Những ngày này, lượng thực phẩm cung ứng cho Tết ồ ạt vào thị trường với số lượng lớn. Thịt bò là mặt hàng được tiêu thụ cao và cũng là mặt hàng có giá trị lớn, luôn được các đối tượng đầu nậu chú ý. Khi nhập lậu vào trong nước, sử dụng công nghệ “biến” thịt bò ôi để nhiều năm thành tươi ngon, lấy mác thịt bò nhập khẩu đưa vào nhà hàng, làm thịt bò muối. Lào Cai là địa bàn biên giới được biết đến là nơi bắt giữ nhiều vụ nhập lậu thịt bò nhất ở phía Bắc.

Những ngày cận Tết, biên giới Lào Cai nóng bỏng bởi liên tục có các vụ nhập lậu thịt bò bị lực lượng chức năng phát hiện. Có mặt ở gần Bến xe khách phường Phố Mới, TP Lào Cai, chúng tôi thấy lực lượng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh phối hợp với Đội Kiểm soát Hải quan, Chi cục Hải quan Lào Cai phát hiện và bắt giữ 120kg thịt bò có nguồn gốc từ Brazil đang được vận chuyển lên xe khách đưa về nội địa tiêu thụ. 

Hơn 3 tấn lòng thối bị Công an và QLTT tỉnh Lào Cai thu giữ.

Người phụ nữ vận chuyển lô hàng trên không xuất trình được giấy tờ liên quan đến số thịt bò nhập khẩu. Sở dĩ Lào Cai phát hiện nhiều vụ thịt bò “bẩn” nhập lậu vào nội địa là bởi có thời điểm một ngày Lào Cai có tới gần 1.000 container hàng đông lạnh tạm nhập tái xuất sang Trung Quốc, trong đó phần lớn là thịt bò. Trong quá trình vận chuyển bằng đò sang Trung Quốc, nhiều cục thịt bò bị cửu vạn trộm rồi mang quay lại nội địa tiêu thụ. Thịt bò này khi về đưa về Hà Nội “biến” thành bò Úc, Mỹ…

Nhưng điều đáng nói là khi dỡ container, số thịt bò trên đã không còn đảm bảo VSATTP do không được bảo quản đúng quy cách. Thiếu tá Phạm Văn Khởi, Đội trưởng Đội chống buôn lậu, Phòng Cảnh sát kinh tế, Công an tỉnh Lào Cai cho biết: “Nhiều vụ khi bị bắt giữ, thịt bò đã chảy nước, bốc mùi ôi thiu”.

Điển hình là rất nhiều vụ thịt bò “bẩn” bị phát hiện trong tình trạng phân hủy như lô thịt bò đông lạnh không rõ nguồn gốc xuất xứ đang tập kết tại khu vực đường Thủ Dầu 1 - khu công nghiệp Bắc Duyên Hải đóng trong 30 hộp carton, bên ngoài vỏ có in chữ nước ngoài. Hay, lực lượng Quản lý thị trường Lào Cai (QLTT) phát hiện lô hàng 320kg thịt bò đông lạnh đã phân hủy có xuất xứ từ Trung Quốc vô chủ ở tổ 6 phường Duyên Hải, TP Lào Cai. Gần đây nhất là vụ phát hiện bà Trần Thị Hương, ở huyện Bát Xát nhập lậu 450kg thịt bò từ Trung Quốc…

Càng cận Tết, nhu cầu nhập thịt bò “ngoại” để cung cấp cho thị trường càng nhiều và các đầu nậu đã không ngừng tận dụng cơ hội này để trà trộn thịt bò không nguồn gốc nhằm đánh lừa người tiêu dùng. 

Theo ông Nguyễn Hoài Nam, Phó Chi cục trưởng Chi cục QLTT tỉnh Lào Cai, 3 tháng gần đây, phía bạn dừng thu mua hàng đông lạnh tạm nhập tái xuất từ Việt Nam sang nên có thời điểm tại Lào Cai tồn hàng trăm container. Có mặt ở cửa khẩu Bản Vược và Mường Khương, chúng tôi thấy hoạt động xuất nhập khẩu ở đây gần như đóng băng. 

Theo phản ánh của người dân thì thì nhiều container “ăn chực, nằm chờ” tại các bãi, tuy có cắm điện cấp lạnh (tiền lưu kho bãi và điện lưu mỗi ngày là 1 triệu đồng), nhưng nhiều xe để giảm bớt chi phí nên chỉ cắm cầm chừng khiến cho hàng đông lạnh chảy nước, bốc mùi không chịu nổi. Một số container tồn quay ngược về Cảng Hải Phòng, số ít thì di chuyển lên Cao Bằng, còn không thì tranh thủ chỗ nào đi được thì vận chuyển ít một qua sông. Lo lắng của người tiêu dùng chính là hàng đông lạnh (chủ yếu là thịt bò) này lại quay về nội địa.

Một vụ thịt bò nhập lậu bị thu giữ.

Theo ông Nam thì việc dỡ container là rất khó xảy ra vì các xe này đều đã kẹp chì, có sự kiểm soát của Hải quan. Tuy nhiên, vẫn không ngoại trừ khi hàng được vận chuyển sang bên kia biên giới, cửu vạn trộm mang về bán với giá rẻ. Thượng tá Nguyễn Quang Cường, Trưởng Phòng Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường, Công an tỉnh Lào Cai cho biết: “Năm 2015 có container thịt bò tạm nhập tái xuất đóng cách đây hơn 20 năm, phía Trung Quốc không nhận đã phải quay về”.

Thịt gia cầm, thịt vịt, nội tạng động vật vẫn không ngừng nhập lậu qua các đường mòn biên giới ở Móng Cái, Lào Cai vào nội địa trong những ngày áp Tết này.

Tại Lào Cai, theo Thượng tá Nguyễn Quang Cường thì nhiều vụ bắt giữ trong tình trạng “nguyên bản” nên mùi hôi thối nồng nặc. Nội tạng vẫn thẩm lậu qua đường tiểu ngạch vận chuyển về xuôi như lòng, nầm, tim, chân gà… Đây thường là món “bỏ đi” ở nước ngoài, vệ sinh không sạch sẽ, vận chuyển về thường ôi thiu, thối. Để làm tươi ngon các loại thực phẩm này, đều phải dùng hóa chất. Nhiều chủ hàng dùng a xít để làm mực tươi hoặc dùng săm- pết biến thịt ôi thành tươi. Điển hình như vụ bắt lô hàng đông lạnh gần 1 tấn chân giò lợn, tim lợn tại tổ 20 phường Duyên Hải, TP Lào Cai. 

Gần đây nhất là Phòng Cảnh sát kinh tế phát hiện trên 3 tấn lòng lợn đã phân hủy ở điểm tập kết ở km1, quốc lộ 70, phường Lào Cai, TP Lào Cai. Lo lắng lớn nhất ở thời điểm này chính là nhập lậu gia cầm thải loại, gia cầm bệnh vào nội địa để bán Tết. 

Tuy rằng, các lực lượng như Công an, Hải quan tỉnh Lào Cai vẫn đang nỗ lực ngăn chặn thực phẩm nhập lậu từ biên giới, tuy nhiên thực phẩm “bẩn” vẫn lọt vào thị trường, đòi hỏi cần có sự kiểm soát chặt chẽ của lực lượng QLTT trong nội địa để người tiêu dùng ngày Tết có bữa ăn sạch.

Ngay cả cửa khẩu biên giới Móng Cái, nội tạng ít vận chuyển qua đường này, nhưng thực phẩm đông lạnh như sản phẩm từ gia cầm, cá nước lạnh (cá tầm, cá hồi) cư dân biên giới vẫn mang vác qua đường mòn. Thậm chí, Công an TP Móng Cái còn bắt giữ một container chứa 5.000kg thịt bò đã có hiện tượng rã đông, hư hỏng tại khu 7, phường Hải Yên.
Trần Hằng – Xuân Mai