Tham dự buổi họp báo có Đại tá Phùng Tiến Triển, Phó Giám đốc, Thủ trưởng Cơ quan Cảnh sát điều tra (CSĐT) Công an tỉnh Sơn La, Phó Trưởng ban chuyên án; đại diện Tỉnh ủy, Bộ đội Biên phòng, VKSND và TAND tỉnh Sơn La…

Đại tá Phùng Tiến Triển, Phó Giám đốc Công an tỉnh Sơn La trả lời báo chí.

Tại buổi họp báo, Thượng tá Trần Thanh Sơn, Trưởng phòng Tham mưu Công an tỉnh, Thường trực Ban chuyên án cho biết, trong các ngày từ 27 đến 30-6, Công an tỉnh Sơn La chủ trì phối hợp với một số đơn vị nghiệp vụ của Bộ Công an, của cấp ủy, chính quyền địa phương đấu tranh thành công 2 chuyên án truy bắt 2 đối tượng truy nã đặc biệt nguy hiểm về ma túy là Nguyễn Thanh Tuân và Nguyễn Văn Thuận ở bản Tà Dê, xã Lóng Luông, huyện Vân Hồ.

* "Tử địa" Lóng luông

Chia sẻ về đặc điểm tình hình địa bàn xã Lóng Luông, Thượng tá Trần Thanh Sơn cho biết, đây là xã vùng cao, nội địa của huyện Vân Hồ, diện tích tự nhiên hơn 53,3 km2, cách biên giới 15-20 km. Xã có 11 bản, tổng dân số 1.100 hộ, trên 5.200 nhân khẩu, trong đó dân tộc Mông chiếm trên 87%. Nhiều người có mối quan hệ họ hàng, thân tộc bên kia biên giới. 

Toàn xã có 31 đối tượng truy nã về tội ma tuý, 134 người nghiện ma tuý, 72 đối tượng đang thi hành án tại các trại cải tạo, 65 đối tượng chấp hành xong án phạt tù trở về tái hòa nhập cộng đồng.

Từ những đặc điểm về tự nhiên, xã hội, dân cư nêu trên đã khiến xã Lóng Luông trở thành địa bàn đặc biệt phức tạp về ma túy so với các địa bàn khác trong tỉnh, được ví như một trong những bong ke” của tội phạm ma túy ở vùng Tây Bắc.

Đại tá Phùng Tiến Triển, Phó Giám đốc Công an tỉnh Sơn La đã giải đáp nhiều thắc mắc của các phóng viên.

* Sự hình thành một chuyên án

Tại đây, để chuyển hóa địa bàn, tỉnh Sơn La, Công an tỉnh Sơn La, Bộ Công an, Bộ Tư lệnh biên phòng đã có nhiều đề án, kế hoạch, phương án thuộc các lĩnh vực để phát triển kinh tế, xã hội, bảo đảm an ninh trật tự, nổi bật là Phương án 279.

Phương án 279 của Công an tỉnh Sơn La nhằm chuyển hóa xã Lóng Luông từ trọng điểm về ma túy trở thành địa bàn đạt tiêu chuẩn "4 không" về ma túy, được triển khai từ tháng 7-2013 đến nay. Đặc biệt là Chuyên án 279LL của Công an Sơn La đấu tranh với tội phạm mua bán, vận chuyển ma túy có vũ trang từ bên kia biên giới vào địa bàn (tổng kết vào tháng 10-2017) đã giành nhiều thắng lợi.

Hiện trường nhà Nguyễn Thanh Tuân

Qua hơn 3 năm đấu tranh, với 9 giai đoạn, lực lượng Công an đã tiêu diệt, bắt giữ 25 đối tượng, thu 498 bánh heroin; 35.059 viên MTTH; 21 khẩu súng các loại; 333 viên đạn và nhiều tang vật khác)...

Địa bàn 2 bản Lũng Xá, Tà Dê của xã Lóng Luông vốn đã phức tạp lại tiếp giáp với 3 xã trọng điểm về ma túy của huyện Mai Châu, tỉnh Hòa Bình (Hang Kia, Pà Cò, Cun Pheo) tạo nên một vùng trọng điểm, có thời điểm trở thành chảo lửa" về ma túy. 

Việc Công an tỉnh Sơn La đánh mạnh không chỉ giải quyết cho Sơn La mà còn giải quyết cho cả Mai Châu, tỉnh Hòa Bình và các địa phương là vùng tiêu thụ ma túy của Tuân, Thuận và đồng bọn.

* Chân dung 2 "ông trùm"

Nguyễn Thanh Tuân và Nguyễn Văn Thuận.

Nguyễn Thanh Tuân, 35 tuổi, quê quán: Thôn Lặt, xã Yên Trung, huyện Thạch Thất, thành phố Hà Nội. Tuân là đối tượng có 4 Lệnh truy nã đặc biệt về hành vi mua bán trái phép chất ma túy và tàng trữ trái phép vũ khí quân dụng (trong đó có 2 lệnh truy nã của Cơ quan CSĐT Bộ Công an (C47), 1 lệnh truy nã của Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Quảng Ninh, 1 lệnh truy nã của Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Sơn La).

Nguyễn Văn Thuận, 34 tuổi, quê quán: xã Liên Cầu, huyện Thanh Liêm, tỉnh Hà Nam. Thuận là đối tượng có 2 lệnh truy nã đặc biệt về hành vi mua bán trái phép chất ma túy (trong đó có 1 lệnh truy nã của Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Quảng Ninh, 1 lệnh truy nã của Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Sơn La).

* Vì sao đến bây giờ mới tấn công tiêu diệt nhóm ma túy nguy hiểm này?

Hai đối tượng này là mắt xích quan trọng trong đường dây mua bán, vận chuyển trái phép ma tuý số lượng rất lớn (trên 2.700 bánh heroin) đã bị Bộ Công an, Công an tỉnh Quảng Ninh điều tra, xử lý hình sự năm 2012- 2013. 

Khi đường dây tội phạm ma tuý bị phát hiện, cả 2 đối tượng bỏ trốn về bản Lũng Xá, Tà Dê cát cứ, lôi kéo số đối tượng truy nã ở các nơi khác tụ tập về mua bán ma tuý, vô hiệu hoá cấp uỷ, chính quyền cơ sở. 

Lực lượng Công an nổ súng tấn công.

Để đấu tranh với 2 đối tượng truy nã đặc biệt nguy hiểm này, từ tháng 7-2015 Công an tỉnh Sơn La đã xác lập chuyên án mang các bí số 18TN (đối với Nguyễn Thanh Tuân), 19TN (đối với Nguyễn Vãn Thuận). 

Tuy nhiên, vì nhiều lý do khác nhau, đặc biệt là địa bàn hiểm trở, độc đạo, địa điểm trú ngụ của các đối tượng hẻo lánh, cát cứ. Các đối tượng xây dựng nhà ở theo hệ thống liên hoàn với nhiều lớp tường rào bao bọc, có hầm ngầm, có lắp đặt hệ thống camera, tích trữ ga, xăng, sử dụng vũ khí quân dụng cố thủ.

Tuân và Thuận lôi kéo các đối tượng truy nã, đối tượng có tiền án, tiền sự, đối tượng nghiện ma túy đến ở trông coi, bảo vệ, tạo thành đường dây mua bán ma túy (trong đó nhà Tuân thường xuyên có 14 đối tượng; nhà Thuận thường xuyên có 3 đối tượng), nên công tác đấu tranh gặp rất nhiều khó khăn, chưa đảm bảo an toàn cho nhân dân và lực lượng thi hành công vụ khi triển khai biện pháp mạnh…

Trong hơn 4 năm, dù sinh sống ở Vân Hồ nhưng các đối tượng đều không hề “có tên”  tại đây. Trước đó Công an và Biên phòng tỉnh Sơn La rất vất vả đấu tranh truy bắt đối tượng Tráng A Tàng (tức Tàng Keangnam). 

Lực lượng Công an tại nhà Nguyễn Thanh Tuân.

Sau khi chặt đứt các mắt xích, xử lý Tráng A Tàng, lực lượng Công an kết hợp với biên phòng phát hiện nhiều toán vũ trang bên kia biên giới chủ yếu là người nước ngoài. Có những toán lên tới 28 tên trang bị vũ khí và có những đêm, chúng kết hợp nhiều toán để đưa ma túy xâm nhập nội địa Sơn La.

Lực lượng Biên phòng mỏng và nếu tấn công cực kỳ nguy hiểm. Lực lượng Công an khi đánh án ma túy cũng phải tính an toàn cho lực lượng truy bắt... nên chưa thể xử lý triệt để các đối tượng. 

Bên cạnh đó, các toán ma túy mang vũ khí hoạt động vận chuyển về đêm nên việc phục kích, chặn bắt các nhóm đối tượng này cần phải đảm bảo nhiều yếu tố khác, nhất là tác chiến thời điểm này có thể bắn nhầm những nhóm đồng bào đi săn đêm. 

"Ngoài ra, tác chiến cũng phải được cấp ủy địa phương đồng tình ủng hộ. Bản thân cán bộ xã Lóng Luông có nhiều con em, thân nhân gia đình họ cũng phạm tội ma túy. Vì vậy, chúng tôi đã tổ chức nhiều cuộc họp, nhận thấy khi dân chưa ủng hộ tích cực thì tác chiến chưa thể đạt hiệu quả cao" - Đại tá Phùng Tiến Triển khẳng định.

Bên cạnh đó, việc xử lý chậm còn xuất phát từ tính nhân đạo và nhân văn của Công an nhân dân. Điều này thể hiện rất rõ là sự kiên trì gửi thư, tuyên truyền ra đầu thú… của cơ quan chức năng ban ngành của tỉnh. 

Bên trong căn nhà của  đối tượng Tuân.

Chia sẻ thêm về điều này, Đại tá Triển cho biết, người thân của các đối tượng ma túy hoàn toàn không hợp tác với lực lượng chức năng. Tuy vậy, chúng tôi vẫn kiên trì đưa 2 bà mẹ vào ô tô đặc chủng, giữa an toàn với khoảng cách hầm trú ngụ của các đối tượng vài mét rồi dùng loa công suất lớn cho họ vận động con em mình ra đầu thú. 

"Chúng tôi ở đó nghe rất rõ. Nghe lời từ tận tâm can của các bậc làm cha làm mẹ ấy, bản thân mình sởn gai ốc nhưng vẫn không đủ sức thuyết phục chúng".

Đại tá Phùng Tiến Triển nêu rõ: “Nếu Công an không có tính nhân văn, nhân đạo thì chỉ cần xăng dầu của chúng cũng bị tiêu diệt. Nếu 3 đối tượng ra đầu thú lúc đó nghe lời Tuân và Thuận ở lại tử thủ thì chắc chắn sẽ bị ngạt chết. Như vậy sẽ là 7 người chết, mà mỗi đối tượng đều là con người, có gia đình vợ con… Chúng tôi đã đảm bảo tính nhân văn, nhân đạo" - Đại tá Triển khẳng định.

* Thông tin thương vong của cán bộ là sai sự thật.

Trả lời câu hỏi về số vũ khí của các đối tượng có được từ đâu…, Đại tá Phùng Tiến Triển cho biết hiện đơn vị sẽ phối hợp với các ban ngành để kiểm tra. Tất cả súng, hộp đạn… đều có mã số, mã vạch. 

Bên cạnh đó, Đại tá Phùng Tiến Triển cũng khẳng định không có cán bộ, chiến sĩ Công an hoặc cấp ủy, chính quyền huyện Vân Hồ, xã Lóng Luông, các lực lượng làm nhiệm vụ hỗ trợ bị thương trong 3 ngày (từ 27-6 đến 30-6) đấu tranh chuyên án. Các thông tin có người thương vong là hoàn toàn sai sự thật.. 

Thượng tá Trần Thanh Sơn, Trưởng phòng Tham mưu Công an tỉnh, Thường trực Ban chuyên án thông tin kết quả đấu tranh chuyên án.

*Chặt đứt từng mắt xích...

Sau khi báo cáo Lãnh đạo Bộ Công an, Thường trực Tỉnh uỷ Sơn La xin chủ trương, Đảng uỷ, Ban Giám đốc Công an tỉnh Sơn La đã xây dựng kế hoạch phá án.

Ban Giám đốc Công an tỉnh Hòa Bình cử lực lượng phối hợp tuần tra kiểm soát công khai địa bàn giáp ranh và cắm địa bàn tại xã Pà Cò, Hang Kia, Cun Pheo, huyện Mai Châu từ đầu tháng 6-2018. Mục đích là bao vây, "cấm vận" 2 đối tượng Tuân, Thuận và ngăn chặn các đối tượng ma túy sở tại từ địa bàn Hòa Bình tham gia các hoạt động phạm tội, chống đối của Tuân, Thuận.

Công an Sơn La đã phối hợp với Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh, Tòa án nhân dân tỉnh 6 lần viết thư kêu gọi, cử cán bộ trực tiếp đến tận nơi gửi cho cấp ủy, chính quyền sở tại; nơi sinh sống của người thân (bổ, mẹ, vợ con) và gửi đến đối tượng để kiên trì thuyết phục, vận động 2 đối tượng Tuân và Thuận ra đầu thú. 

Gia đình các đối tượng không có ý kiến gì và cũng không hợp tác. Riêng Tuân, Thuận ngoan cố không ra đầu thú mà còn kêu gọi, móc nối, tụ tập với một số đối tượng ở địa bàn Sơn La, Hòa Bình, Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Hải Dương... trước đây có quan hệ làm ăn, đối tượng truy nã, ráo riết chuẩn bị các phương tiện, vũ khí chống đối, thách thức tuyên bố “tử thủ” với lực lượng Công an…

* Phá án

Vũ khí thu giữ tại nhà đối tượng.

Từ ngày 27 đến 30-6, Công an tỉnh Sơn La chủ trì, Bộ Tư lệnh Cảnh sát cơ động Bộ Công an và các đơn vị liên quan phối hợp đã tổ chức lực lượng đấu tranh đánh bắt đối tượng.

Trước khi nổ súng tấn công, lực lượng Công an và chính quyền địa phương đã bí mật sơ tán nhân dân, tạo điều kiện thuận lợi cho lực lượng trực tiếp đấu tranh đánh bắt các đối tượng

Sau 3 ngày tấn công vào sào huyệt của nhóm đối tượng này, lực lượng Công an đã tiêu diệt 2 đối tượng chính (Nguyễn Thanh Tuân, Nguyễn Văn Thuận), bắt sống 2 đối tượng.

Lực lượng công an thu giữ tại hiện trường số lượng lớn về vũ khí, gồm: 49 khẩu súng các loại; 17 quả lựu đạn; hơn 7.000 viên đạn các loại… Bảo đảm tuyệt đối an toàn cho nhân dân và CBCS, vũ khí, phương tiện, thiết bị kỹ thuật. Sau khi khám nghiệm tử thi, gia đình các đối tượng bị chết có đơn đề nghị, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh đã bàn giao người chết cho gia đình mai táng. 

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Sơn La đã ra Quyết định khởi tố vụ án hình sự: Tàng trữ, sử dụng trái phép vũ khí quân dụng, phương tiện kỹ thuật quân sự và Chống người thi hành công vụ để điều tra mở rộng theo quy định của pháp luật.

Tại buổi họp báo Đại tá Phùng Tiến Triển, Phó Giám đốc Công an tỉnh Sơn La cho biết thêm, khi khám nghiệm hiện trường tại nhà của 2 đối tượng, lực lượng công an còn thu giữ 37 bình gas; 200 lít xăng chia ra các can. Khi biết lực lượng Công an bao vây, chúng tính toán đến việc chống đối khi đặt ngay ở cổng ra vào có 4 bình gas, kẹp giữa có 1 can xăng 3-5 lít và cả lựu đạn. 

Nếu tấn công, bình gas sẽ gây nổ với sức công phá của 1-2 bình gas có thể hậu quả khôn lường (khoảng 200 m). Ngoài ra, lựu đạn cũng được các đối tượng rải ở nhiều vị trí trong nhà. Trong 49 khẩu súng các loại, nhiều khẩu súng còn mới nguyên. Nhóm tội phạm này còn có đến 31 cái ống ngắm để phục vụ cho bắn tỉa, bắn từ xa. Cơ quan chức năng phải sử dụng trang bị hiện đại để rà, phá bom mìn.

*Thu giữ bao nhiêu tiền trong két sắt ở nhà 2 ông trùm?

Bắt giữ 2 đối tượng

Qua công tác nghiệp vụ, lực lượng Công an phát hiện từ tháng 4-5, Tuân và Thuận đã bí mật chuyển đồ đạc và tiền bạc về gia đình. Thời gian này, nhóm đối tượng buôn ma túy ở Lóng Luông chỉ cầm cự bằng khoảng tiền nhỏ. Kể cả khi bị thương, ốm đau bác sĩ không vào được, chúng cũng không dám ra vì biết có lực lượng Công an chốt chặn phía ngoài.

Hai chiếc két sắt khi được phá khóa bên trong chỉ còn vài nghìn USD. Lực lượng chức năng đã phá két ở hiện trường trước hội đồng khám nghiệm và chính quyền địa phương...

Chia sẻ những trăn trở về vấn đề “hậu” Lóng Luông sau khi chặt đứt mắt xích là đối tượng Tuân và Thuận, Đại tá Triển cho biết: “Chúng tôi đã chặn được Tráng A Tàng, chặn được các toán vũ trang… Nhưng nếu có kẻ thay thế các mắt xích này nó lại hoạt động bình thường trở lại. Ban Giám đốc sẽ tiếp tục xây dựng kế hoạch chi tiết, đảm bảo an ninh trật tự trên địa bàn”.

Thảo Vy - Minh Phong