Con đường tiểu ngạch từ thôn Lương Lễ, xã Tân Hợp, Hướng Hóa vòng qua Trạm kiểm soát Hải quan (KSHQ) Khu Kinh tế- Thương mại đặc biệt (KTTMĐB) Lao Bảo ngoằn ngoèo luồn qua những khu rừng rậm thâm u và uốn lượn, dốc ngược lên những ngọn đồi trùng điệp. Đây chưa phải là điểm cuối trên hành trình hàng trăm cây số đường tiểu ngạch do những người làm nghề “cua rạm” (cửu vạn) gùi cõng hàng hóa lậu vượt qua. Song đây là điểm đấu tranh quyết liệt nhất giữa các lực lượng chức năng chống buôn lậu với các đối tượng buôn lậu.

Những năm 2000, lực lượng Đội KSHQ (thuộc Cục Hải quan Quảng Trị) có trụ sở tại Km58 trên Quốc lộ 9, đã bắt giữ rất nhiều vụ vận chuyển hàng hóa lậu trên con đường tiểu ngạch này; đồng thời tháo dỡ hàng chục lều lán do các chủ buôn lậu thuê người dựng nên để quan sát mọi di biến động của lực lượng chức năng. Cũng vì thế, không ít cán bộ, nhân viên Hải quan bị các chủ hàng lậu “trả thù” bằng cách, ban đêm ném đá và các chất xú uế vào sân, nhà; nhắn tin đe dọa hành hung, thủ tiêu… Nhưng, lực lượng chức năng đã kiên quyết đấu tranh không lùi bước; cho đến năm 2008, hoạt động gùi cõng hàng lậu theo các con đường tiểu ngạch nói trên đã cơ bản bị xóa sạch.

Hàng lậu do Đội KSHQ Quảng Trị bắt giữ .

Tuy nhiên, hoạt động buôn lậu trên tuyến biên giới Lao Bảo vẫn diễn ra âm ỉ, phức tạp; bởi các phương thức thủ đoạn tinh vi hơn. Các chủ hàng thay vì thuê người gùi cõng hàng như trước đây, đã vận chuyển hàng lậu bằng cách chất chúng lên các xe ô tô, container ngay khi chúng được tập kết vào khu vực biên giới nước ta. Nắm được tình hình đó, các lực lượng chống buôn lậu đã triển khai nhiều biện pháp nghiệp vụ có hiệu quả, bắt giữ hàng lậu ngay tại khu vực này hoặc bắt tại các trạm kiểm soát có lực lượng liên ngành (gồm Hải quan, Công an và Biên phòng) làm nhiệm vụ.

Các chủ hàng lậu bị bắt “đúng mạch”, đã tỏ ra vô cùng manh động. Điển hình, như vụ bà Nguyễn Thị Vân (trú TP Đông Hà) vận chuyển một lượng lớn hàng hóa lậu, khi qua Trạm KSHQ Khu KTTMĐB Lao Bảo, đã không chấp hành hoạt động kiểm tra kiểm soát của các lực lượng chức năng; lái xe Hoàng Sỹ Linh (trú TP Đông Hà), điều khiển xe ô tô khách BKS 74K-3675 vận chuyển hàng hóa kể trên đã bất ngờ nhấn ga vượt barie Trạm kiểm soát, chở luôn 4 cán bộ Biên phòng và 1 cán bộ Hải quan làm nhiệm vụ kiểm tra trên xe, chạy về hướng Đông Hà. Trên đường tháo chạy, Linh luôn miệng hăm dọa sẽ cho xe lao xuống vực… Khi tới Km23 Quốc lộ 9, xã Cam Thành, huyện Cam Lộ, Linh đã cho xe lao thẳng vào xe của lực lượng CSGT Công an Quảng Trị, khiến Thượng tá Trần Sử bị thương…

Mới đây, ngày 13/9/2014, Đội KSHQ Quảng Trị đã bắt giữ lô hàng lậu trị giá hơn 360 triệu đồng chở trên xe ô tô bán tải BKS 74K – 9701, từ Lao Bảo về hướng Đông Hà. Chủ hàng lậu là bà Ngô Thị Sương (trú xã Vĩnh Sơn, huyện Vĩnh Linh, Quảng Trị) đã vận chuyển trái phép hàng này đóng trong các thùng các-tông. Ông Lê Minh Thành, Đội trưởng Đội KSHQ Quảng Trị cho biết, đây là vụ buôn lậu hàng hóa có tính chất nghiêm trọng nên đơn vị đã hoàn tất hồ sơ chuyển Cục Hải quan Quảng Trị để điều tra xử lý theo quy định của pháp luật, v.v...

Năm 2014, nhờ vào công tác chống buôn lậu tích cực và quyết liệt, tình trạng buôn lậu hàng hóa trên tuyến biên giới Lao Bảo đã giảm mạnh so với những năm trước đây. Riêng Đội KSHQ Quảng Trị đã bắt giữ hơn 350 vụ buôn lậu, tịch thu hàng hóa và xử phạt hành chính hơn 2,1 tỷ đồng, chuyển cơ quan chức năng khởi tố vụ án để điều tra, xử lý 1 vụ

Thanh Bình