Theo Báo cáo An toàn thông tin Việt Nam năm 2014 do Cục An toàn thông tin, Bộ TT&TT công bố, Việt Nam nằm trong danh sách các quốc gia có tỷ lệ lây nhiễm phần mềm độc hại cao nhất thế giới. Chỉ số này của Việt Nam ước tính vào khoảng 66%, có nghĩa là cứ 100 máy tính thì có khoảng 66 máy được ghi nhận đã từng bị phần mềm độc hại tấn công, cao gấp khoảng 3 lần so với mức trung bình trên thế giới.

Đáng chú ý, 6 dòng phần mềm độc hại phổ biến ở Việt Nam không nằm trong danh sách 10 dòng phần mềm độc hại phổ biến thế giới. Đây là đặc điểm riêng của Việt Nam, không giống với các quốc gia khác. Trong đó, tỷ lệ lây nhiễm phần mềm độc hại trên thiết bị di động của Việt Nam ước tính vào khoảng 23%, nghĩa là trong số 100 thiết bị di động thì có khoảng 23 thiết bị từng bị tấn công bởi phần mềm độc hại. Số lượng thiết bị di động bị lây nhiễm phần mềm độc hại của Việt Nam chiếm tỷ lệ khoảng 2,7% tổng số thiết bị di động bị lây nhiễm phần mềm độc hại trên toàn thế giới tính đến hết năm 2014.

Người dùng cần cảnh giác với các trang web, đường link lạ để hạn chế nguy cơ lây lan phần mềm độc hại. (Ảnh minh họa).

Không chỉ lây nhiễm qua thiết bị di động, tỷ lệ lây nhiễm phần mềm độc hại qua mạng ở Việt Nam cũng nằm ở mức cao với khoảng 49%, tức có khoảng gần một nửa số máy tính kết nối mạng từng bị tấn công bởi phần mềm độc hại.

Tương tự, đối với nguy cơ lây nhiễm phần mềm độc hại qua các thiết bị kết nối đa phương tiện kết nối với máy tính như camera, thẻ nhớ, USB, ổ cứng di động, Việt Nam cũng nằm trong danh sách các nước có nguy cơ cao với tỷ lệ khoảng 77%. Chỉ số này cao hơn hẳn so với chỉ số tỷ lệ lây nhiễm phần mềm độc hại qua mạng là khoảng 46%.

Trong khi đó, theo phân tích của các chuyên gia bảo mật, tỷ lệ lây nhiễm phần mềm độc hại cao thường đồng nghĩa với nguy cơ bị đánh cắp, lộ, lọt thông tin, phá hủy dữ liệu, nguy cơ điều khiển để tham gia mạng máy tính ma thực hiện tấn công từ chối dịch vụ, gửi thư rác cũng cao một cách tương ứng.

Bằng chứng là vào cuối năm 2014, Việt Nam đã ghi nhận sự bùng phát trở lại của hiện tượng giả mạo thư điện tử để phát tán phần mềm độc hại, đặc biệt là hiện tượng giả mạo thư điện tử, tài khoản mạng xã hội mạo danh các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước để phát tán thông tin tuyên truyền chống phá Đảng, Nhà nước.

Kế tiếp là sự bùng phát của tin nhắn rác chào mời các dịch vụ bất động sản, vay vốn ngân hàng. Đồng thời, cuối năm 2014 cũng ghi nhận các cuộc tấn công mạng nhằm vào các hệ thống thông tin quan trọng của một số cơ quan Nhà nước ở Trung ương.

Trước thực trạng đáng báo động về nguy cơ lây nhiễm phần mềm độc hại, ông Nguyễn Huy Dũng, Phó Cục trưởng Cục An toàn thông tin, Bộ TT&TT cho rằng: Việc tập trung đầu tư nghiên cứu và triển khai các giải pháp trong nước nhằm phòng, chống các phần mềm độc hại này đang là một nhu cầu cấp thiết và cấp bách. Tuy nhiên, trong khi chờ đợi hoàn thiện hành lang pháp lý và các giải pháp kỹ thuật, các cơ quan, tổ chức, người sử dụng cần lưu ý tự bảo vệ mình nhằm giảm thiểu thiệt hại.

Huyền Thanh