Sau thất bại của cuộc phản công chiến lược mùa khô 1966 - 1967, đầu năm 1968, đế quốc Mỹ quyết định tăng thêm quân vào miền Nam Việt Nam tập trung lực lượng mở nhiều cuộc tiến công vào chiến trường trọng điểm ở miền Đông Nam Bộ để tiêu diệt bộ đội chủ lực và cơ quan đầu não của ta.

Tháng 1/1968, trên cơ sở phân tích toàn bộ tình hình trong nước và trên thế giới, Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng hạ quyết tâm “chuyển cuộc chiến tranh cách mạng của nhân dân ta ở miền Nam sang một thời kỳ mới - thời kỳ tiến công và nổi dậy, giành thắng lợi quyết định”.

Mục tiêu chiến lược của tổng công kích, tổng khởi nghĩa nhằm làm tan rã quân đội và chính quyền Việt Nam Cộng hoà ở các cấp, giành chính quyền về tay nhân dân, tiêu diệt một bộ phận quan trọng sinh lực và phương tiện chiến tranh của Mỹ, buộc Mỹ phải xuống thang chiến tranh, giáng một đòn quyết định vào âm mưu chính trị và quân sự của chúng ở miền Nam Việt Nam.

Về nhiệm vụ an ninh, Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng xác định: “Phải hết sức chú ý đến vấn đề trật tự, an ninh và vấn đề phòng tránh trong các thành thị mới giải phóng. Phải chiến đấu tốt để giữ gìn trật tự, trị an; ngược lại phải giữ vững trật tự, trị an và tổ chức phòng tránh tốt để bảo đảm chiến đấu thắng lợi. Cần nắm vững và dựa vào lực lượng quần chúng cơ bản, kiên quyết quét sạch các thế lực phản động, đập tan các tổ chức của địch và âm mưu phá hoại của chúng, nhanh chóng lập lại trật tự, khôi phục đời sống bình thường, đồng thời có phương sách đối phó với các loại tay sai của địch”. 

Các chiến sĩ Công an bảo vệ các đồng chí lãnh đạo Thành ủy từ căn cứ về Sài Gòn.

Quán triệt nghị quyết của Bộ Chính trị, đêm 29 rạng ngày 30/1/1968, vào thời khắc đầu tiên khi năm cũ Đinh Mùi trôi qua và năm mới Mậu Thân đã đến, lúc Đài Phát thanh Tiếng nói Việt Nam từ Thủ đô Hà Nội - trái tim của cả nước, vang lên lời chúc Tết của Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng là lúc hiệu lệnh Tổng tiến công và nổi dậy của quân và dân miền Nam đồng loạt nổ ra ở 64 thành phố, thị xã, vùng nông thôn.

Dưới sự chỉ đạo của Trung ương Cục miền Nam và của các cấp ủy Đảng, các cấp An ninh miền Nam đã huy động 3.346 cán bộ, chiến sĩ An ninh thực hiện nhiệm vụ, kết hợp với lực lượng tại chỗ tiến công vào các cơ quan đầu não, bộ máy kìm kẹp, hệ thống giao thông, sân bay, kho tàng, trại giam của Mỹ, ngụy.

Vào lúc 1h ngày 1 Tết Mậu Thân (tức ngày 30/1/1968), lực lượng An ninh các tỉnh Quảng Đà và Quảng Nam dẫn đường cho các lực lượng vũ trang đánh vào thành phố Đà Nẵng.

Cũng trong thời gian trên, lực lượng An ninh tỉnh Khánh Hoà chia thành nhiều tổ theo sát các hướng tiến công vào Tiểu khu, Sở tiếp viện 5, diệt nhiều tên phản động.

Trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy, lực lượng An ninh khu Trị Thiên - Huế đã tiêu diệt 2.568 tên địch, trong đó có nhiều tên cầm đầu nguy hiểm, làm tan rã 6 bộ máy ngụy quyền xã, 9 tổ chức đảng phái phản động, 16 đoàn bình định.

Ngày 31/1, An ninh Quảng Trị phối hợp với các lực lượng vũ trang khác tiến vào phía Nam thị xã, đánh chiếm các trụ sở của quân đội, cảnh sát ngụy, bóc gỡ số tề điệp ở Khe Sanh, thu nhiều tài liệu quan trọng của địch.

Lực lượng An ninh Trảng Bàng (Tây Ninh) đã tham gia tiến công bao vây các thị trấn, truy quét các đối tượng do thám, gián điệp nằm vùng. Trinh sát vũ trang Tây Ninh truy kích tề điệp ác ôn, gây cho địch nhiều thiệt hại.

An ninh huyện Dương Minh Châu phối hợp với lực lượng vũ trang phá huỷ 7 xe M113, bắt và trừ diệt một số tên tay sai gian ác.

Ngày 3/2/1968, An ninh cùng du kích Bà Rịa diệt trừ tên Tỉnh đoàn phó thanh niên cộng hoà Long Khánh. Trinh sát vũ trang đột nhập vào trụ sở của Hội Việt Mỹ bắt một số tên do thám và tình báo.

Tại các Khu V, VI, lực lượng An ninh làm nòng cốt tiến công Toà hành chính, Ty Cảnh sát, Ty chiêu hồi, Chi cảnh sát, bắt khai thác, cảnh cáo, gọi hàng trăm tên tề điệp, biệt kích gây cho địch thiệt hại nặng nề.

Đêm 30/1/1968 (1 Tết Mậu Thân), chấp hành mệnh lệnh Tổng tiến công và nổi dậy của Đảng, dưới  sự chỉ đạo của Tỉnh ủy, An ninh các tỉnh Khu VIII làm nhiệm vụ nắm tình hình, dẫn đường cho các lực lượng tiến công vào trụ sở ngụy quyền tỉnh, ty cảnh sát, cơ quan tình báo, bình định, chiến tranh tâm lý, chiêu hồi, bảo an và bộ máy kìm kẹp của địch ở cơ sở.

An ninh tỉnh Bến Tre phối hợp với các lực lượng khác đánh chiếm thị trấn Mỏ Cày thu nhiều tài liệu quan trọng. Qua khai thác, lực lượng An ninh phát hiện 182 tên gián điệp và phản động.

Trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy, lực lượng An ninh tỉnh Kiến Phong và Sa Đéc (Đồng Tháp) cùng các lực lượng khác đánh 60 trận, bắt diệt 1.500 tên địch, trong đó có nhiều tình báo, gián điệp, cảnh sát, giải phóng hàng vạn dân.

12h đêm 31/1/1968, tức ngày mùng 2 Tết Mậu Thân, mũi tiến công của An ninh tỉnh cùng lực lượng quân sự đánh doanh trại của lực lượng thám báo, tiểu đoàn bảo an, đại đội cảnh sát dã chiến của địch thu nhiều vũ khí, phương tiện và tài liệu của địch.

Tại Tây Nam Bộ, ngay từ đêm đầu của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy, lực lượng An ninh khu và các tỉnh phối hợp với lực lượng nổi dậy, tiến công vào nhiều vị trí quan trọng của địch trong các thị xã, thị trấn phá huỷ nhiều cơ sở, vũ khí, phương tiện chiến tranh của địch. Lực lượng An ninh kịp thời phổ biến chính sách Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam, kêu gọi ngụy quân, ngụy quyền, cảnh sát đầu hàng, nộp vũ khí, tài liệu.

Ở Cà Mau, cực Nam của Tổ quốc, trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy, lực lượng An ninh làm nhiệm vụ dẫn đường và xung kích đánh chiếm các cơ sở của địch, làm sập toà hành chính, đánh vào ty cảnh sát tiêu diệt 17 tên, phá trại giam giải phóng 450 tù nhân chính trị bị địch bắt giam ở đây. Ở Tây Nam Bộ, lực lượng An ninh phối hợp với bộ đội tấn công vào các thị xã, diệt tề, hỗ trợ quần chúng nổi dậy phá rã bộ máy kìm kẹp của địch ở xã, ấp.

Đặc biệt, cuộc tấn công và nổi dậy ở Sài Gòn - Gia Định bắt đầu ngay từ đêm Giao thừa Tết Mậu Thân 1968. Các đội biệt động Sài Gòn đã nhanh chóng, bí mật đột nhập vào nội thành, tiếp cận các mục tiêu địch. 2h sáng mùng 1 Tết (tức ngày 30/1/1968), nghe pháo lệnh, các đội biệt động đồng loạt tiến công vào Toà đại sứ Mỹ, Bộ Tổng tham mưu quân đội Việt Nam Cộng hoà, sân bay Tân Sơn Nhất và Đài Phát thanh Sài Gòn, loại khỏi vòng chiến đấu trung đội cảnh sát dã chiến, phá hỏng nhiều công cụ truyền thông của địch.

Cuộc chiến đấu của lực lượng An ninh Sài Gòn - Gia Định đã giáng cho địch một đòn choáng váng, gây ra hiệu ứng tiêu cực đối với Mỹ - ngụy ngay tại trung tâm sào huyệt đầu não của chính quyền Sài Gòn.

Trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, các lực lượng An ninh miền Nam đã góp phần quan trọng cùng quân và dân ta loại khỏi vòng chiến đấu 630.000 tên địch, phá huỷ 13.000 xe quân sự, bức rút 15.000 đồn bốt, chi khu quân sự địch, 12.000 ấp chiến lược bị phá, góp phần làm tan rã vùng kiểm soát của địch ở nông thôn. Hơn 2.000 cán bộ, chiến sĩ An ninh và cơ sở của lực lượng An ninh đã hy sinh trong cuộc chiến đấu quyết liệt với kẻ thù vì nền độc lập, tự do của Tổ quốc và sự nghiệp thống nhất nước nhà.

Mỗi khi Tết đến, xuân về chúng ta lại bồi hồi xúc động, ghi nhớ công lao đóng góp của lực lượng An ninh miền Nam trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968. Sự hy sinh cống hiến của các anh, chị là những tấm gương sáng ngời chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam, còn mãi lưu danh cùng mùa xuân dân tộc

N.B.B.