Bộ Thông tin và Truyền thông phân tích có phần kỹ lưỡng hơn: Các máy đào tiền ảo được chia thành 2 loại chính: Máy đào ASIC và máy đào VGA.

Đối với máy đào ASIC, máy đào chuyên dụng chỉ được sản xuất nhằm thực hiện chức năng đào tiền ảo, việc sử dụng biện pháp hành chính tạm ngừng NK là phù hợp và khả thi. Tuy nhiên, với máy đào VGA - máy đào có các khối chức năng, được lắp ráp như PC thông thường, Bộ Thông tin và Truyền thông kiến nghị “không thực hiện biện pháp hạn chế NK”.

Lý do là bởi, chưa thể xác định cụ thể mã số phân loại hàng hóa NK với hàng hóa này. Nếu thực hiện biện pháp này, các DN sẽ gặp rất nhiều khó khăn, vướng mắc trong hoạt động XNK hàng hóa, ảnh hưởng đến sản xuất, kinh doanh.

Bộ Công Thương đề nghị giao Bộ Tài chính nghiên cứu phân loại, áp mã số phân loại hàng hóa (mã HS) cho mặt hàng máy đào tiền ảo để làm cơ sở áp dụng biện pháp quản lý phù hợp. Ngoài ra, Bộ Công Thương cũng đề nghị giao Bộ Tư pháp với các bộ, ngành liên quan xây dựng khung pháp lí ban hành văn bản pháp luật để quản lý chặt chẽ, quy định chế tài xử lý vi phạm đối với các hoạt động liên quan đến đào, kinh doanh và đầu tư các loại tiền ảo cũng như các sản phẩm tương tự khác.

Trước đó, Văn phòng Chính phủ đã có văn bản thông báo ý kiến của Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng về việc tăng cường quản lý các hoạt động liên quan tới bitcoin và các loại tiền ảo tương tự khác. Theo đó, Phó Thủ tướng giao Bộ Công Thương chủ trì phối hợp với Bộ Tài chính và các cơ quan liên quan nghiên cứu, xem xét tạm ngừng NK máy xử lý dữ liệu tự động khai thác tiền ảo theo thẩm quyền và quy định pháp luật. Và trong tháng 6-2018, Bộ Tài chính đề xuất tạm ngừng nhập khẩu máy đào tiền ảo và nhận được đa số ý kiến ủng hộ từ các Bộ, ngành.

Lưu Hiệp