ĐBQH Nguyễn Thị Yến (Bà Rịa – Vũng Tàu) đề cập vấn nạn “tín dụng đen”, đòi nợ thuê, bảo kê, “xã hội đen” vừa qua được Chính phủ quan tâm ngăn chặn, chỉ đạo quyết liệt nhưng vẫn còn diễn biến phức tạp. Đề nghị Chính phủ cho biết trách nhiệm và giải pháp khắc phục trong thời gian tới.

ĐBQH Nguyễn Thanh Thuỷ (Hậu Giang) chất vấn việc xử lý trách nhiệm của thanh tra chuyên ngành, ngành chức năng như thế nào khi vừa qua để xảy ra nhiều vụ làm hàng giả hàng hoá lớn, như vụ sản xuất xăng giả, gây thiệt hại uy tín, chất lượng hàng Việt Nam, đến doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Làm tan rã 1.400 đường dây, tổ chức cho vay nặng lãi

Trả lời các nội dung trên, Bộ trưởng Tô Lâm cho biết, “tín dụng đen” là vấn đề bức xúc của xã hội mà nhiều đại biểu quan tâm chất vấn và dư luận xã hội cũng rất quan tâm. Bộ Công an đã nhiều lần đề ra nhiều giải pháp khắc phục tình trạng này, trong đó có việc tham mưu cho Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị số 12 giải quyết tội phạm liên quan đến “tín dụng đen”, phân công trách nhiệm vụ cụ thể cho các cấp, các ngành.

Bộ trưởng Tô Lâm trả lời chất vấn trước UBTVQH chiều nay, 15-8

Bộ Công an cũng đã có một kế hoạch chuyên đề riêng phòng ngừa, đấu tranh với loại tội phạm này. Kết quả, riêng 6 tháng đầu năm 2019 lực lượng Công an toàn quốc đã khởi tố 436 vụ, 766 bị can phạm tội liên quan “tín dụng đen”, đòi nợ thuê. Đã khởi tố 214 vụ, 947 bị ban liên quan “tín dụng đen”, cho vay nặng lãi trong giao dịch dân sự, quy định tại Điều 201 Bộ luật hình sự.

“Bộ Công an cũng đã áp dụng nhiều biện pháp nghiệp vụ làm tan rã khoảng 1.400 đường dây, tổ chức cho vay nặng lãi liên quan đến “tín dụng đen”. Do trấn áp mạnh nên tội phạm liên quan “tín dụng đen” đã được kiềm chế, giảm tính phức tạp so với trước đây, nhiều nơi các đối tượng tạm dừng hoạt động hoặc hoạt động cầm chừng. Nhân dân cũng cảnh giác hơn với các hoạt động này”, Bộ trưởng nói.

Nhưng theo Bộ trưởng, tình hình hoạt động bảo kê, “tín dụng đen”, cho vay nặng lãi vẫn còn phức tạp, có nơi, có lúc còn gây lo lắng trong nhân dân. Đáng chú ý là hoạt động cho vay ngang hàng qua internet, đây là dạng “tín dụng đen” biến tướng, sử dụng qua không gian mạng, đang có chiều hướng gia tăng, khó kiểm soát.

Nhiều khó khăn, vướng mắc trong xử lý tội phạm “tín dụng đen”

Nguyên nhân là do nhu cầu cho vay, sử dụng tín dụng, thậm chí “tín dụng đen” trong nhân dân vẫn còn. Việc xử lý tội phạm liên quan “tín dụng đen” gặp khó khăn khi các đối tượng có nhiều thủ đoạn lách luật, việc xác định phạm vi hình sự và dân sự cũng có khó khăn cho các cơ quan thực thi pháp luật.

ĐBQH Nguyễn Thị Yến

“Ví dụ, riêng việc xử lý theo Điều 201 Bộ luật hình sự theo thống kê của Cơ quan CSĐT Bộ Công an hiện đang có 21 vấn đề khó khăn, vướng mắc trong xử lý. Bộ Công an đang phối hợp các cơ quan ban ngành tháo gỡ”, Bộ trưởng Tô Lâm dẫn chứng.

Về giải pháp thời gian tới, Bộ trưởng Tô Lâm khẳng định việc tiếp tục duy trì khí thế tấn công trấn áp tội phạm liên quan đến “tín dụng đen”, không chủ quan, không để chùng xuống khi kết quả hiện nay đang trên đà thực thi rất tốt.

Lực lượng Công an tiếp tục sử dụng các biện pháp nghiệp vụ kiểm soát, lên danh sách các băng nhóm “tín dụng đen”, bảo kê, đòi nợ thuê ngay từ khi mới hình thành, không để hình thành các tổ chức tội phạm. Điều tra, xử lý nghiêm các loại tội phạm liên quan “tín dụng đen” để răn đe. Vừa qua lực lượng Công an trong toàn quốc nhiều địa phương thực hiện tích cực. Công tác tuyên truyền, vận động, làm cho nhân dân hiểu biết rõ nguy hiểm của loại tội phạm này cũng được quan tâm.

Giúp nhân dân tiếp cận vốn ngân hàng, góp phần xoá bỏ “tín dụng đen”

Bộ trưởng Tô Lâm nhấn mạnh việc tiếp tục phối hợp chặt chẽ các cơ quan trong đấu tranh phòng ngừa vi phạm liên quan đến “tín dụng đen”; thực hiện hiệu quả Chỉ thị 12 của Thủ tướng Chính phủ, đặc biệt phối hợp với ngành Ngân hàng giải quyết các thủ tục làm sao cho nhân dân tiếp cận được nguồn vốn vay của ngân hàng một cách thuận lợi, góp phần quan trọng xoá bỏ “tín dụng đen”.

Toàn cảnh phiên chất vấn

“Chúng tôi đang phối hợp với các cơ quan tháo gỡ các biện pháp pháp luật, củng cố các điều kiện, không để các đối tượng lợi dụng khe hở của pháp luật để hoạt động phạm tội, cũng như có những cơ sở để xử lý hành vi vi phạm của các đối tượng”, Bộ trưởng thông tin.

Về việc có hay không sự bảo kê của các lực lượng chức năng đối với tội phạm “tín dụng đen”, Bộ trưởng Tô Lâm khẳng định, qua điều tra hiện nay chưa phát hiện trường hợp nào bảo kê “tín dụng đen”, kể cả trong lực lượng Công an.

“Quan điểm của chúng tôi là xử lý nghiêm các trường hợp bảo kê, có liên quan đến bảo kê, không có “vùng cấm” nào. Nếu nhân dân hoặc các ĐBQH quan tâm, có thông tin thì chỉ ra cho chúng tôi, chúng tôi cũng rất tích cực để chứng minh vấn đề này”, Bộ trưởng nêu rõ.

Tiếp tục đấu tranh đường dây sản xuất xăng giả

Đề cập đến tình hình tội phạm buôn lậu, gian lận thương mại, sản xuất hàng cấm, hàng giả, Bộ trưởng Tô Lâm cho rằng đang có chiều hướng gia tăng với phương thức, thủ đoạn đa dạng. Nhất là tình trạng lợi dụng thương mại điện tử để thực hiện những hành vi này, gây khó khăn trong quản lý, đấu tranh.

Các đại biểu đặt câu hỏi chất vấn tại các điểm cầu

Bộ trưởng cho biết: “Theo thống kê, hiện có hơn 4.000 website bán hàng chưa được đăng ký. Hoạt động cho vay ngang hàng qua internet, “tín dụng đen” ở trên mạng cũng phát triển, tiềm ẩn xuất hiện các rủi ro, vi phạm rất lớn. Có 26 công ty thành lập các website hoạt động cho vay theo mô hình này”.

Về đường dây sản xuất xăng giả do Công an tỉnh Đăk Nông phát hiện, Bộ trưởng Tô Lâm đánh giá đây là đường dây hoạt động trong nhiều năm, có liên quan nhiều đối tượng, phạm vi cung cấp lượng xăng giả thuộc nhiều tỉnh, từ Nam Bộ, miền Trung, thậm chí ra các tỉnh phía Bắc.

“Các thủ đoạn chúng tôi đang tiếp tục đấu tranh và kết luận, đã rút ra được nhiều nguyên nhân. Từ xăng giả đã tác động rất lớn, lý giải vì sao vừa qua nhiều phương tiện giao thông đang đi trên đường tự dưng bốc cháy, là vì chất tạo cháy pha vào xăng dầu. Chúng tôi đang tiếp tục làm để ngăn chặn, giữ được môi trường bình đẳng trong hoạt động mua bán, vận chuyển xăng dầu trong toàn quốc”, Bộ trưởng Tô Lâm nhấn mạnh thêm.


Quỳnh Vinh