Trong cuộc bỏ phiếu hôm 7-7, Bộ trưởng Nội vụ Anh Theresa May lại tiếp tục dẫn đầu trong cuộc đua vào ghế Thủ tướng sau khi giành tới 199 trong tổng số 329 phiếu của các nghị sĩ đảng này. Trước đó, trong cuộc bầu cử vòng 1 hôm 4-7, bà Theresa May cũng giành được 165/330 phiếu ủng hộ của các nghị sĩ.

Tuy nhiên, bất ngờ lớn nhất của cuộc bỏ phiếu vòng 2 là với 46 phiếu ủng hộ, ứng cử viên sáng giá Michael Gove đã “thua” trước đối thủ “nhẹ ký” hơn là Bộ trưởng Năng lượng Andrea Leadsom – người nhận được 84 phiếu ủng hộ của các nghị sĩ.

Vậy là trong vòng chung kết của cuộc bầu chọn lãnh đạo đảng Bảo thủ cầm quyền đồng thời là người sẽ làm Thủ tướng mới của nước Anh thời hậu Brexit sẽ là hai ứng viên nữ Theresa May và Andrea Leadsom. Hai nữ chính trị gia này sẽ có 9 tuần để vận động tranh cử, lôi kéo 150.000 thành viên đảng Bảo thủ ủng hộ cho mình. Cuộc bầu cử cuối cùng sẽ diễn ra vào đầu tháng 9 và kết quả cuộc bầu cử được công bố đúng vào ngày 9-9.

Báo chí Anh đồng loạt đăng tải về việc nước này sẽ có nữ Thủ tướng thứ 2 trong lịch sử sau khi bà Theresa May và bà Andrea Leadsom lọt vòng cuối cùng của cuộc bầu cử Chủ tịch đảng Bảo thủ cầm quyền đồng thời là người giữ vị trí Thủ tướng Anh.

Cuộc chạy đua giành ghế Thủ tướng ở Anh bắt đầu nóng lên kể từ sau cuộc trưng cầu dân ý cho thấy 52% người Anh ủng hộ rời EU và Thủ tướng David Cameron tuyên bố từ chức vào tháng 10. Trong hai ứng viên lọt vào vòng cuối cùng, Bộ trưởng Nội vụ Theresa May vẫn luôn có lợi thế hơn Bộ trưởng Năng lượng Andrea Leadsom.

Bà Theresa May là người giữ chức Bộ trưởng Nội vụ lâu đời nhất của Anh trong hơn 100 năm qua và là một chính trị gia nổi tiếng, có ảnh hưởng lớn trong đảng Bảo thủ. Nữ chính trị gia 59 tuổi đầy kinh nghiệm này được đánh giá là có khả năng dung hòa sự chia rẽ trong chính giới Anh sau cuộc trưng cầu dân ý về việc nước Anh rời Liên minh châu Âu (EU).

Điều này có thể thấy rõ rằng mặc dù đứng về phe vận động ở lại EU trong cuộc trưng cầu dân ý vừa qua cùng với Thủ tướng David Cameron nhưng bà Theresa May vẫn nhận được cảm tình của phe ủng hộ Brexit.

Nói về bà, Ngoại trưởng Anh Philip Hammond cho rằng: “Để có được thỏa thuận tốt nhất cho việc tiếp cận thị trường chung châu Âu và việc giới hạn tự do đi lại giữa Anh-EU, Anh cần phải có một bàn tay vững vàng, có thần kinh thép và sự đánh giá hợp lý. Thỏa thuận mà chúng ta có được nhờ đó quyết định vận mệnh tương lai kinh tế Anh lại phụ thuộc vào Thủ tướng mới của chính chúng ta với những phẩm chất ấy. Đó là lý do vì sao tôi ủng hộ bà Theresa May là ứng cử viên sáng giá nhất để bảo vệ lợi ích quốc gia trong thời điểm thách thức này”.

Trả lời phỏng vấn hôm 7-7, Bộ trưởng Nội vụ Anh cũng từng nói rằng: "Tôi nghĩ điều tối quan trọng của đảng lúc này là đoàn kết. Chúng ta không phải là người rời đi hay người ở lại, chúng ta là những thành viên đảng Bảo thủ trong chính phủ với công việc phải làm”.

Về vấn đề Brexit, Bộ trưởng Nội vụ Anh cho biết, bà tôn trọng ý kiến của cử tri Anh, không tổ chức trưng cầu dân ý lần thứ 2 mà tập trung vào việc cải cách các điều luật sau khi nước này rời khỏi EU, đặc biệt là việc thắt chặt chính sách nhập cư.

Bà Theresa May khẳng định sẽ bảo vệ các lợi ích của Anh trong cuộc đàm phán với EU. Bà đã phản bác quan điểm của các đối tác châu Âu cho rằng các cuộc thương lượng sẽ không thể diễn ra trước khi Thủ tướng Anh "kích hoạt" Điều khoản 50 của Hiệp ước Lisbon - cơ chế chính thức cho Brexit.

Theo Bộ trưởng Nội vụ Anh, các cuộc đàm phán sơ bộ trước khi thực sự đạt được một lập trường chính thức là "quy tắc chung" trong mọi cuộc thương lượng ở châu Âu và đây sẽ là một luận điểm để thảo luận khi Anh có Thủ tướng mới.

Còn Bộ trưởng Năng lượng Andrea Leadsom lại là một chính khách ít được biết so với bà Theresa May. Nghị sĩ Tim Loughton, người quản lý chiến dịch tranh cử của bà Andrea Leadsom thì cho rằng, sự thiếu kinh nghiệm làm việc trong nội các của bà không phải là vấn đề bởi bà có nhiều kỹ năng nhờ hoạt động ngoài chính trường khá lâu và ở nhiều cấp độ khác nhau như làm việc tại bộ phận kế toán, nhân viên giao dịch tại Ngân hàng Barclays vào năm 30 tuổi; tham gia công ty của anh rể tên là De Putron; làm việc Tập đoàn đầu tư Perpetual trong 10 năm với vị trí nhân viên đầu tư cao cấp, trưởng bộ phận quản lý nhân sự…

Iain Duncan Smith, một người ủng hộ bà Andrea Leadsom thì nói rằng, trong các vòng bầu cử vừa qua, đã có rất nhiều yếu tố bất ngờ và bà Andrea Leadsom đã dần từng bước đảo ngược được tình thế bất lợi của mình để trở thành 1 trong 2 ứng viên mạnh nhất của cuộc bầu cử. Vì thế, không có lý do gì mà những người ủng hộ Bộ trưởng Năng lượng Anh không tin rằng, phép mầu lại đến với bà Andrea Leadsom một lần nữa nếu bà thực sự cố gắng.

Hãng Telegraph dẫn lời các nhà phân tích ở Anh cho hay, Bộ trưởng Tư pháp Michael Gove bị loại khỏi cuộc đua bởi không được các nghị sĩ trong đảng Bảo thủ đồng tình, nhất là trước việc ông “chơi xấu” cựu Thị trưởng London Boris Johnson, thủ lĩnh phe Brexit, người đang chuẩn bị tâm thế để trở thành Thủ tướng mới của Anh.

Thêm vào đó, trong vòng 1 tuần qua, vị Bộ trưởng này còn có những hành động không hay như việc kêu gọi những người ủng hộ bà Theresa May quay sang ủng hộ mình và loại bỏ bà Andrea Leadsom. Trong khi đó, hai ứng cử viên nữ còn lại, trước thềm cuộc bỏ phiếu vòng 2 không hề bình luận gì về đối thủ của mình mà chỉ cố gắng thuyết phục các nghị sĩ và những thành viên trong đảng Bảo thủ bằng kế sách cụ thể mà họ sẽ thực hiện ở Anh sau khi trở thành Thủ tướng.

Có lẽ vì nhận thấy sai lầm của mình trong quá trình tranh cử nên vào tối 7-7, khi kết quả cuộc bỏ phiếu vòng 2 được công bố, ông Michael Gove đã vội vã thông báo rằng ông sẽ ủng hộ hai nữ ứng cử viên Thủ tướng và tin rằng ai trong hai người này cũng đều có đủ khả năng để lãnh đạo nước Anh thời kỳ hậu Brexit.

Huyền Chi (tổng hợp)