Theo báo cáo của các bộ, ban, ngành, trong vòng 30 ngày (từ giữa tháng 9 đến nay), 8 tỉnh, thành phố miền Trung (từ Nghệ An đến Quảng Ngãi) đã liên tiếp chịu ảnh hưởng của 8 loại hình thiên tai (bão, áp thấp nhiệt đới, nước dâng do bão, mưa lớn, lũ, ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất) do 3 cơn bão, 2 áp thấp nhiệt đới kết hợp với các tình thế thời tiết cực đoan khác đã gây ra 2 đợt mưa lớn kéo dài, lũ lớn xuất hiện trên 14 tuyến sông chính, trong đó có 4 tuyến sông lũ đã vượt mức lịch sử, khu vực miền núi nhiều nơi đã bị sạt lở đất nghiêm trọng. 

Đây là một trong những đợt thiên tai nghiêm trọng, bão chồng bão, mưa lũ chồng mưa lũ đã và đang tác động, ảnh hưởng đến tất cả các tuyến từ ngoài biển Đông đến đồng bằng, trung du và khu vực miền núi trong thời gian dài. 

Theo dự báo, mưa lũ còn kéo dài và đang mở rộng ra phía Bắc; hồ Kẻ Gỗ đang xả lũ, hiện tại TP Hà Tĩnh (tỉnh Hà Tĩnh) đang bị ngập sâu trên 1,0 m và đang gia tăng. Trường hợp nếu phải sử dụng mở rộng đường tràn sự cố thì nguy cơ ngập sâu và diện rộng ở vùng hạ du. 

Ngoài ra, hiện nay đã hình thành áp thấp nhiệt đới trên biển Đông và theo thông tin từ một số đài, cơ quan quốc tế và khu vực: vào cuối tuần này, bão gây mưa lũ lớn nhiều khả năng sẽ tiếp tục ảnh hưởng đến đất liền các tỉnh khu vực miền Trung.

Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc chủ trì phiên họp Thường trực Chính phủ để đánh giá về tình hình mưa lũ và công tác khắc phục hậu quả lũ lụt tại các tỉnh miền Trung.

Trước tình hình mưa lũ, cực đoan dồn dập trên phạm vi rộng, cả hệ thống chính trị từ Trung ương đến địa phương đã rất nỗ lực, chủ động phòng ngừa, ứng phó, khắc phục hậu quả để giảm thiểu thiệt hại. 

Ban Bí thư, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống thiên tai, Uỷ ban Quốc gia Ứng phó sự cố thiên tai và tìm kiếm cứu nạn đã ban hành các công điện, văn bản và trực tiếp đến các địa phương bị ảnh hưởng chỉ đạo công tác ứng phó và khắc phục hậu quả. 

Đã huy động 9.6707 CBCS Quân khu 4, Quân khu 5 và 267 phương tiện phối hợp với các lực lượng của địa phương tìm kiếm cứu nạn, khắc phục hậu quả mưa lũ, bão; đặc biệt cứu hộ, cứu nạn các tàu trên biển Cửa Việt và nạn nhân bị sạt lở đất ở các tỉnh Quảng Trị, Thừa Thiên Huế. 

Triển khai các biện pháp đảm bảo an toàn 898m đề điều, 2.323 hồ thuỷ lợi, 133 hồ thuỷ điện hồ đập thuỷ lợi; thu hoạch lúa, hoa màu, bảo vệ sản xuất; vận hành liên hồ chứa khoa học, linh hoạt, cắt giảm lũ cho hạ du. Cơ bản đảm bảo an toàn cho 61.702 tàu thuyền hoạt động trên biển và các khu vực nuôi trồng thuỷ sản. 

Lực lượng Công an, giao thông, xung kích cơ sở… đã phối hợp triểm khai đảm bảo an toàn giao thông tại các vị trí bị ngập sâu, khắc phục thông tuyến nhanh các công trình bị sự cố. Các địa phương đã triển khai quyết liệt, đồng bộ các biện pháp ứng phó và khắc phục hậu quả mưa bão; tổ chức sơ tán, di dời 38.603 hộ/159.280 người tại các khu vực ngập sâu, nguy cơ lũ quét, sạt lở đến nơi an toàn; đảm bảo lương thực, các điều kiện sinh hoạt cho các hộ dân phải sơ tán, di dời…

Toàn cảnh phiên họp.

Phát biểu kết luận phiên họp, thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc chia sẻ với những mất mát, hi sinh rất lớn của đồng bào miền Trung, đặc biệt là CBCS, những gia đình có người gặp nạn do mưa, bão, lũ. 

Nhân dịp này, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc biểu dương các lực lượng chức năng đã xông pha, không ngại hiểm nguy, hy sinh thân mình để cứu hộ, cứu nạn, bảo vệ tài sản, tính mạng của nhân dân với nhiều tấm gương dũng cảm. Các cơ quan báo chí đã thực hiện tốt nhiệm vụ tuyên truyền từ chủ trương của Đảng, Nhà nước đến các biện pháp phòng, chống bão lũ của các địa phương và người dân. 

Trước tình hình bão chồng bão, gây ra mưa lũ, sạt lở nghiêm trọng, thậm chí lũ vượt mức lịch sử, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu tiếp tục chỉ đạo khắc phục với các phương án sẵn sàng hơn nữa để cứu dân với tinh thần “không được để dân đói, không được để dân rét, màn trời chiếu đất”. Tích cực chỉ đạo cứu hộ cứu nạn nhưng phải bảo đảm an toàn. Ngành tài nguyên và môi trường và Đài Khí tượng thủy văn Trung ương làm tốt hơn nữa công tác dự báo để các cấp, các ngành quán triệt tinh thần “4 tại chỗ” là chính. Các lực lượng của Trung ương và địa phương sẵn sàng hỗ trợ khi cần thiết.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu tại phiên họp.

Hệ thống chính trị vào cuộc, bao gồm các lực lượng thanh niên, phụ nữ; tiếp tục hỗ trợ đồng bào với tinh thần “lá lành đùm lá rách”. Cho biết về kết quả Chương trình “Chung tay vì người nghèo” vào tối 17/10 (nhận được 2.400 tỷ đồng quyên góp), Thủ tướng bày tỏ, “tấm lòng của đồng bào ta vĩ đại như thế”.

 Trong công tác chỉ đạo, cần tập trung bảo đảm an toàn hồ đập, không để xảy ra vỡ hồ chứa, ảnh hưởng đến tính mạng, tài sản của nhân dân vùng hạ du. Lực lượng Quân đội và các lực lượng chức năng sẵn sàng hơn nữa với những phương án phù hợp, bằng các phương tiện cần thiết để cứu dân, xử lý vấn đề đặt ra như vừa đã làm vừa qua. Hiện nay, mưa lớn đang diễn ra ở khu vực Quảng Bình, Hà Tĩnh.

Thượng tướng Phan Văn Giang, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng phát biểu tại cuộc họp.

Tán thành với đề xuất của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, ý kiến của Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Thủ tướng đồng ý trước mắt, xuất cấp cho mỗi tỉnh 1.000 tấn gạo và yêu cầu Bộ Tài chính xuất cấp ngay, kịp thời và phân phối trực tiếp đến người dân đúng đối tượng. 

Về đề nghị hỗ trợ lương khô của các tỉnh, Thủ tướng yêu cầu Bộ Quốc phòng chỉ đạo xử lý kịp thời, trường hợp cần thiết thì ngân sách Nhà nước sẽ cấp bổ sung cho Bộ Quốc phòng sau. 

Nhấn mạnh tinh thần không để dịch bệnh xảy ra, Thủ tướng yêu cầu Bộ Y tế chuẩn bị sẵn cơ số thuốc dự phòng, hướng dẫn người dân bảo đảm vệ sinh an toàn sau lũ. Thủ tướng đồng ý với đề nghị của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và Bộ Tài chính quyết định xuất cấp phương tiện, trang thiết bị phục vụ cứu hộ, cứu nạn.

Lãnh đạo các bộ báo cáo Thủ tướng về tình hình mưa lũ và công tác khắc phục hậu quả lũ lụt tại các tỉnh miền Trung.

Về hỗ trợ kinh phí sửa chữa nhà ở, khắc phục cơ sở hạ tầng, Thủ tướng chấp nhận đề nghị trước mắt hỗ trợ mỗi tỉnh 100 tỷ đồng (gồm Quảng Nam, Thừa Thiên-Huế, Quảng Bình, Quảng Trị, Hà Tĩnh). Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống thiên tai tổng hợp các đề xuất, kiến nghị của địa phương, phối hợp với Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầu tư và các cơ quan liên quan báo cáo Thủ tướng Chính phủ theo quy định. 

Các bộ, các ngành, địa phương tiếp tục thực hiện các chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về phòng chống, khắc phục hậu quả mưa lũ trong các công điện đã ban hành. Bộ Quốc phòng động viên các lực lượng có liên quan, giải quyết tốt chính sách, chế độ cho các đơn vị bị thiệt hại đúng quy định. 

Thủ tướng một lần nữa lưu ý, có kịch bản chi tiết nhất đối với các hồ chứa và các phương án cứu trợ để bảo đảm an toàn tuyệt cho vùng hạ du. 

“Tôi đề nghị các địa phương tăng cường chỉ đạo, bám sát dân. Các cấp, các ngành bám vào chức năng, nhiệm vụ của mình để phối hợp với các địa phương giải quyết tốt, hỗ trợ các địa phương hoàn thành tốt nhiệm vụ đặt ra", Thủ tướng nhấn mạnh.

Vũ Linh