Cụ thể, Bộ Tài chính thông tin việc thu thuế hay không truy thu thuế nhà thầu từ Formosa, cần phải xem xét đầy đủ về căn cứ pháp lý cũng như căn cứ thực tế; được phân làm 2 nhóm. Trường hợp hàng hoá là máy móc, thiết bị được cung cấp theo hợp đồng dưới hình thức điểm giao nhận hàng hoá nằm trong lãnh thổ Việt Nam.

Hoặc việc cung cấp hàng hóa có kèm theo các dịch vụ tiến hành tại Việt Nam như lắp đặt, chạy thử, bảo hành, bảo dưỡng, thay thế, các dịch vụ khác đi kèm với việc cung cấp hàng hoá: căn cứ quy định đối với đối tượng chịu thuế GTGT tại Khoản 2, Điều 6, Thông tư số 60/2012/TT-BTC ngày 12-4-2012 của Bộ Tài chính (hướng dẫn thực hiện nghĩa vụ thuế áp dụng đối với tổ chức, cá nhân nước ngoài kinh doanh tại Việt Nam hoặc có thu nhập tại Việt Nam) phải chịu thuế nhà thầu đối với các dịch vụ lắp đặt, chạy thử, bảo hành, bảo dưỡng… nhà thầu nước ngoài thực hiện ở Việt Nam.

Công ty TNHH gang thép Hưng Nghiệp Formosa.

Đối với trường hợp tổ chức, cá nhân nước ngoài thực hiện cung cấp hàng hoá là máy móc, thiết bị cho tổ chức, cá nhân Việt Nam không kèm theo các dịch vụ được thực hiện giao hàng tại cửa khẩu Việt Nam (người bán chịu mọi trách nhiệm, chi phí, rủi ro liên quan đến hàng hoá cho đến điểm giao hàng tại cửa khẩu Việt Nam; người mua chịu mọi trách nhiệm, chi phí, rủi ro liên quan đến việc nhận hàng, chuyên chở hàng từ cửa khẩu Việt Nam) thì theo Điều 4, Thông tư số 60/2012 của Bộ Tài chính, thuộc đối tượng không áp dụng thu thuế nhà thầu.

Trước đó, có thông tin cho rằng mặc dù không thuộc đối tượng được miễn giảm nhưng Formosa lại được ưu ái miễn “nhầm” 176,3 tỷ đồng thuế nhà thầu.

Việc không truy thu 176,3 tỷ đồng thuế nhà thầu đã được cơ quan quản lý nhắc đến như một biện pháp tháo gỡ khó khăn cho Formosa sau sự cố phản đối Trung Quốc ngày 13-5-2014.

Theo đó, trong một công văn ngày 6-9-2014, Bộ Tài chính hướng dẫn, Formosa Hà Tĩnh không phải nộp thuế nhà thầu với hàng hóa, thiết bị nhập khẩu kèm theo bảo hành (là trách nhiệm và nghĩa vụ của người bán) theo hợp đồng, ngoài ra không kèm theo dịch vụ nào khác.

Tuy nhiên, theo quy định tại Thông tư 60/2012 của Bộ Tài chính, đối tượng áp thuế nhà thầu đối với hàng hóa, thiết bị nhập khẩu kèm theo bảo hành là các nhà thầu nước ngoài có thu nhập tại Việt Nam thông qua việc bán hàng hóa, thiết bị nhập khẩu kèm theo bảo hành. Như vậy, khoản thuế nhà thầu 176 tỷ đồng không phải do Formosa bỏ tiền túi nộp cho ngân sách Việt Nam mà Formosa chỉ là đối tượng khấu trừ và nộp hộ nhà thầu nước ngoài.

Trong khi đó, nhà thầu này lại không phải đối tượng chịu ảnh hưởng của vụ sự cố 13-5-2014. Chưa kể, theo thống kê thiệt hại của Formosa Hà Tĩnh, đơn vị này chỉ thiệt hại chưa đến 5 tỷ đồng…

Đáng chú ý, kể từ khi hoạt động năm 2009 đến nay, riêng Formosa đã được cơ quan thuế hoàn 14.600 tỷ đồng. Theo đại diện ngành thuế, việc hoàn thuế này là đúng với Luật và quy định.

Lệ Thúy