Không thiếu tiềm năng xã hội hóa

Nếu xét về khả năng xã hội hóa, môn vật không thua kém môn thể thao nào tại Việt Nam. Bóng đá, golf, quần vợt, xe đạp… đều có đối tượng người xem riêng và vật cũng không là ngoại lệ. Không đại chúng như bóng đá, không thời thượng như golf nhưng môn vật vẫn có đối tượng khán giả riêng.

Nếu muốn biết và cảm nhận tình yêu của người Việt Nam dành cho môn vật thì người ta cứ việc tìm đến những hội làng, nhất là ở Bắc Bộ, vào sau Tết Nguyên đán. Ở đó, các đô cử mới được thi đấu trước cả nghìn khán giả, những người có thể ngồi xem đấu vật từ sáng đến chiều. Giải thưởng cho những đô cử có khi bằng cả năm thu nhập từ lương, chế độ dinh dưỡng của một đô vật đang theo tập tại các  câu lạc bộ thuộc các Sở Văn hóa - Thể thao hoặc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch.

Thậm chí, cách đây vài năm, từng có một doanh nghiệp chi cả tỷ đồng để góp tay tổ chức hội vật truyền thống tại Hoài Đức (Hà Nội). Cũng không hiếm doanh nghiệp chi vài chục triệu đồng đến cả trăm triệu đồng để đóng góp tổ chức giải, treo giải thưởng.

Trong khi đó, các đô vật tại các câu lạc bộ thuộc tỉnh, thành, ngành lại ít được hưởng thành quả từ xã hội hóa. Đơn giản, khâu xã hội hóa cho các đội tuyển vật tỉnh, thành, ngành, thậm chí đội tuyển vật quốc gia có hạn chế nhất định. Khá nhất mới có đội tuyển vật Hà Nội khi cách đây 3 năm đã được nhận sự hỗ trợ của doanh nghiệp Sungshing Vina.

Theo đó, khoảng 10 đô vật Hà Nội sẽ được hỗ trợ một khoản tiền hằng tháng từ 6 đến 10 triệu đồng. Họ có thể nhận được hỗ trợ nhiều hơn từ doanh nghiệp này nếu giành thành tích tốt tại các giải quốc tế. Ngoài ra, nhóm vận động viên này còn được hỗ trợ về chế độ dinh dưỡng, khám chữa chấn thương…

Ông Đới Đăng Hỷ - Phó Giám đốc Trung tâm Huấn luyện và Thi đấu TDTT Hà Nội, người từng kết nối để Sungshing Vina tài trợ cho đội tuyển vật Hà Nội kể rằng: “Chính sự hỗ trợ từ doanh nghiệp này đã giúp các đô vật Hà Nội yên tâm theo nghề, qua đó thực hiện tốt các nhiệm vụ của địa phương cũng như quốc gia”. Ông Đới Đăng Hỷ cũng nhận định, nếu biết kết nối, các đơn vị hoàn toàn có thể huy động nhiều hơn sự tham gia của các doanh nghiệp vào đầu tư, hỗ trợ cho các đội tuyển vật từ trung ương đến địa phương.

Tất cả để thấy, môn thể thao này có nhiều tiềm năng để thu hút các nhà tài trợ, các doanh nghiệp. Quan trọng nhất là huy động sự tham gia ấy như thế nào.

Vật Việt Nam (trái) được kỳ vọng tạo dấu ấn mạnh mẽ hơn ở đấu trường quốc tế nếu Liên đoàn vật Việt Nam ra đời.

Cần thiết phải có Liên đoàn quốc gia

Hiện tại, việc chưa có Liên đoàn vật quốc gia đang khiến môn vật gặp khó  khăn. Trong nhiều đầu việc,  Liên đoàn vật quốc tế chỉ có thể làm việc với các Liên đoàn vật quốc gia. Trong khi đó, do những điều kiện khách quan ràng buộc nên các cơ quan quản lý nhà nước gặp khó khăn khi làm việc với các Liên đoàn vật từ cấp độ thế giới đến châu lục. Rồi vị thế của vật Việt Nam tại các Liên đoàn vật quốc tế cũng không tương xứng với tiềm năng.

Thậm chí, việc huy động các nguồn lực xã hội để hỗ trợ cho các đội tuyển vật quốc gia cũng khó khăn nhất định. Đơn giản, cơ chế làm việc của một tổ chức xã hội nghề nghiệp khác rất nhiều so với cơ quan quản lý nhà nước. Cũng vì vậy, Liên đoàn vật quốc gia cần phải ra đời.

Theo nhận định của ông Đới Đăng Hỷ, nếu Liên đoàn vật quốc gia ra đời thì chắc chắn sẽ huy động được nhiều hơn sự tham gia của các doanh nghiệp vào sự phát triển của môn vật, từ quần chúng đến đỉnh cao. Ngoài ra, cơ hội tham gia các khóa huấn luyện, đào tạo cho huấn luyện viên, vận động viên môn vật cũng sẽ nhiều hơn thông qua sự hỗ trợ của các Liên đoàn vật quốc tế.

Ở khía cạnh khác, đội tuyển vật quốc gia sẽ nhận hỗ trợ, tài trợ nhiều hơn để có thể giành thành tích tốt hơn tại các giải quốc tế, qua đó nâng tầm ở sân chơi châu lục, thế giới. Chứ hiện tại, nếu chỉ trông vào sự đầu tư từ nguồn ngân sách thì khó có đột phá. Rõ nhất là nguồn kinh phí của Tổng cục TDTT có hạn nên các đô vật đội tuyển quốc gia chỉ có thể tham dự từ 1 đến 2 giải đấu quốc tế mỗi năm. Số giải đấu như vậy là quá ít để giúp vận động viên nâng cao trình độ.

Nếu Liên đoàn vật quốc gia ra đời, có thể sẽ giúp các đô cử Việt Nam có nhiều cơ hội thi đấu quốc tế, nâng cao trình độ đồng thời được thọ giáo những chuyên gia nước ngoài giỏi.

Tất nhiên, sự ra đời của Liên đoàn vật quốc gia không thể mang tính hình thức, chỉ để giải quyết “ghế” cho một số người và tạo nên sự rối rắm về đường hướng phát triển. Thực tế, một số Liên đoàn thể thao quốc gia đang không phát huy được vai trò khi không quy tụ được những người có thể đóng góp cho môn thể thao đó.

Theo nhiều chuyên gia trong làng vật, nếu luôn duy trì được sự đoàn kết thì Liên đoàn vật Việt Nam sẽ đóng góp rất nhiều cho sự phát triển của vật Việt Nam. Đấy mới là vấn đề sống còn để sự xuất hiện của Liên đoàn vật Việt Nam không phải là hình thức.

Nhiều đô vật từng dùng tiền nhà đi thi đấu quốc tế

Sự khó khăn về kinh phí thi đấu quốc tế của nhiều đội tuyển tỉnh, thành, ngành từng khiến nhiều đô vật chỉ có thể góp mặt tại các giải quốc tế bằng tiền nhà. Hồi đầu tháng này, ở giải vô địch vật Đông Nam Á và giải trẻ Đông Nam Á – 2019 tại Thái Lan, gần 20 đô vật Việt Nam đã tham dự bằng kinh phí tự túc.

Cũng may, đây là sân chơi vừa sức với vật Việt Nam nên nhiều đô vật cũng giành được ngôi vô địch. Nhờ đó, sau khi trừ tiền thưởng từ chức vô địch Đông Nam Á cho kinh phí tham dự, các đô vật sẽ tích lũy được một khoản đáng kể.

Minh Hà

Minh Khuê