Theo tin từ hãng Fox News, các ứng viên Tổng thống của đảng Cộng hòa đã mở đầu các cuộc tranh luận tại Cleverland, bang Ohio lúc 5h sáng 7/8 (theo giờ Việt Nam). Tuy nhiên, cuộc tranh luận được phát sóng trực tiếp trong khung “giờ vàng” tại sân vận động Quiken Loans trên kênh Fox News ngay sau đó 4 tiếng mới thực sự thu hút đông đảo sự quan tâm của dư luận trong và ngoài nước. Đó là cuộc so tài đầu tiên đầy kịch tính của 10 ứng viên đang tạm dẫn đầu danh sách 17 ứng viên Tổng thống của đảng Cộng hòa.

Các ứng viên Tổng thống Mỹ thuộc đảng Cộng hòa đã có cuộc tranh luận đầu tiên, gây ấn tượng mạnh với các cử tri. Ảnh. Getty Imagine

Kết quả các cuộc thăm dò dư luận mới nhất của 5 tổ chức có uy tín bậc nhất tại Mỹ gồm Bloomberg, CBS, Fox, Đại học Monmouth và Đại học Quinnipiac xác định đó là ông trùm bất động sản Donald Trump; cựu Thống đốc bang Florida Jeb Bush; Thống đốc bang Wisconsin Scott Walker; Thống đốc bang Arkansas Mike Huckabee; bác sĩ giải phẫu thần kinh Ben Carson; 3 Thượng nghị sĩ là Ted Cruz, Marco Rubio và Rand Paul; Thống đốc bang New Jersey Chris Christie và Thống đốc bang Ohio John Kasich.

Vì đây là những cuộc tranh luận đầu tiên trong chuỗi 9 cuộc tranh luận từ giờ đến thời điểm trước khi diễn ra cuộc bỏ phiếu sơ bộ vào tháng 2/2016 nên hầu như các ứng viên Tổng thống nào của đảng Cộng hòa cũng cố gắng bằng mọi giá ghi điểm hoặc tạo dấu ấn đối với cử tri. 24 triệu người cũng đã theo dõi trước màn ảnh nhỏ cuộc so tài này và đây là tỷ lệ người xem cao nhất trong lịch sử truyền hình Mỹ đối với các chương trình không phải là thể thao.

Một điểm đáng chú ý là khác các cuộc tranh cử Tổng thống Mỹ trước đó, lần này, nhiều mạng xã hội cũng tham gia vào việc đưa tin, đăng tải hình ảnh cuộc tranh luận. Thậm chí, mạng xã hội Facebook còn là đồng tài trợ cho sự kiện này với các tương tác liên quan tới cuộc tranh luận bao gồm nhấn nút "Like", viết bài đăng, bình luận và chia sẻ…

Cuộc tranh luận tiếp theo dự kiến sẽ diễn ra ngày 16/9 tới. Trong khi đó, đảng Dân chủ cũng đã lên kế hoạch tổ chức 6 cuộc tranh luận, trong đó cuộc tranh luận đầu tiên dự kiến sẽ diễn ra ngày 13/10 tại bang Nevada và phát sóng trực tiếp trên đài CNN.

Giới phân tích nhận định các cuộc tranh luận là cơ hội quan trọng để các ứng viên trình bày cương lĩnh tranh cử của mình trong các vấn đề kinh tế và chính sách đối ngoại trong nỗ lực lôi kéo sự chú ý và ủng hộ của các cử tri. Trong 2 giờ tranh luận sôi nổi, các ứng viên đã đề cập tới một loạt vấn đề "nóng" như nhập cư, thuế quan, chăm sóc sức khỏe, các quyền tự do cá nhân, chính sách đối ngoại và an ninh quốc gia của Mỹ.

Đồng thời, các ứng viên cũng không quên dành những lời lẽ mạnh mẽ để tấn công chính sách của chính quyền Tổng thống Mỹ Barack Obama trong việc đối phó với tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS); cam kết thắt chặt chính sách nhập cư; khẳng định tuân thủ quan điểm của đảng Cộng hòa trong các vấn đề xã hội; nhấn mạnh sẽ bác bỏ thỏa thuận hạt nhân vừa đạt được giữa nhóm P5+1 (gồm Anh, Mỹ, Nga, Pháp, Trung Quốc, Đức) và Iran… hay chỉ trích những hành động mới nhất của ứng viên Tổng thống sáng giá của đảng Dân chủ, cựu Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton. Riêng cuộc “khẩu chiến" giữa Thống đốc bang New Jersey Chris Christie và Thượng nghị sĩ Rand Paul liên quan tới Đạo luật Yêu nước được áp dụng sau vụ khủng bố ngày 11/9/2001 nhằm tăng cường bảo vệ an ninh và chương trình do thám của Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ (NSA) cũng tạo nên một cái nhìn mới mẻ về hàng loạt bê bối nghe lén của cơ quan này.

Nhưng đáng chú ý nhất trong cuộc tranh luận này lại là bài phát biểu của tỷ phú Donald Trump, người đang thu hút sự chú ý không chỉ giới chính trị mà cả cử tri Mỹ và đang tạm dẫn đầu danh sách các ứng viên đảng Cộng hòa. Tỷ phú này đã lập tức ghi dấu ấn bằng tuyên bố gây chấn động rằng ông không trung thành với “những chú voi” - biệt danh của đảng Cộng hòa và không loại trừ khả năng đứng ra tranh cử Tổng thống năm 2016 với tư cách là một ứng cử viên độc lập.

Ông Donald Trump cũng khẳng định không cam kết ủng hộ bất kỳ ứng cử viên Cộng hòa nào khác của đảng này… Giới phân tích Mỹ ngay lập tức nhận định rằng, tỷ phú Donald Trump đã “bùng nổ” trong cuộc tranh luận trong khi những ứng viên khác quá mờ nhạt và hành động này có thể sẽ giúp ích rất nhiều trong việc nhận thêm sự ủng hộ của các cử tri.

Bởi lẽ, kết quả cuộc khảo sát của hãng Bloomberg công bố hôm 4/8 cho biết, tỷ phú này hiện đang đứng đầu danh sách các ứng viên Tổng thống thuộc đảng Cộng hòa với 21% số người được hỏi bày tỏ sự ủng hộ. Đứng ngay sau đó là cựu Thống đốc Jeb Bush, người đang nuôi tham vọng đưa gia tộc Bush trở lại Nhà Trắng.

Sông Thương