PV: Hôm nay Quốc hội đã nghe Tờ trình về việc miễn nhiệm Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng. Nhìn lại nhiệm kỳ vừa qua, ông có đánh giá thế nào?

ĐB Lê Nam: Đánh giá về nhiệm kỳ của Thủ tướng phải đặt trong bối cảnh, điều kiện về mọi mặt, nếu không sẽ là không công bằng với Thủ tướng. Ví dụ, ít người dám nói, nhưng tôi dám nói, đã có lúc Thủ tướng quả quyết rằng, nếu không chống được tham nhũng, ông sẽ xem xét lại công việc, trách nhiệm của ông. 

Nhưng đánh giá lại, phải thấy là tình trạng tham nhũng trong bộ máy của chúng ta hiện nay hết sức nghiêm trọng, dường như chưa có chuyển biến, suốt trong 2 nhiệm kỳ của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng. Tuy vậy, phải đặt trong bối cảnh, điều kiện chi phối hoạt động của Thủ tướng. 

Với cơ chế vừa qua, nếu Thủ tướng có muốn làm cũng khó. Ví dụ, tham nhũng trong đất đai rất nghiêm trọng, liên quan đến rất nhiều người, nhưng đều bắt nguồn từ cơ chế, thể chế của chúng ta trong quản lý đất đai. Thể chế đất đai thì nhiều khi không hẳn do Thủ tướng ban hành, do Quốc hội, do cơ quan có thẩm quyền… 

Cần công bằng với Thủ tướng, trong suốt quá trình ông đảm đương trách nhiệm trong bối cảnh, điều kiện tổng thể. Bản thân là Đại biểu Quốc hội, tôi chia sẻ rằng, Thủ tướng không thể cách chức Bộ trưởng, kể cả Chủ tich UBND tỉnh, trong cơ chế của chúng ta. Tuy nhiên, tôi đồng ý rằng, trong một số lĩnh vực, thậm chí nhiều việc, cử tri cho rằng nếu Thủ tướng quyết liệt hơn, kiên quyết hơn thì tình hình đỡ khó khăn hơn. Ví dụ những vấn đề về quản lý ngân sách, nợ công, về cải cách hành chính. Chúng ta biết là chương trình cải cách hành chính 10 năm, chưa ai nói, nhưng tôi cho rằng không thành công.

Đại biểu Lê Nam.

PV: Ông cho rằng gánh nặng trên vai Thủ tướng nhiệm kỳ tới sẽ là gì trong bối cảnh nước ta hội nhập ngày càng sâu rộng?

ĐB Lê Nam: Những vấn đề của như tôi đã trình bày tại Quốc hội, như vấn đề về cải cách hành chính, bộ máy quản lý, biển Đông, hay thanh niên Việt Nam ngày càng “còi cọc”… Đó cũng là gánh nặng với tân Thủ tướng, làm sao cho thanh niên Việt Nam không còn “còi cọc” nữa, “lớn” như người Nhật, như các nước xung quanh. 

Gánh nặng trách nhiệm trước đất nước, nhân dân đè lên vai không chỉ Thủ tướng, mà còn Chủ tịch nước, Chủ tịch Quốc hội, Tổng Bí thư, các đồng chí trong Bộ Chính trị là rất nặng nề. Ngay như chuyện tiền đâu để cân đối thu chi, trả lương cho bộ máy đã phình to, tiền đâu phát triển? Chưa nói những áp lực khi sắp tới chúng ta gia nhập thị trường thế giới sâu rộng hơn, chúng ta chấp nhập luật chơi toàn cầu. Thuận lợi chưa thấy đâu nhưng thị trường bán lẻ chuẩn bị người ta mua hết. Nhưng tôi tin các đồng chí sẽ vượt qua được. 

Bên cạnh thách thức thì thị trường thế giới cũng có thuận lợi, nếu chúng ta biết khai thác. Tôi đã thấy tín hiệu rất vui ở một vài đồng chí lãnh đạo trong việc thay đổi cách thức làm, trong đó có áp dụng bài học muôn đời là phải dựa vào vào dân.

PV: Điều tâm huyết nhất ông muốn gửi đến tân Thủ tướng là gì?

ĐB Lê Nam: Tôi tin ông ấy. Tôi mong ông chọn những việc đột phá trong rất nhiều công việc nặng nề, để tạo xoay chuyển, thúc đẩy có hiệu quả ngay tình hình kinh tế - xã hội và Quốc phòng – an ninh. Trong lĩnh vực kinh tế, có 2 điều rất quan trong là làm thế nào để DN Việt Nam tự tin hoạt động trên lãnh thổ, đất nước mình. Hai là nông dân. Tựu chung lại là sản xuất trong nước. Nếu chúng ta xoay chuyển được 2 vấn đề đó thì tình hình sẽ xoay chuyển.

PV: Xin cảm ơn ông!

V. Hân (ghi)