Ngày 2/8, Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Voltaire Gazmin thông báo, tàu cá Trung Quốc đã giăng dây thừng tại khu vực ra vào bãi cạn đang có tranh chấp Scarborough/Hoàng Nham để ngăn tàu cá nước khác vào đây.

Tờ Philippine Daily Inquirer dẫn lời Bộ trưởng Voltaire Gazmin cho biết, lực lượng tuần duyên Philippines đã báo cáo với ông về việc tàu cá Trung Quốc để lại một dây thừng dài có phao giữ xung quanh các khu vực ra vào Scarborough/Hoàng Nham. Bộ trưởng Voltaire Gazmin thông báo, lực lượng tuần duyên chưa quyết định tháo bỏ dây thừng nói trên và đã điều máy bay đến khu vực này để giám sát tình hình.

Cũng trong ngày 2/8, Thư ký thông tin văn phòng Tổng thống Philippines, ông Ricky Carandang cho biết, thiếu Bộ quy tắc ứng xử ở Biển Đông, bất kỳ quốc gia tuyên bố chủ quyền nào tại vùng này đều không thể thăm dò tài nguyên ở những khu vực tranh chấp. Theo ông Ricky Carandang, các chuyên gia pháp lý và ngoại giao có thể tìm ra cách để khai thác chung, nhưng sẽ thất bại nếu thiếu Bộ quy tắc ứng xử ở Biển Đông.

Tuyên bố của Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Voltaire Gazmin diễn ra đúng thời điểm giới truyền thông đưa tin: nhiều báo và hãng tin lớn của Trung Quốc như Thời báo Hoàn Cầu, Tân Hoa xã, China News, Sina… vừa đồng loạt chỉ trích những quốc gia hữu quan trong tranh chấp chủ quyền trên Biển Đông.

Bà Stephanie Kleine-Ahlbrandt tại hội thảo.

Trong khi đó, dư luận và giới chuyên môn bày tỏ mối quan tâm tới bài viết của cựu Đại sứ Ấn Độ tại Iraq K S Kalha khi cho rằng, chính sách lấn chiếm Biển Đông của Trung Quốc là lợi bất cập hại. Theo cựu đại sứ R S Kalha, có thể bị sa vào một cuộc tranh chấp nội bộ sau vụ cách chức Ủy viên Bộ chính trị, Bí thư Thành ủy Trùng Khánh Bạc Hy Lai, nên ban lãnh đạo Trung Quốc hiện không muốn bị cho là nhu nhược.

Ngoài ra, Bắc Kinh cũng muốn gửi một thông điệp tới tất cả các nước khác đang có tranh chấp tại Biển Đông rằng, trong khi muốn có một giải pháp ngoại giao, Trung Quốc sẽ sử dụng vũ lực để bảo vệ vị thế của mình ở vùng biển này. Nhưng hành động này khó thực hiện bởi Trung Quốc sẽ vô cùng khó khăn để duy trì an ninh cho đơn vị đồn trú tại cái gọi là “thành phố Tam Sa”. Ngoài ra, hành động lấn át của Trung Quốc ở Biển Đông sẽ khiến cho các nước hữu quan xích lại gần nhau hơn và đoàn kết để chống lại những đòi hỏi chủ quyền quá đáng và phi lý của Bắc Kinh.

Cựu đại sứ R S Kalha cho rằng, hiện vẫn còn chưa quá muộn để Trung Quốc nhận ra “sự điên rồ của họ”, rút khỏi các đảo không có người ở và tìm kiếm một giải pháp hòa bình phù hợp với Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS).

Trên trang mạng của Viện phân tích và nghiên cứu quốc phòng, chuyên gia Abanti Bhattacharya thuộc Ðại học Delhi (Ấn Ðộ) cũng vạch rõ chiêu bài đa phương và đơn phương của Trung Quốc trên Biển Ðông. Theo ông Abanti Bhattacharya, trở ngại lớn nhất để giải quyết tranh chấp trên Biển Ðông là việc Bắc Kinh kiên quyết bác bỏ bất cứ giải pháp đa phương nào với các bên cùng tuyên bố chủ quyền.

Trong khi luôn khẳng định, đa phương là trọng tâm trong chính sách ngoại giao của mình thì Trung Quốc lại hành động ngược lại và vi phạm chủ quyền của nước khác. Ðiển hình là việc thành lập cái gọi là "thành phố Tam Sa" và quyết định đưa quân đội đến đồn trú ở đây. Theo ông Abanti Bhattacharya, đa phương hóa chỉ là công cụ chiến lược được Trung Quốc sử dụng khi cần phản đối chính sách của Mỹ và giúp Bắc Kinh cải thiện hình ảnh đầy đe dọa trong mắt các nước ASEAN. Nhưng các hành động hiếu chiến đơn phương gần đây đã bóc trần màn kịch đa phương của Bắc Kinh.

Dư luận cũng đang chú ý tới việc hãng ABS-CBN News dẫn lời ông Robert Scher, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Mỹ hôm 1/8 khi cho biết, Bộ Quốc phòng Mỹ sẽ cân nhắc việc bổ sung máy bay ném bom và tàu ngầm tấn công đến khu vực Thái Bình Dương, để đối phó với những thách thức an ninh ngày càng tăng ở khu vực này.

Giới chuyên môn đều cho rằng, Trung Quốc đang quyết tâm hiện thực chiến lược độc bá Biển Đông để vừa khai thác dầu khí, vừa kiểm soát tuyến đường biển quan trọng tại khu vực này. Điều này được chuyên gia Stephanie Kleine - Ahlbrandt thuộc Tổ chức khủng hoảng quốc tế (ICG) chỉ rõ. Theo đó, việc Trung Quốc mở rộng hoạt động khai thác dầu khí trên Biển Đông là bước thứ ba trong chiến lược độc bá Biển Đông.

Hội Nghề cá phản đối Trung Quốc đánh bắt cá tại Hoàng Sa và Trường Sa

Hội Nghề cá Việt Nam đã ra tuyên bố kịch liệt phản đối những hành động xâm phạm chủ quyền biển đảo của Việt Nam khi hàng chục nghìn tàu cá của Trung Quốc đồng loạt triển khai hoạt động đánh bắt cá tại khu vực quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa thuộc chủ quyền của Việt Nam.

Tuyên bố của Hội Nghề cá Việt Nam nêu rõ: Thời gian qua, Trung Quốc đã liên tục có nhiều hành động xâm phạm chủ quyền biển đảo Việt Nam và gần đây khi Lệnh cấm biển đơn phương của phía Trung Quốc hết hiệu lực (1/8/2012) thì hàng chục nghìn tàu cá của Trung Quốc đồng loạt triển khai hoạt động đánh bắt cá tại khu vực quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa thuộc chủ quyền của Việt Nam. Đây là hành động xâm lược của Trung Quốc, xâm phạm chủ quyền biển đảo của Việt Nam.

Hội Nghề cá Việt Nam kịch liệt phản đối Trung Quốc đã vi phạm Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS) và những nội dung trong quy tắc ứng xử các bên ở Biển Đông (DOC), yêu cầu Trung Quốc phải chấm dứt ngay các hành động trên.

Hội Nghề cá Việt Nam kêu gọi hội viên, ngư dân cả nước yên tâm bám biển sản xuất, góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Trong thông cáo của mình, Hội Nghề cá Việt Nam cũng kiến nghị các cơ quan chức năng cần tiếp tục có biện pháp hữu hiệu, mạnh mẽ hơn phản đối việc làm phi pháp trên của Trung Quốc, đồng thời có biện pháp hỗ trợ ngư dân yên tâm sản xuất.

PV

Quốc Tuấn - Khắc Dũng