Trong cuộc họp báo quý I-2017 của Bộ Tư pháp diễn ra sáng 26-4 về Dự thảo Nghị định điều kiện kinh doanh thiết bị, phần mềm ngụy trang dùng để ghi âm, ghi hình, định vị do Bộ Công an chủ trì soạn thảo, ông Lê Đại Hải, Phó Vụ trưởng Vụ pháp luật dân sự kinh tế, Bộ Tư pháp cho biết, Nghị định này đã được cơ quan chủ trì soạn thảo “thai nghén” nhiều năm. Bộ Tư pháp đã thẩm định dự thảo Nghị định 2 lần nhưng Chính phủ chưa ban hành.

Ông Lê Đại Hải, Phó Vụ trưởng Vụ pháp luật dân sự kinh tế.

Lý do là trong những lần thẩm định trước, trong danh mục được ban hành kèm theo Luật Đầu tư thì hoạt động kinh doanh thiết bị, phần mềm ngụy trang dùng để ghi âm, ghi hình, định vị chưa có tên trong danh mục ngành nghề kinh doanh có điều kiện.

Vừa qua, Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung Điều 6 và Phụ lục 4 về danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện của Luật Đầu tư, đưa ngành nghề này vào là một trong những ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Sau đó, Bộ Công an đã hoàn thiện dự thảo và trình sang Bộ Tư pháp.

Chiều 25-4, Bộ Tư pháp đã tổ chức hội đồng thẩm định dự thảo Nghị định với đại diện nhiều bộ, ban, ngành trong đó có có cơ quan chủ trì soạn thảo là Bộ Công an. Trách nhiệm Vụ pháp luật dân sự kinh tế là hoàn thiện báo cáo thẩm định trình Bộ trưởng Bộ Tư pháp ký.

Trước những ý kiến băn khoăn liên quan đến quy định tại khoản 3 Điều 4 “Chỉ cơ quan chuyên trách bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội được sử dụng thiết bị, phần mềm ngụy trang dùng để ghi âm, ghi hình, định vị phục vụ cho hoạt động bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, phòng, chống tội phạm và nhiệm vụ quốc phòng” có thể gây khó khăn cho hoạt động tác nghiệp của phóng viên, ông Lê Đại Hải cho biết, trong cuộc họp hội đồng thẩm định ngày 25-4, nhiều thành viên có ý kiến xoay quanh nội dung này.

“Quan điểm của chúng tôi là dự thảo Nghị định quy định những tổ chức, cá nhân đáp ứng điều kiện gì được phép kinh doanh các thiết bị này, nghị định không điều chỉnh ai được sử dụng thiết bị này. Hiến pháp đã quy định nguyên tắc mọi tổ chức cá nhân được làm điều pháp luật không cấm, muốn cấm phải cấm bằng luật. Thế nên trong dự thảo nghị định này không thể cấm anh A, anh B sử dụng thiết bị A, thiết bị B được. Nếu Luật Báo chí cho phép tác nghiệp như thế nào thì các nhà báo cứ tác nghiệp theo luật”, ông Lê Đại Hải khẳng định.

Bộ Tư pháp sẽ hoàn thiện bản thẩm định theo hướng Nghị định chỉ quy định điều kiện kinh doanh mặt hàng này mà không quy định đối tượng được sử dụng thiết bị này.

Theo ông Lê Đại Hải, cần có cách hiểu đúng nội dung trong dự thảo Nghị định. Sau khi dự thảo Nghị định được đưa ra để lấy ý kiến rộng rãi, đã có nhiều người lo lắng ảnh hưởng đến hoạt động tác nghiệp của phóng viên; đấu tranh phòng chống tiêu cực… tuy nhiên không phải như vậy.

Mấu chốt vấn đề thế nào là thế nào thiết bị ghi âm, ghi hình, định vị ngụy trang. Thiết bị ghi âm, ghi hình công khai kinh doanh trên thị trường như điện thoại thông minh thì người dân được sử dụng bình thường, không gọi là thiết bị ngụy trang.

Còn những thứ núp dưới các thiết bị khác để ghi âm ghi hình, định vị… giấu đi công dụng thật để ghi âm, ghi hình, định vị khiến người khác không phân biệt được, đó là thiết bị mà dự thảo Nghị định điều chỉnh.

Nguyễn Hương-Trung Hiếu