Tại Hội nghị, hai nhà lãnh đạo cùng các đại biểu đã lắng nghe báo cáo do Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung, Chủ nhiệm Ủy ban biên giới quốc gia, Chủ tịch Ủy ban liên hợp phía Việt Nam trình bày về kết quả công tác phân giới cắm mốc biên giới trên đất liền Việt Nam – Campuchia giai đoạn 2006-2019, cũng như lắng nghe đề xuất kế hoạch tiếp tục triển khai công tác này trong thời gian tới từ phía ông Var Kim Hong, Bộ trưởng cao cấp phụ trách công tác biên giới của Campuchia, Chủ tịch Ủy ban liên hợp phân giới, cắm mốc biên giới đất liền Campuchia – Việt Nam. 

Trong bầu không khí phấn khởi, hữu nghị, đại diện hai nước đã ký hai văn kiện pháp lý quan trọng cấp Nhà nước để ghi nhận thành quả phân giới cắm mốc đạt được, cụ thể: hai Thủ tướng ký “Hiệp ước bổ sung Hiệp ước Hoạch định biên giới quốc gia năm 1985 và Hiệp ước bổ sung năm 2005 giữa nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và Vương quốc Campuchia”; hai Chủ tịch Ủy ban liên hợp Phân giới cắm mốc biên giới đất liền Việt Nam - Campuchia, Campuchia - Việt Nam ký “Nghị định thư phân giới cắm mốc biên giới trên đất liền giữa nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và Vương quốc Campuchia”.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu tại hội nghị.

Phát biểu tại hội nghị, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh, trải qua bao thăng trầm của lịch sử, Việt Nam và Campuchia luôn là hai nước láng giềng anh em gần gũi, có mối quan hệ gắn bó từ lâu đời. Việc cùng nhau hợp tác hữu nghị phân định biên giới, vạch rõ “bờ cõi núi sông” cho muôn đời sau có ý nghĩa sâu sắc và là trách nhiệm cao cả không chỉ với thế hệ các nhà lãnh đạo mà với cả người dân hai nước Việt Nam và Campuchia. 

Thủ tướng khẳng định, trong những năm qua, quan hệ hai nước không ngừng được củng cố và phát triển mạnh mẽ theo phương châm “láng giềng tốt đẹp, hữu nghị truyền thống, hợp tác toàn diện, bền vững lâu dài”. Trên đà phát triển đó, với nỗ lực to lớn và không mệt mỏi của cả hai bên, các vấn đề tồn tại do lịch sử để lại, trong đó có vấn đề biên giới lãnh thổ giữa Việt Nam và Campuchia đã và đang từng bước được giải quyết tích cực. 

Từ đó, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cho rằng, hội nghị tổng kết là sự kiện có ý nghĩa trọng đại trong quan hệ Việt Nam - Campuchia, cũng là một dấu mốc lịch sử khi ký 2 văn kiện pháp lý quan trọng. 

“Cùng với các văn kiện pháp lý về biên giới đã ký kết trước đây, hai văn kiện Hiệp ước và Nghị định thư ký hôm nay tạo thành khung pháp lý cho việc quản lý và phát triển đường biên giới Việt Nam - Campuchia, bảo đảm giữ vững an ninh quốc phòng, trật tự an toàn xã hội ở khu vực biên giới, đồng thời thúc đẩy hợp tác phát triển giao lưu hữu nghị, nâng cao đời sống cư dân biên giới, xây dựng đường biên giới đất liền Việt Nam - Campuchia trở thành đường biên giới hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển bền vững”, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nói.

Thủ tướng Campuchia Samdech Techo Hun Sen đánh giá cao kết quả đạt được trong công tác phân giới cắm mốc biên giới trên đất liền giữa hai nước.
 Người đứng đầu Chính phủ Việt Nam đồng thời khẳng định, lễ ký trọng thể hôm nay là tuyên bố mạnh mẽ với khu vực và thế giới của hai quốc gia độc lập, có chủ quyền là Việt Nam và Campuchia về ý chí, quyết tâm hợp tác xây dựng đường biên giới hòa bình, hữu nghị, hợp tác cùng phát triển trên cơ sở tôn trọng toàn vẹn lãnh thổ, lợi ích của nhau, bình đẳng cùng có lợi, vì hạnh phúc và phồn vinh của nhân dân hai nước.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đề nghị trong thời gian tới, Ủy ban liên hợp phân giới cắm mốc và các cơ quan, địa phương liên quan của hai nước tiếp tục nỗ lực và hợp tác chặt chẽ hơn nữa, trong đó lưu ý một số nội dung cụ thể gồm: thành quả 84% công tác phân giới cắm mốc sẽ được báo cáo cơ quan có thẩm quyền hai nước. 

Để hai văn kiện pháp lý biên giới này đi vào thực tiễn sau khi có hiệu lực, các lực lượng chức năng hai bên cần tiến hành quản lý, bảo vệ đường biên giới, cột mốc biên giới đã được ghi nhận và mô tả trong Nghị định thư phân giới cắm mốc; bàn giao cho nhau các diện tích đất mà mình đang quản lý vượt quá đường biên giới đã được hai bên phân giới cắm mốc trên thực địa và ghi nhận trong Nghị định thư phân giới cắm mốc; tăng cường công tác thông tin tuyên truyền để nhân dân hai nước, nhất là người dân trong khu vực biên giới hiểu rõ và tuân thủ, thực hiện nghiêm túc các quy định, thỏa thuận về biên giới lãnh thổ đã ký kết giữa hai nước. 

Hai nhà lãnh đạo ký kết văn kiện biên giới mang tính lịch sử.

Thủ tướng cũng đề nghị, đối với khoảng 16% đường biên giới còn lại chưa được phân giới cắm mốc, lãnh đạo hai nước sẽ tiếp tục chỉ đạo, đôn đốc để sớm hoàn thành việc phân giới cắm mốc trên toàn tuyến, trên cơ sở tôn trọng luật pháp quốc tế, đặc biệt là các điều ước quốc tế có liên quan được ký kết giữa hai nước. 

Bên cạnh đó, do công tác phân giới cắm mốc biên giới đất liền chưa hoàn thành toàn bộ, nên công tác quản lý, giữ gìn trật tự, trị an khu vực biên giới cần được chú trọng thực hiện. Hai bên cũng cần hợp tác xây dựng ngay hiệp định về quy chế quản lý biên giới và quản lý cửa khẩu biên giới mới để thay thế hiệp định ký năm 1983 cho phù hợp với tình hình mới.

Về phần mình, Thủ tướng Campuchia Samdech Techo Hun Sen khẳng định, lễ ký kết hai văn kiện lịch sử đã minh chứng rõ ràng rằng, tiến độ giải quyết vấn đề biên giới giữa hai nước Việt Nam và Campuchia đã tiến một bước đáng tự hào. 

  Ký kết hai văn kiện lịch sử đã minh chứng rõ ràng rằng, tiến độ giải quyết vấn đề biên giới giữa hai nước Việt Nam và Campuchia đã tiến một bước đáng tự hào. 

Sự nỗ lực, cố gắng của Thủ tướng hai nước, cùng với Ủy ban hỗn hợp Biên giới và chính quyền các cấp của hai nước trong 14 năm qua, sau khi ký kết Hiệp định Bổ sung vào năm 2005 cho tới nay, đã giúp hai nước đạt được kết quả khoảng 84% khối lượng công tác phân giới, cắm mốc, chỉ còn 16% nữa và sẽ cố gắng giải quyết nốt trong thời gian tới. 

Thủ tướng Campuchia cho rằng, thành tựu to lớn mà hai nước đạt được ngày hôm nay xuất phát từ sự nỗ lực trong việc tìm kiếm giải pháp chung dựa trên tình hữu nghị, nghĩa anh em, sự cảm thông lẫn nhau và là người bạn mấy chục năm qua. 

Từ đó, Thủ tướng Campuchia Hun Sen tuyên bố, giải pháp tiếp theo tại khu vực mà hai bên chưa hoạch định và cắm mốc biên giới và khu vực chưa thống nhất đối với đường biên giới, chính phủ Hoàng gia Campuchia kiên quyết lập trường xây dựng biên giới Campuchia – Việt Nam dựa trên luật pháp quốc gia, luật quốc tế và thực tiễn quốc tế về việc chấp nhận nguyên tắc đường biên giới không thay đổi mà thực dân Pháp đã để lại để tiếp tục làm cơ sở vững chắc nhằm hoàn thành giải quyết vấn đề biên giới giữa hai nước. 

Chính phủ Hoàng gia Campuchia sẽ biến đường biên giới Campuchia – Việt Nam cũng như đường biên giới Campuchia – Lào và Thái Lan trở thành biên giới quốc tế thật sự, nhằm chấm dứt mọi hành vi vi phạm biên giới, cùng nhau biến biên giới trở thành khu vực không có sự sợ hãi, khu vực yên ổn cho cuộc sống của người dân và là khu vực có sự phát triển bền vững và thịnh vượng.

Đường biên giới trên đất liền Việt Nam và Campuchia có chiều dài khoảng 1.245 km (tính từ ngã ba biên giới Việt Nam - Lào - Campuchia đến sát mép biển Hà Tiên, tỉnh Kiên Giang), đi qua 10 tỉnh của Việt Nam và 9 tỉnh của Campuchia.

Trong gần nửa thế kỷ qua, Việt Nam và Campuchia đã tiến hành nhiều đợt đàm phán, ký kết được nhiều văn kiện pháp lý để ghi nhận thành quả giải quyết biên giới giữa hai nước, góp phần xây dựng một đường biên giới hòa bình, ổn định lâu dài, góp phần bảo vệ an ninh biên giới, tăng cường tình đoàn kết, hữu nghị, phát triển kinh tế - xã hội, tạo điều kiện thuận lợi cho việc làm ăn sinh sống của nhân dân hai bên khu vực biên giới.

Đường biên giới trên đất liền Việt Nam - Campuchia đã được hoạch định trong Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia ký ngày 27/12/1985 và Hiệp ước bổ sung Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia ký ngày 10/10/2005. Trên cơ sở hai Hiệp ước này, Việt Nam và Campuchia đã triển khai công tác phân giới, cắm mốc biên giới trên đất liền từ đầu năm 1986. Tính đến tháng 12/2018, hai bên đã hoàn thành khoảng 84% khối lượng công tác phân giới, cắm mốc.



A.Nhiên - C.Thắng