"Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama nói: Chúng ta nghĩ về quá khứ song chúng ta hướng về tương lai. Tôi trân trọng quá khứ lịch sử nghìn năm của Việt Nam. Chúng ta nhận ra một sự thật đau đớn rằng, chiến tranh dù vì nguyên nhân gì cũng mang lại đau đớn và bi kịch cho nhân dân cả hai phía. Tại những nghĩa trang ở Việt Nam, trên bàn thờ hàng triệu gia đình đang thờ cúng hơn 3 triệu người Việt, bao gồm những chiến sĩ và thường dân thiệt mạng trong chiến tranh. Còn tại đài tưởng niệm ở Mỹ, đó là tên của hơn 58.000 binh sĩ mãi mãi không quay trở về”. 

Nhắc lại những nỗi sơ hãi mơ hồ dẫn đến cuộc chiến tranh ở Việt Nam giữa hai nước, Tổng thống Barack Obama nhấn mạnh: “Hôm nay, khi đến đây, tôi ý thức được các vấn đề quá khứ vẫn còn tồn đọng nhưng chúng ta cũng cần hướng về tương lai, thịnh vượng, an ninh và ổn định cho cả hai bên”. 

Trích dẫn lời của Lý Thường Kiệt rằng: "Sông núi nước Nam vua Nam ở, rành rành định phận ở sách trời" và việc Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dẫn tuyên ngôn độc lập của Mỹ nhấn mạnh “mọi người sinh ra đều có quyền bình đẳng, được sống, được tự do và được mưu cầu hạnh phúc”, Tổng thống Hoa Kỳ khẳng định, Việt Nam là một nhà nước có chủ quyền, độc lập và không một quốc gia nào có thể áp đặt lên ý chí của người dân Việt Nam".

Tổng thống Obama phát biểu về quan hệ Việt Nam - Hoa Kỳ (Ảnh: Trần Ngọc)

Trong 20 năm qua, Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu to lớn, thế giới đã chứng kiến những bước đi thần kỳ của các bạn. Chúng ta nhìn thấy sự tiến bộ của Việt nam trong các tòa nhà cao tầng ở Hà Nội, TP HCM, vệ tinh phóng vào vũ trụ. Hàng chục triệu người Việt nam kết bạn trên facebook, các bạn selfie. Nhiều bạn trẻ muốn xin selfie với tôi,

Tầng lớp trung lưu phát triển nhanh. Con số người tiếp cận nước sạch tăng. Tỷ lệ biết chữ tăng cao. Tiến bộ lớn trong khoảng thời gian ngắn Việt Nam thay đổi thì mối quan hệ 2 nước thay đổi.

"Chúng tôi tiếp tục hợp tác với Việt Nam để khai thác hết tiềm năng hai nước. TPP giúp Việt Nam tăng cường xuất khẩu nhưng cũng có những yêu cầu. Mỹ sẵn sàng hỗ trợ Việt Nam thực hiện cam kết trong TPP". 

"TPP sẽ giúp thúc đẩy hợp tác vùng, giúp người lao động có lương cao hơn, có điều kiện lao động an toàn hơn. Người lao động, tổ chức nghiệp đoàn và bảo vệ được trẻ em, thúc đẩy bảo vệ môi trường, thúc đẩy chống tham nhũng. Đây là hy vọng cho tương lai. Tất cả đều phải tuân thủ cam kết TPP đã đặt ra", tổng thống Mỹ khẳng định.

"Trong thế kỷ XXI, nền kinh tế thị trường sẽ phát triển và tại những nước có hành lang pháp lý đúng đắn. Do vậy bên cạnh phát triển kinh tế, chúng ta cần đầu tư vào nguồn lực con người. Đó là đào tạo và nuôi dưỡng những con người tài năng. Đây là thế mạnh của Hoa Kỳ có thể hợp tác cùng Việt Nam".

Bài học trong đối thoại đích thực thì 2 bên cần phải thay đổi. Chúng tôi giúp giải quyết chất độc dioxin, giúp đỡ trẻ em tật nguyền. Không đứa trẻ nào một chân lại có thể vui đùa vô tư như các bạn khác. 

Chúng ta đã nỗ lực hàn gắn những vết thương, mang lại nhiều lợi ích cho hai nước. Chính những người cựu chiến binh cho chúng ta thấy nhân dân của chúng ta gần gũi nhau hơn, chúng tôi đã đón nhiều sinh viên Việt Nam hơn các nước ở châu Á, nhiều người Mỹ đã đến Hà Nội, Hội An. 

Với vai trò Tổng thống, tôi muốn tiếp tục hàn gắn quan hệ, hai nước chúng ta đã trở thành bạn bè, đối tác với nhau. Việt Nam là quốc gia có chủ quyền, không có nước nào có thể áp đặt. 

Tổng thống Barack Obama đã kết thúc bài phát biểu của mình bằng hai câu thơ trong Truyện Kiều của đại văn hào Nguyễn Du “Rằng trăm năm cũng từ đây. Của tin gọi một chút này làm ghi”.

12h10’ Tổng thống Barack Obama tiến vào hội trường. "Xin chào. Xin chào Việt Nam", Tổng thống thống Mỹ nói to bằng tiếng Việt.

Ông gửi lời cảm ơn Việt Nam đã nhiệt liệt chào đón ông. "Trong chuyến thăm này, sự thân thiện của người Việt Nam đã chạm đến trái tim của tôi", ông nói và nhắc lại việc đi ăn bún chả hôm qua. Tôi nhìn thấy nhiều xe máy trên phố và chưa thử qua đường. Sau này, nếu tôi trở lại Hà Nội, các bạn hãy chỉ cho tôi biết cách qua đường. Tôi không phải là Tổng thống đầu tiên tới Việt Nam.

Tổng thống Obama tại buổi phát biểu. (Ảnh: Trần Ngọc)

12h05: Đoàn tùy tùng đi theo Tổng thống Barack Obama bắt đầu bước vào hội trường

Trong bài phát biểu của mình, Tổng thống Obama sẽ điểm lại những dấu mốc quan trọng trong mối quan hệ giữa hai quốc gia cũng như những tiến bộ mà hai bên đạt được trong những năm gần đây.

Ngoài ra, Tổng thống Obama cũng sẽ đề cập đến những khác biệt còn tồn tại giữa Hoa Kỳ và Việt Nam cũng như hướng giải quyết những khác biệt này và nêu ra định hướng thúc đẩy hợp tác và phát triển giữa hai bên trong tương lai.

Khán phòng nơi ông Obama phát biểu trước 2.000 người. (Ảnh: Trần Ngọc)

Đây là bài phát biểu rất được chờ đón của Tổng thống Obama. Rất đông các trí thức, sinh viên và doanh nhân trẻ của Việt Nam sẽ tham dự sự kiện này.

Trước đó, ngày 23-5, Tổng thống Obama đã tuyên bố quyết định dỡ bỏ hoàn toàn lênh cấm vũ khí đối với Việt Nam, một quyết định mà theo Tổng thống Obama là hoàn toàn xuất phát từ mong muốn hoàn tất tiến trình bình thường hóa quan hệ giữa hai nước.

Quyết định này được báo chí quốc tế ca ngợi là “mang tính lịch sử” và có ý nghĩa quan trọng trong việc định hình mối quan hệ giữa hai bên trong tương lai.

Ông Vũ Xuân Hồng phát biểu trước khi bắt đầu buổi nói chuyện của Tổng thống Obama. (Ảnh: Trần Ngọc)

Ông Vũ Xuân Hồng, Chủ tịch Hội Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam phát biểu chào mừng Tổng thống Obama thăm chính thức Việt Nam. 

Ông Vũ Xuân Hồng dẫn lời các học giả, nhà nghiên cứu nhận định chưa bao giờ tưởng tượng rằng mối quan hệ Việt-Mỹ lại có thể được như ngày nay, từ cựu thù lại có những bước phát triển nhanh, toàn diện như vậy. Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam đã tích cực đồng hành cùng các tổ chức hữu nghị Việt Nam và nhân dân Hoa Kỳ vun đắp cho mối quan hệ này. 

Huyền Chi - Trần Ngọc