Trong khoảng thời gian 2 năm trở lại đây, sức nóng của sự phát triển công nghệ thế giới cũng đi đôi với đó là vô số mối nguy hiểm tiềm tàng mà người dùng có nguy cơ gặp phải, nhất là trên không gian mạng, trong đó có mạng xã hội được đánh giá là lớn nhất thế giới Facebook. Không phải chỉ tới vụ việc, 50 triệu người dùng Facebook Việt Nam bị lộ số điện thoại mà trước đó đã có rất nhiều bê bối tương tự từng xảy ra.

Có thể điểm tới đầu tiên là bê bối rò rỉ dữ liệu người dùng Facebook và sau đó bị công ty Cambridge Analytica sử dụng trái phép.

Cụ thể, cuối tháng 3-2018, Facebook bị tố làm rò rỉ thông tin cá nhân của hơn 50 triệu người dùng. Chúng được thu thập bởi Aleksandr Kogan và bán cho Cambridge Analytica. Số dữ liệu này sau đó được cho là có tác động đến cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2016. 

Tuy nhiên, con số 50 triệu đó chỉ là khởi đầu khi mà không lâu sau đó, chính Facebook đã thừa nhận số lượng người dùng bị rò rỉ thông tin cá nhân cao hơn rất nhiều, lên tới 87 triệu. Sự việc khiến CEO Facebook Zuckerberg phải ra điều trần trước Ủy ban Năng lượng và Thương mại của Hạ viện Mỹ. Cambridge Analytica sau đó đã tuyên bố phá sản ở Anh và Mỹ do không thể khôi phục hoạt động như cũ.

Cũng tiếp trong năm đó, vào tháng 9-2018, khi mà bê bối Cambridge Analytica cùng 87 triệu tài khoản người bị lộ thông tin vẫn còn đang như vết cắt rỉ máu thì Facebook lại tiếp tục khiến cộng đồng mạng điêu đứng khi người dùng Facebook trong nước cũng như trên thế giới đều bị văng ra khỏi Facebook và Messenger.

Tình trạng trên sau đó được Facebook xác nhận bằng thông tin bị tin tặc tấn công hệ thống thông qua lỗ hổng này xuất phát từ tính năng View As (Xem dưới tư cách của một nhóm người) của Facebook. Thông thường, nó cho phép chủ nhân tài khoản biết được một người hay nhóm người bất kỳ xem được nội dung nào trên trang cá nhân của mình. Tuy nhiên, lỗ hổng lại khiến tính năng này trở thành công cụ giúp tin tặc có thể đăng nhập vào tài khoản của người dùng thông qua chuỗi mã khóa kỹ thuật số (token) mà không phải dùng đến mật khẩu.

Ngoài việc bắt buộc 90 triệu người phải đăng nhập lại, Facebook còn phải tạm thời vô hiệu hóa tính năng View As trong thời gian đánh giá tác động của vụ tấn công.

Không lâu sau đó, vào tháng 4-2019, một bản báo cáo được UpGuard công bố gây sốc cho giới công nghệ khi tiết lộ về kho thông tin người dùng Facebook được lưu trữ công khai trên các máy chủ điện toán đám mây của Amazon (Amazon Web Service).

Người dùng kêu gọi xóa Facebook.

Cụ thể, báo cáo chỉ ra rằng, Culturea Colectiva, một nền tảng kỹ thuật số tại Mexico City đã lưu trữ công khai 540 triệu bản ghi hồ sơ người dùng Facebook bao gồm mã số người dùng, bình luận, tương tác và tên của các tài khoản Facebook trên máy chủ đám mây Amazon.

Phát hiện này cho thấy sau sự kiện Cambridge Analytica xảy ra một năm trước, thông tin người dùng trên Facebook vẫn không được bảo vệ. Mạng xã hội với hơn 2 tỷ người dùng vẫn không có những động thái cụ thể để ngăn ngừa rò rỉ dữ liệu.

Những thông tin này có thể được tải xuống bởi bất kỳ ai. Tuy vậy, những dữ liệu này đã bị gỡ bỏ vào ngày 3-4 sau khi Bloomberg cảnh báo với Facebook. 

Ngoài ra, một kho dữ liệu khác của ứng dụng At the Pool cũng chứa mật khẩu và email của hơn 22.000 tài khoản cũng được UpGuard tìm thấy. Tuy vậy, những dữ liệu này đã bị xóa trong lúc công ty an ninh trên xem xét.

Trên đây chỉ là một vài trong vô số những vụ việc khác về bảo mật có liên quan đến Facebook tuy nhiên nó đã tạo ra sự giận dữ rất lớn trong cộng đồng công nghệ thế giới nói chung và đặc biệt là chính người dùng mạng xã hội Facebook.

Nhiều người dùng mạng xã hội này trên toàn thế giới đã tức giận và lên các mạng xã hội khác như Twitter kêu gọi xoá tài khoản Facebook, #DeleteFacebook chính là một trong những hashtag đang chia sẻ nhiều nhất hiện nay. 

N.Công (t/h)